Tiểu thương nhăn nhó
Có mặt tại chợ Hôm, Hà Nội trưa 10-8, khi chúng tôi đề cập đến Thông tư 33 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quy định về việc thịt sống chỉ được bán trong thời gian 8 giờ sau khi giết mổ và bắt đầu áp dụng từ 3/9, nhiều chủ quầy kinh doanh thịt tỏ ra khá bất ngờ và lắc đầu không hề hay biết quy định này.
Chị Nguyễn Thị Lan, chủ một quầy kinh doanh thịt lợn tại chợ Hôm, Hà Nội cho biết: Nếu có quy định về việc chỉ được bán thịt sống trong thời gian 8 giờ kể từ lúc giết mổ thì chị và nhiều tiểu thương khác tại chợ đành phải… bó tay. Theo chị Lan thì thời điểm chị lấy thịt tại lò mổ Vạn Phúc, Hà Nội là lúc khoảng 2-3h sáng, vận chuyển được về đến chợ cũng phải 7–8h.
Như vậy, riêng công đoạn vận chuyển đã mất 4 – 5 giờ đồng hồ. Người đi chợ mua thịt cũng rải rác từ 7h-13h,14h mới hết. Đó là chưa kể hôm nào thịt ế, chị Lan lại phải rửa sạch phần thịt đặt trên phản gỗ bằng nước muối rồi cho thịt vào tủ đông lạnh để chiều bán tiếp. Chỉ vào chiếc tủ đông nhỏ ở góc quầy, chị Lan cho hay: “Kinh doanh thịt lợn bây giờ có phải dễ dàng đâu.
Bao nhiêu quầy hàng, lại còn chợ cóc, chợ tạm… nên không thể bán hết thịt lợn trong vòng 8 giờ sau khi giết mổ. Nếu Nhà nước mà quy định đóng cửa các lò mổ sau 8h sáng thì chúng tôi còn chấp hành được, chứ như quy định trên thì chúng tôi đành chịu”...
5h sáng thường ngày ở một chợ trung tâm xã của huyện Đông Anh, Hà Nội luôn có 3 phản thịt lợn, 2 phản thịt gia cầm, thịt bò bắt đầu bày bán. Người bán thịt lợn đặt nguyên con đã mổ mang ra “pha”. Khách đến mua thịt sớm để làm giò, còn người mua lẻ tập trung nhiều từ lúc 6h-8h rồi lác đác mua tới 11h, 11h30. Có hôm gần trưa mà thịt vẫn còn, mấy chị bán thịt mang về nhà rồi chiều muộn mang ra bán tiếp (chợ không bán buổi trưa).
Khi chúng tôi cung cấp thông tin sắp tới sẽ thực hiện quy định chỉ bán thịt trong vòng 8 tiếng từ khi mổ thịt, chị Trần Thị Dung kêu trời: “Lợn được thịt lúc 4h sáng, bán đến 12h trưa thì đã là 8 tiếng. Nếu tôi vẫn còn hàng thì phải làm sao? Hằng ngày tôi vẫn mang về để tủ lạnh, chờ đến 16h, 17h mang ra bán nốt. Chúng tôi bán hàng ít, chỉ lãi được tí ti, quy định thế thì chúng tôi kinh doanh làm sao được?”.
Triển khai không hợp lý dễ tạo kẽ hở gian lận
Điểm bất hợp lý là làm sao để biết được thịt đang bày bán còn trong thời gian 8 giờ hay đã quá thời gian 8 giờ sau giết mổ? Ông Trần Đáng, nguyên Cục trưởng Cục VSATTP Bộ Y tế “hiến kế”, để quy định này thực hiện được thì nên xây dựng một loại thẻ hàng dành cho các chủ kinh doanh thịt sống.
Thẻ hàng này sẽ ghi rõ các thông tin như gia súc gia cầm nuôi ở đâu, giết mổ ngày giờ nào, có đủ tiêu chuẩn về VSATTP không… để các cơ quan kiểm dịch cũng như người tiêu dùng có thể biết được loại thịt đó có còn trong thời gian sử dụng an toàn hay không.
Điều này sẽ tạo điều kiện cho các cơ quan thú y khi đóng dấu kiểm dịch, người mua cũng như người bán có thể kiểm tra thẻ hàng của người kinh doanh thịt sống. Từ đó tạo tâm lý yên tâm cho người tiêu dùng.
Việc kiểm soát VSATTP được thực hiện từ khâu giết mổ gia súc, gia cầm. Tuy nhiên, công tác kiểm soát ở tại khâu này vẫn còn rất kém. Tình trạng lò mổ mất vệ sinh, vận chuyển mất vệ sinh trên đường vẫn liên tục diễn ra. Thậm chí trước đây Sở Công Thương Hà Nội cũng đã từng phát miễn phí 200 chiếc thùng inox đựng thực phẩm sau giết mổ cho 10 lò mổ trên địa bàn để làm mẫu nhưng thực tế những thùng này không được sử dụng vì người vận chuyển cho rằng “phơi” thịt ra thì nó sẽ tươi hơn.
Bởi vậy, tình trạng chở thịt không che đậy vẫn diễn ra trên các con đường vào thành phố. Việc kiểm tra, xử lý vi phạm tại lò mổ vẫn dễ dàng hơn rất nhiều so với kiểm tra thời gian bán thịt tại các chợ. Vậy nhưng, ngay cả vấn đề kiểm soát tại lò mổ vẫn chưa được thực hiện nghiêm túc. Thế nên nhiều ý kiến cho rằng quy định bán thịt trong vòng 8 giờ đồng hồ rất khó khả thi!?
| Thông tư 33/2012/TT-BNNPTNT Quy định điều kiện vệ sinh, đảm bảo an toàn thực phẩm đối với cơ sở kinh doanh thịt và phụ phẩm ăn được của động vật ở dạng tươi sống dùng làm thực phẩm. Điều 5 yêu cầu đối với điều kiện và thời hạn bảo quản thịt và phụ phẩm quy định: “Không được dùng hóa chất để bảo quản thịt và phụ phẩm tươi sống. Thịt và phụ phẩm bảo quản ở nhiệt độ thường chỉ được bày bán trong vòng 8 giờ kể từ khi giết mổ. Thịt và phụ phẩm kể từ khi giết mổ được bảo quản ở nhiệt độ 0-5 độ C chỉ được bày bán trong vòng 72 giờ kể từ khi giết mổ. Đối với phụ phẩm là dạ dày, ruột non và ruột già bảo quản ở nhiệt độ 0-5 độ C chỉ được bày bán trong vòng 24 giờ kể từ khi giết mổ”. |
| Ông Trần Đáng, nguyên Cục trưởng Cục VSATTP (Bộ Y tế): Các quy định của Thông tư 33 nhằm chăm lo đời sống và đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng là rất đáng hoan nghênh. Thời gian mà Thông tư 33 đưa ra quy định người bán thịt sống chỉ được bán trong thời gian 8 giờ kể từ khi giết mổ là hợp lý. Bởi lẽ, môi trường cũng như khí hậu của Việt Nam là nóng, ẩm… nên khi được giết mổ xong, nếu tiêu thụ sau 8 giờsẽ dễ dẫn đến việc thịt sống bị phân huỷ, tạo ra các độc tố ảnh hưởng đến sức khỏe của người sử dụng. Việc thực hiện các quy định của Thông tư 33 sẽ tạo một bước đột phá trong vấn đề đảm bảo VSATTP. |
