Thực tế trên các tuyến phố tình trạng lỗi chính tả nhiều vô kể. Tập trung nhiều nhất ở các biển hiệu pano, quảng cáo, rao vặt… Tất cả đều “ngọng líu, ngọng lô” rất phản cảm và ảnh hưởng tới sự trong sáng của tiếng Việt.
Không chỉ tại các tuyến phố mới, vùng ven mà ngay cả khu vực nội thành vi phạm cũng diễn ra. Nào là “tẩm quất thư rãn”, “thay xăm lốp”, “láy dáy tai”, “nem dán”, “bánh trưng rán”, “chứng chim cút”… để thu hút người đi đường, biển hiệu được các cửa hàng, quán ăn thi nhau được làm cho mới lạ. Thôi thì đủ loại từ bình dân đến cao cấp.
Có những biển hiệu được làm lồng kính, đèn neon đến những biển hiệu đơn giản là những tấm bìa các tông mọc loạn xạ trên phố. Không chỉ sai lỗi chính tả mà nhiều biển hiệu trên đường phố Hà Nội còn được thiết kế quá khổ vi phạm quy định. Cách đây chưa lâu Hà Nội đã có hẳn một văn bản quy định về quy cách biển hiệu. Tuy nhiên trên thực tế thì hầu như không có cơ quan chức năng nào chịu trách nhiệm kiểm tra và xử lý.
Sai lỗi chính tả trên biển, hiệu, viết tắt tùy tiện, tuy nhiên điều đáng trách hơn là tình trạng viết sai tên danh nhân đã được đặt tên trên nhiều tuyến phố. Điển hình cho vi phạm này là tuyến phố Lương Định Của tại quận Đống Đa. Tiến sĩ nông học Lương Định Của (1920-1975) từng làm Viện trưởng Viện Cây lương thực và Thực phẩm, được phong Anh hùng Lao động và mất năm 1975 tại Hà Nội. Tên nhà khoa học nổi tiếng như vậy nhưng nhiều năm qua hàng loạt cơ quan, trường học, cửa hàng, nhà dân, thậm chí cả biển tên phố do cơ quan chức năng lắp đặt cũng ghi thành “Lương Đình Của”. Chiều 5/10, khi trở lại tuyến phố này, chúng tôi nhận thấy biển tên phố và địa chỉ Trường THCS Đống Đa đã được sửa lại Lương Định Của, tuy nhiên vẫn còn khoảng 2/3 cơ quan, nhà dân, cửa hiệu tại đây vẫn ghi là Lương Đình Của.
| Tháng 5/2012, UBND TP Hà Nội đã có văn bản giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì phối hợp với các sở, ngành, quận, huyện, thị xã cùng các đơn vị liên quan kiểm tra lại tất cả các biển hiệu của các tuyến đường trên địa bàn thành phố, xử lý những biển hiệu sai chính tả và báo cáo kết quả về UBND thành phố. Mặc dù văn bản chỉ đạo đã được ban hành hơn 5 tháng nay nhưng đến thời điểm hiện tại thì hàng loạt vi phạm về biển hiệu trên đường phố Thủ đô vẫn còn nguyên vẹn. Việc không quá khó nhưng sao các cơ quan chức năng của Hà Nội vẫn không làm được mặc dù có đủ ban, ngành chức năng với đầy đủ cán bộ chuyên trách từ thành phố đến tận cấp phường? |
Một con phố khác rất nổi tiếng ở phố cổ là phố Tạ Hiện (quận Hoàn Kiếm). Được biết Tạ Hiện (1841-1887) một trong những thủ lĩnh trong phong trào Cần Vương chống Pháp ở Thái Bình, Nam Định. Ông quê ở làng Quan Lang, xã Hổ Đợi, huyện Thụy Anh (nay là Thái Thụy), tỉnh Thái Bình. Phố Tạ Hiện là nơi có “ngã tư quốc tế” nổi tiếng thường xuyên tập trung lượng khách du lịch đặc biệt là Tây ba lô đến uống bia, ngắm cảnh. Chỉ dài hơn hai trăm mét nhưng một số biển số nhà, công ty ở đây vẫn ghi là phố Tạ Hiền.
Cùng chung số phận như vậy, trên phố Trần Khát Chân - ghi danh một danh tướng đời Trần, vẫn xuất hiện những biển hiệu ghi là Trần Khắc Chân (quận Hai Bà Trưng), còn trên đường Trường Chinh ở quận Thanh Xuân, một số biển hiệu vẫn ghi sai chính tả thành đường Trường Trinh…
Tình trạng sai lỗi chính tả tràn lan trên đường phố Thủ đô từ biển hiệu nhà hàng, quán ăn… đến sai cả tên danh nhân đang là vấn đề bức xúc cần sớm được chấn chỉnh. Hàng loạt vi phạm như ghi sai chính tả, sai tên, sử dụng từ ngữ tùy tiện, tiếng Anh, tiếng Việt lẫn lộn…