Y tế vùng cao: Nhọc nhằn không dễ sẻ chia

Lâu nay, nghĩ về đội ngũ y bác sĩ, một số người vẫn có cái nhìn thiếu thiện cảm, thậm chí cực đoan, nhưng giữa những nơi rừng thẳm núi cao, khó khăn bậc nhất, đã xuất hiện bao tấm gương tha thiết với nghề, đang hằng ngày hằng giờ xả thân vì mục tiêu cao cả: bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Họ đã và đang đồng cam cộng khổ với bà con dân tộc thiểu số để giúp họ chiến thắng bệnh tật, chiến thắng đói nghèo…

"Tôi muốn con mình được mang họ của bác sĩ…"

Đó là lời tâm sự chân thành của anh Vừ A Tho ở bản Hô He (xã Chà Tở, huyện Mường Chà, Điện Biên), khi nói chuyện về các cán bộ của Trạm y tế xã. Còn nhớ cách đây hơn một năm, hôm đó từ bản Nậm Củng, tôi lướt thướt đội cơn mưa rừng dữ dội để về bản Nà Én, thì gặp Lò Văn Inh - Trạm trưởng Y tế xã cùng một nữ nhân viên cũng đang khoác áo mưa hì hục leo dốc Yên Ngựa. Một ca đẻ khó ở bản Hô He đang cần sự giúp đỡ của các thầy thuốc…

Ba tháng sau, có dịp quay lại bản Hô He, được Vừ A Tho - chồng của sản phụ nọ mời dự lễ nhận cha nuôi cho con trai, người cha thứ hai của cậu bé người Mông đó là y sĩ Lò Văn Inh. Hôm ấy, kể lại với tôi, Tho còn rất xúc động; Sùng Thị Mừng - vợ Tho trở dạ hơn 2 ngày nhưng vẫn không sinh được, chị kiệt sức và bị ngất đi, nhưng các "thầy thuốc bản" đã có mặt kịp thời... Tho bảo tôi: "Mình muốn cho thằng nhỏ nhà mình được làm con nuôi, mang họ Lò của y sĩ Inh để nhớ cái ngày nó ra đời và được cứu sống".

Không chỉ đem niềm vui, niềm hạnh phúc đến cho rất nhiều gia đình, cán bộ Trạm y tế Chà Tở còn là "ân nhân" của cả bản. Cách đây mấy năm, do thói quen ăn uống và vệ sinh phòng dịch kém... bản Hô Tâu và Huổi Văng (nay thuộc xã Nậm Khăn) bị một trận dịch sốt rét hoành hành. Trong một tuần, 30% dân hai bản đã mắc bệnh, hai người tử vong làm cho dư luận hết sức hoang mang; nhiều ý kiến trong cuộc họp bản đề nghị được di cư đến nơi ở mới. Nhưng một lần nữa cán bộ y tế lại có mặt, đầu tiên là tuyên truyền cho bà con, sau là cấp phát thuốc, phun hoá chất và một số biện pháp khác... ổ dịch được dập tắt. Bây giờ mỗi khi có người ốm, thay vì gọi thầy mo, thầy cúng, bà con chỉ đến nhờ cán bộ trạm y tế…


Nhọc nhằn không dễ sẻ chia...

Hiện nay, đội ngũ cán bộ y tế xã, bản của tỉnh Điện Biên có gần 1.900 người, trong đó cán bộ y tế xã (hưởng lương ngân sách) là 576 người, còn lại hơn 1.200 người là nhân viên y tế thôn, bản. Một trạm y tế (xã), Bộ Y tế định biên biên chế gồm 5 người, bao gồm 1 BS (hoặc y sĩ đa khoa); y sĩ sản nho, y học cổ truyền, điều dưỡng, cán bộ dược. Nhưng trong thực tế, mục tiêu đó còn quá xa vời, thậm chí như bây giờ là không tưởng đối với một địa bàn vùng sâu, vùng xa, khó khăn đủ bề như Điện Biên. Hiện nay, toàn tỉnh mới có 262 BS, phấn đấu bền bỉ mới chỉ có 7,5% trạm y tế xã (phường) có BS. Ông Trần Văn Châu - Phó giám đốc Sở Y tế thổ lộ: Đến tận năm… 2012, các trạm y tế mới được bổ sung thêm 60 BS hiện đang theo học (diện cử tuyển), còn bây giờ thì lực bất tòng tâm.

Nhiệm vụ thì nhiều trong khi quân số mỏng, địa bàn xa xôi, giao thông đi lại khó khăn. Có lẽ nỗi cực nhọc nhất đối với cán bộ cơ sở, trong đó có đội ngũ cán bộ y tế xã, vẫn là chuyện đi lại. Tỉnh Điện Biên hiện vẫn còn đến 449 bản thuộc 11 xã chưa có đường ôtô, 20 xã chưa có điện lưới quốc gia, để đến với bản xa nhất, như bản Tả Lao San thuộc xã Sín Thầu (Mường Nhé); San Síu, San Sả Hồ, Hát Che (Hừa Ngài - Mường Chà) hay Tin Tốc, Noong É (Mường Nhà - Điện Biên) phải trọn cả ngày, thậm chí là hai ngày cuốc bộ cật lực…

Trụ sở trạm y tế xã sau nhiều năm "nỗ lực" phấn đấu, đến nay hầu hết mới được xây dựng cấp 4; một số xã mới chia tách thì nằm trong tình trạng đang xây dựng. Chúng tôi vào Chà Tở, ngôi nhà cấp 4 của Trạm y tế cũng xập xệ, cũ nát. Bệnh nhân đông nên Trạm phải nhờ xã đứng ra huy động nhân dân dựng thêm mấy buồng tranh tre nứa lá. Trang thiết bị cho trạm thì cái gì cũng thiếu. Ở trung tâm, tôi thấy có duy nhất một thứ đáng giá là chiếc tủ lạnh bảo quản vaccin.

Y sĩ Inh cho biết, ước mơ lớn nhất của anh hiện nay là một bộ tiểu phẫu và một bộ khám... phụ khoa, hai thứ theo như lời anh Inh nói là "ngày nào cũng cần". Y sĩ thuộc trạm y tế còn có lương chứ nhân viên y tế thôn, bản chỉ có phụ cấp, mà mức phụ cấp thì thấp đến mức khó tưởng tượng nổi, trong khi đó, họ phải làm nhiệm vụ giám sát sức khỏe nhân dân, phối hợp chăm sóc sức khỏe ban đầu, phát hiện và thông báo dịch bệnh, chưa kể còn báo cáo hằng tháng, triền miên cuốc bộ đi họp hành, giao ban tại xã…

Chuyện sớm hoàn thành chương trình tiêm chủng mở rộng ở các bản vùng cao cũng là một kỳ tích đối với những người làm công tác y tế xã. Để tiêm đủ 7 loại với 11 lần vaccin cơ bản cho trẻ, cán bộ y tế phải đi bộ ròng rã nhiều ngày. Nhiều khi đeo túi thuốc đến bản, các y sĩ phải tiếp tục leo dốc tìm các cháu… trên nương. Nhưng tất cả những điều kể trên chưa phải là trở ngại lớn nhất.

BS Lò Văn Thưởng, công tác tại Phòng khám đa khoa khu vực Mường Nhà (Điện Biên) cho biết: Khó khăn nhất chính là tuyên truyền nâng cao nhận thức của bà con đối với công tác y tế, vệ sinh phòng dịch. Do trình độ dân trí hạn chế, các bản vùng cao còn tồn tại nhiều hủ tục như: ốm thì cúng ma, đẻ tại lán, không cho người đỡ đẻ; cắt rốn bằng thanh tre cật cùng với những thói quen ăn uống thiếu vệ sinh như: uống nước suối, nước khe, nuôi nhốt gia súc dưới gầm sàn...

Vũ Mạnh Hà

Các tin khác

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Hôm nay (20/5), ông Nguyễn Hùng Dũng, Chủ tịch UBND xã Ô Loan, tỉnh Đắk Lắk đã ký văn bản chỉ đạo Công an, Quân sự cùng các phòng, ban, mặt trận, tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương và Đồn biên phòng An Hải tăng cường các biện pháp bảo vệ các loài động vật biển.

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Với kết quả 6/6 học sinh đoạt giải, trong đó có 2 huy chương Vàng (HCV),  4 huy chương Bạc (HCB), đội tuyển Olympic Tin học Việt Nam xuất sắc đứng thứ 2 toàn đoàn (đồng hạng với Nhật Bản) sau đội tuyển Nga đứng thứ nhất. Thành tích này giúp Việt Nam tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu trong khu vực Đông Nam Á.

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư


Thành phố Hà Nội dự kiến khi thực hiện cải tạo, xây lại nhà chung cư, người dân được lựa chọn một trong 4 hình thức gồm tái định cư tại chỗ, nhận nhà ở tái định cư tại địa điểm khác, nhận tiền bồi thường hoặc kết hợp nhận nhà và tiền. Đáng chú ý, căn hộ tái định cư được bố trí có diện tích, chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật cao hơn hoặc tương đương căn hộ cũ. 

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Theo Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam Nguyễn Tường Lâm, chương trình Tỏa sáng Nghị lực Việt đã vinh danh 98 tấm gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu, đã hỗ trợ 10 dự án khởi nghiệp xuất sắc của thanh niên khuyết tật với tổng kinh phí 500 triệu đồng.

Trồng hàng nghìn cây mai anh đào trong rừng

Hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 – 19/5/2026) và hưởng ứng Festival Hoa Đà Lạt – Lâm Đồng lần thứ XI năm 2026, ngày 19/5, tại tiểu khu 144B, UBND phường Lâm Viên – Đà Lạt (Lâm Đồng), đã long trọng tổ chức lễ phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ”.

 Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Cùng với việc tư vấn hướng dẫn 4 người dân bị con chó nghi dại tấn công ở khu phố Phước Bình Bắc, phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk, lực lượng chức năng ở phường này đang tìm kiếm những người đã tiếp xúc và những con vật khác có liên quan đến một con chó đã bị đập chết ở khu phố Lộc Đông, có kết quả xét nghiệm dương tính với virus dại.

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Suốt hàng chục năm qua, đã có hàng nghìn người dân thuộc đồng bào các dân tộc thiểu số ở miền núi A Lưới và Nam Đông (TP Huế) tình nguyện mang họ Bác Hồ kể từ ngày Bác Hồ qua đời vào năm 1969. Trong thời kỳ kháng chiến, học tập và làm theo lời Bác dạy, đồng bào các dân tộc mang họ Bác Hồ đã gan dạ, dũng cảm giết giặc, góp sức giải phóng quê hương, nhiều người trong số đó trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND). Ngày nay, đồng bào các dân tộc trên dãy Trường Sơn ở phía Tây của TP Huế tiếp tục nỗ lực thi đua lao động sản xuất để xây dựng cuộc sống mới.

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Những năm gần đây, cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội, đời sống của người dân trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk ngày càng được nâng cao, kéo theo nhu cầu sở hữu và sử dụng ô tô tăng mạnh. Cùng với đó là các xưởng sửa chữa, bảo dưỡng ô tô xuất hiện ngày càng nhiều đã thải ra một lượng lớn chất thải nguy hại, gây nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường.

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế, Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Vì vậy, cơ sở y tế càng phải đi đầu trong nhận diện, truyền thông, giám sát và ngăn chặn các sản phẩm này.

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Ngày 19/5, Công an xã Phú Giáo (TP Hồ Chí Minh) kêu gọi những người từng thực hiện dịch vụ xâm lấn tại Thẩm Mỹ Bee Hin hãy trình báo để phục vụ công tác xác minh, xử lý vụ việc.

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Ngày 19/5, Trung tâm Bảo tồn voi, cứu hộ động vật và Quản lý bảo vệ rừng Đắk Lắk (Trung tâm Bảo tồn voi) cho biết, một con voi nhà nặng khoảng 4,6 tấn, ở xã Buôn Đôn vừa được phát hiện chết trong rừng chưa rõ nguyên nhân.