30 điểm vẫn trượt đại học: Bất cập tính điểm ưu tiên và “ma trận” tiêu chí phụ

Có những thí sinh nữ dù đạt điểm tuyệt đối (30 điểm) song vẫn không đỗ vào một số ngành của các trường Công an, hay việc một số thí sinh dù đạt 29,35 và 29,35 điểm vẫn “trượt” vào ngành Bác sĩ đa khoa.

Ngoài việc điểm chuẩn của một số trường top đầu cao kỷ lục, mùa tuyển sinh đại học (ĐH) năm 2017 còn xuất hiện tình huống khá “lạ” so với trước là có những thí sinh nữ dù đạt điểm tuyệt đối (30 điểm) song vẫn không đỗ vào một số ngành của các trường Công an, hay việc một số thí sinh dù đạt 29,35 và 29,35 điểm vẫn “trượt” vào ngành Bác sĩ đa khoa do “thua” về tiêu chí phụ, điểm làm tròn hoặc điểm ưu tiên khu vực.

Những tình huống trên đã đặt ra nhiều điều phải suy ngẫm về cách thức xây dựng tiêu chí phụ, chính sách cộng điểm ưu tiên và đặc biệt là chuyện đề thi năm nay đã thực sự chuẩn hóa đủ để phân loại thí sinh trong xét tuyển?

Học sinh thành phố “thua” vì không có điểm ưu tiên

Theo thống kê sơ bộ về kết quả thi THPT quốc gia năm 2017, trong số 860.000 thí sinh dự thi THPT quốc gia, có 13 em đạt điểm 30, trong đó khối A có 3 thủ khoa, khối B có 10 thủ khoa, các khối còn lại không có em nào.

Điều này cho thấy, việc các thí sinh có điểm số trên 30 là do đã được cộng điểm ưu tiên theo khu vực và theo đối tượng. Trong đó, điểm ưu tiên dao động trong khoảng từ 0,5 đến 3,5 điểm. Vì vậy, việc một số trường lấy điểm chuẩn 30,5 điểm là đã bao gồm điểm ưu tiên và lý do một số thí sinh nữ đạt 30 điểm, thậm chí là 30,5 điểm song vẫn trượt nguyện vọng 1 là do không cạnh tranh được với các thí sinh khác về điểm ưu tiên và tiêu chí phụ.

Thầy Vũ Khắc Ngọc, giáo viên nhiều năm gắn bó với công tác luyện thi online tại Trung tâm luyện thi Hocmai.vn cho biết: Trong những ngày qua, ông đã nhận được hàng chục tin nhắn của học sinh chia sẻ về việc các em bị trượt nguyện vọng một khi đạt 28, 29 điểm do “thua” các bạn khác về điểm ưu tiên và tiêu chí phụ.

Ông Ngọc cho rằng, việc cộng điểm ưu tiên khu vực là chính sách tốt, cần duy trì, nhưng nên giảm số điểm cộng còn một nửa để tạo sự công bằng. Hiện tại, công thức của Bộ GD&ĐT là cộng 0,5 điểm với khu vực 2, 1 điểm với khu vực 2 nông thôn và 1,5 điểm với khu vực một, tổng mức cộng điểm ưu tiên không quá 3,5 điểm.

“Hiện tại, mức độ tiếp cận giáo dục ở các tỉnh, thành đã có nhiều đổi khác. Các em có thể học trực tuyến qua Internet, thi cử được tổ chức ở các địa phương khiến khoảng cách giữa thành phố và vùng nông thôn được thu hẹp. Do vậy, nếu nhà nước vẫn giữ như mức cộng điểm hiện tại thì các thí sinh ở khu vực 3, thuộc các quận nội thành của các thành phố trực thuộc Trung ương, khu vực không được cộng điểm ưu tiên, sẽ khó có cơ hội tiếp cận những trường top đầu, có điểm chuẩn cao như Quân đội hay ngành Y đa khoa do không cạnh tranh được với các thí sinh khu vực khác về điểm ưu tiên”, ông Ngọc đặt vấn đề. 

Ngoài những băn khoăn về điểm cộng ưu tiên, ông Ngọc còn cho biết, tiêu chí phụ năm nay cũng rối rắm như “ma trận” khi có trường đặt ra tới 3, 4 tiêu chí phụ khác nhau. Thậm chí, một số trường còn không thông báo trước về việc sử dụng tiêu chí phụ nên đã khiến học sinh và phụ huynh rơi vào bị động.

Một số trường dù có thông báo trước nhưng đến khi diễn ra xét tuyển, chính các trường cũng không ngờ phải sử dụng cùng một lúc nhiều tiêu chí phụ đến như vậy.

“Bộ GD&ĐT nên đặt ra các nguyên tắc nhất định khi đặt ra tiêu chí phụ, tránh tình trạng cùng một nhóm ngành đào tạo ở các trường lại có tiêu chí phụ khác nhau như năm nay”, ông Ngọc đề xuất.

Việc thí sinh đạt 30 điểm song vẫn trượt nguyện vọng 1 đã đặt ra nhiều suy nghĩ về đề thi THPT quốc gia năm 2017. Ảnh minh họa.
Việc thí sinh đạt 30 điểm song vẫn trượt nguyện vọng 1 đã đặt ra nhiều suy nghĩ về đề thi THPT quốc gia năm 2017.  Ảnh minh họa.

Đề thi chưa thực sự chuẩn hóa

Nhiều giáo viên phổ thông cho rằng, việc một số trường top đầu phải sử dụng tiêu chí phụ, thậm chí có trường phải dùng đến 4 tiêu chí phụ để “loại” bớt những thí sinh trên 29 điểm như trong mùa tuyển sinh năm nay chứng tỏ đề thi chưa thực sự chuẩn hóa. Bởi thực tế cho thấy, nếu đề thi chuẩn hóa, phân loại được thí sinh tốt thì các trường sẽ không phải đặt ra nhiều tiêu chí phụ đến như vậy.

TS Lê Viết Khuyến, Trưởng ban Hỗ trợ tuyển sinh Hiệp hội các trường ĐH-CĐ cho rằng: Để nhìn nhận đề thi có đạt tiêu chuẩn hay không, phải dựa vào phổ điểm. Phổ điểm dạng hình chuông úp xuống, đều cả 2 bên thể hiện tính chuẩn mực của đề thi và là dấu hiệu chỉ ra đó là đề thi tiêu chuẩn.

Tuy nhiên, nhìn qua phổ điểm thi THPT quốc gia năm 2017 cho thấy, phổ điểm hầu hết các môn thi đều không đạt đối xứng, thậm chí là méo mó. Đơn cử như môn Giáo dục công dân, đỉnh phổ điểm lệch hẳn về bên phải, trong khi đó, môn Tiếng Anh lại lệch về bên trái. Đây là dấu hiệu chứng tỏ đề thi năm nay chưa phải đề thi tiêu chuẩn. Quá trình chuẩn bị ngân hàng đề thi chưa được trọn vẹn.

Nếu đề thi chuẩn bị tốt hơn và được thử nghiệm trên 1 lượng học sinh đông đảo thì chắc kết quả sẽ khác, sẽ không có chuyện gần 100% học sinh đỗ tốt nghiệp hay các trường phải sử dụng quá nhiều tiêu chí phụ để loại bớt thí sinh điểm cao như hiện nay.

Cũng theo ông Khuyến, do đề thi năm nay chưa thực sự chuẩn hóa, việc phân loại thí sinh còn hạn chế nên kết quả kỳ thi THPT quốc gia năm 2017 mới chỉ đáp ứng và thuận tiện cho các trường ở top giữa và top dưới.

Còn đối với những trường top trên, có thương hiệu, đòi hỏi chất lượng đầu vào cao thì nên xem xét lại. Hiện nay, tại một số quốc gia có nền giáo dục tiên tiến, các trường top trên sẽ tổ chức thêm một kì thi sát hạch riêng với đề bài kiểm tra riêng chứ không chỉ hoàn toàn dựa vào điểm thi THPT quốc gia. Nếu làm như vậy, các trường sẽ không phải tìm đến “ma trận” tiêu chí phụ để “cản” bớt thí sinh có cùng một mức điểm cao như hiện nay mà vẫn có thể chọn được thí sinh phù hợp với ngành nghề đào tạo của mình.

“Theo luật giáo dục ĐH, điều này hoàn toàn nằm trong khả năng của các trường, Bộ GD&ĐT hoàn toàn không cấm, chỉ là các trường chưa mạnh dạn làm mà thôi”, ông Khuyến cho biết.  

Huyền Thanh

Các tin khác

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

TP Hồ Chí Minh thiếu hơn 8.000 giáo viên

Ngày 9/11, Đoàn giám sát số 401 của Ban Bí thư Trung ương Đảng do Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Văn Chiến làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc chuyên đề về công tác giáo dục phổ thông đối với Ban Thường vụ Đảng ủy UBND TP Hồ Chí Minh, trong triển khai thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Lãnh đạo NXBGDVN trao tặng sách cho Trường THCS Kim Liên.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tặng hơn 2.100 cuốn sách giáo khoa hỗ trợ Trường THCS Kim Liên sau vụ cháy

Trước những thiệt hại do vụ cháy xảy ra tại khu học tạm của Trường THCS Kim Liên, TP Hà Nội, ngày 9/11, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) cùng Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Giáo dục Hà Nội (đơn vị thành viên NXBGDVN) đã trao tặng 2.147 cuốn sách giáo khoa và sách bài tập, góp phần giúp học sinh khắc phục khó khăn, sớm ổn định việc học tập.

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

Khởi động hành trình chinh phục học bổng “Điều kì diệu của Techcombank” trị giá 1 triệu USD

AI Thực chiến 2026 chính thức lên sóng VTV2, mở màn cuộc tranh tài của 100 đội thi xuất sắc được tuyển chọn từ gần 1.000 hồ sơ trong nước và quốc tế. Chương trình dành học bổng trị giá 1 triệu USD cho đội vô địch, góp phần thúc đẩy phát triển nhân tài trí tuệ nhân tạo (AI) và nguồn nhân lực công nghệ chất lượng cao của Việt Nam.

Giảm áp lực tài chính, mở rộng cơ hội học tập cho người học

Giảm áp lực tài chính, mở rộng cơ hội học tập cho người học

Việc thu học phí đại học định kỳ hằng tháng, thay vì mặc định yêu cầu sinh viên đóng gộp theo học kỳ hoặc cả năm không chỉ giúp giảm áp lực tài chính mà còn thể hiện rõ hơn trách nhiệm của các cơ sở giáo dục trong bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục đại học.

Trao quyền cho các trường đại học bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư

Trao quyền cho các trường đại học bổ nhiệm Giáo sư, Phó Giáo sư

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định, một tiến bộ vượt bậc trong dự thảo thông tư là sẽ trao quyền bổ nhiệm chức danh GS, PGS quanh năm cho các cơ sở giáo dục đại học. Những quy định mới sẽ tạo sự cạnh tranh và tác động, tạo sự năng động, dịch chuyển trong đội ngũ GS, PGS.

Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng bị phạt 284 triệu đồng

Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng bị phạt 284 triệu đồng

Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) TP Hồ Chí Minh đã quyết định xử phạt Trường Cao đẳng Lý Tự Trọng TP Hồ Chí Minh tổng cộng 284 triệu đồng do có 14 hành vi vi phạm trong hoạt động giáo dục nghề nghiệp. Trong đó, nhà trường bị đình chỉ hoạt động đào tạo liên thông có thời hạn.

Kết nối 1.550 chuyên gia hỗ trợ học sinh nghiên cứu khoa học

Kết nối 1.550 chuyên gia hỗ trợ học sinh nghiên cứu khoa học

Việc công khai thông tin về cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật cấp quốc gia năm 2027 giúp học sinh sớm định hướng ngành học gắn với lĩnh vực nghiên cứu mình theo đuổi, đồng thời cụ thể hóa chủ trương liên thông giữa kết quả cuộc thi với chính sách học bổng và tuyển sinh đại học. 

Đưa nghệ thuật vào tuyên truyền phòng, chống ma túy

Đưa nghệ thuật vào tuyên truyền phòng, chống ma túy

Trong quý IV/2026, TP Hồ Chí Minh tổ chức chương trình tuyên truyền lưu động phòng, chống ma túy tại các trường học và khu dân cư, kết hợp biểu diễn nghệ thuật, sân khấu hóa và triển lãm tranh nhằm nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng ngừa ma túy trong cộng đồng.

Đẩy nhanh tiến độ xây dựng 11 trường học vùng biên giới

Đẩy nhanh tiến độ xây dựng 11 trường học vùng biên giới

Tỉnh Quảng Trị đang đẩy nhanh tiến độ xây dựng 11 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới với 284 lớp, phục vụ gần 9.638 học sinh. Các dự án có tổng mức đầu tư 2.136,99 tỉ đồng, gồm 9 dự án xây dựng mới và 2 dự án nâng cấp, cải tạo, mở rộng.

Kiên quyết ngăn chặn, xử lý nghiêm các hành vi bạo lực học đường

Kiên quyết ngăn chặn, xử lý nghiêm các hành vi bạo lực học đường

Tại Họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra vào ngày 4/11, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Đoàn Trung Kiên đã trao đổi về các giải pháp phòng ngừa, can thiệp kịp thời, bảo đảm an toàn cho giáo viên, học sinh trước các vụ việc bạo lực học đường; đồng thời thông tin về việc rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan.