6 phiên đấu thấu, trừ phiên “thăm dò” đầu tiên vàng bị ế tới hơn 90%, còn cả 5 phiên sau, NHNN đã bán được hơn 6,5 tấn vàng. Điều đáng nói đó là giá vàng mà NHNN bán ra khá cao, luôn xấp xỉ giá giao dịch trên trị trường cùng thời điểm, đồng nghĩa với cao hơn giá thế giới từ 3,5 đến hơn 4 triệu đồng mỗi lượng. Mặt khác, trong vòng nửa tháng diễn ra các phiên đấu thầu, giá vàng trên thế giới liên tục giảm.
Dù “một mình một chợ”, nhưng giá vàng trong nước cũng bị ảnh hưởng ít nhiều và liên tục giảm giá, khiến cho giá chào thầu của NHNN cũng vì thế rơi vào xu hướng “giảm dần đều”. Và với việc giá phiên trước luôn cao hơn giá phiên sau, khiến cho các đơn vị tham dự đấu giá cũng rơi vào tình trạng mua bán đuổi. Tuy nhiên, không vì thế mà các đơn vị tham gia đấu thầu chùn tay khi đặt lệnh mua. Bằng chứng là 6 phiên, thì có tới 4 phiên vàng được bán gần hết, một phiên dù “ế” gần nửa tấn, nhưng vẫn bán được tới hơn 1,5 tấn. “Thị trường rõ ràng đang cực kỳ khát vàng, nên chỉ cần không cao hơn giá thị trường là các đơn vị tham gia đấu thầu sẵn sàng mua vào”, một doanh nghiệp (DN) tham gia đấu thầu vàng cho biết.
Theo số liệu công bố từ đại diện NHNN trước khi tổ chức phiên đấu thầu vàng miếng lần thứ nhất vào ngày 28/3, các ngân hàng còn cần khoảng 7-8 tấn vàng mới có thể tất toán xong dư nợ vàng. Điều này cũng giải thích vì sao hầu hết những đơn vị mua và đặt giá cao đều rơi vào nhóm các tổ chức tín dụng (TCTD). Chính sự phản ứng chậm chạp của thị trường cũng cho thấy rõ sự phân chia này. Giả sử có tới 5 trong 6,5 tấn vàng đã bán chảy vào các ngân hàng, thì khối các TCTD này sẽ chỉ còn cần khoảng vài tấn vàng nữa là có thể tất toán xong dư nợ vàng.
Có lẽ lúc đó, NHNN sẽ không phải bán vàng giá cao nữa, các DN cũng sẽ tìm được nguồn cung giá rẻ tung ra thị trường, lúc đó, chắc chắn thị trường vàng sẽ sớm hạ nhiệt. Nói về vấn đề này, chuyên gia tài chính - ngân hàng, TS Nguyễn Trí Hiếu cho rằng việc NHNN không có ý định bán vàng giá rẻ là một điều rất hợp lý trong thời điểm này.
“Mục đích của NHNN là cung cấp nguồn vàng, đáp ứng các nhu cầu về vàng của thị trường, trong đó có nhu cầu tất toán trạng thái vàng của các NH thương mại. Tôi cho rằng, nếu NHNN bán giá rẻ lúc này, không những NHNN chịu thiệt, mà ngay cả thị trường cũng chưa chắc được hưởng lợi, vì các DN sẽ không bán giá rẻ khi mà cung cầu thị trường chưa cân đối như lúc này. Bởi vậy, khi các NHTM hoàn tất việc tất toán trạng thái vàng, thị trường mới có thể kỳ vọng là số vàng đấu thầu từ NHNN sẽ được đi thẳng vào thị trường, điều hòa thị trường và giá sẽ giảm. Tuy nhiên, có lẽ mốc quan trọng để vàng có thể chảy vào thị trường phải là sau ngày 30-6, hạn cuối cùng các NHTM phải tất toán xong dư nợ vàng. Sau 30/6, thị trường sẽ hạ nhiệt dần, và cần thêm độ trễ khoảng 3-6 tháng để giá vàng trong nước có thể về sát với giá thế giới”, ông Hiếu nhận định.
Riêng với các DN đang song song chạy đua mua vàng với các TCTD trong thời điểm này, việc giá vàng thế giới liên tục hạ sẽ dễ khiến cho họ bị thua lỗ khi bán ra. Tuy nhiên, theo ông Hiếu, đây là quy luật thị trường, và các DN phải chấp nhận về quyết định mua bán của mình. NHNN không có trách nhiệm giúp các DN kinh doanh có lãi, họ chỉ có trách nhiệm điều tiết, bình ổn thị trường mà thôi.
Với thị trường vàng trong nước, phiên cuối tuần, giá vàng SJC TP Hồ Chí Minh giao dịch ở mức 41,90-42,20 triệu đồng/lượng (mua vào-bán ra). Vàng SJC của Doji mua bán ở mức 41,88-42,16 triệu đồng/lượng. Mức giá này so với chiều thứ 6 đã mất gần 1 triệu đồng mỗi lượng. Tuy nhiên, đà giảm này quá nhẹ so với sự lao dốc của giá vàng thế giới. Nếu phản ánh hết mức giảm của giá vàng thế giới, giá vàng trong nước phải giảm trên 2 triệu đồng/lượng