Nghỉ ngày... làm đêm
Trước tình hình trên, UBND tỉnh Kon Tum đã có Công điện khẩn số 05/CĐ-UBND yêu cầu Chủ tịch UBND huyện Đăk Glei chỉ đạo các phòng, ban chức năng có liên quan tổ chức kiểm tra, làm rõ tình trạng trên; tiến hành truy quét và trục xuất ngay các đối tượng đang khai thác khoáng sản trái phép trên địa bàn; kiên quyết xử lý các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động khai thác khoáng sản trái phép theo quy định của pháp luật.
Ngoài ra, Công điện cũng yêu cầu Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Biên phòng tỉnh chỉ đạo các Đồn Biên phòng tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát chặt chẽ đối với người, phương tiện vào khu vực biên giới.
Tuy nhiên, tình trạng khai thác vàng trái phép trên địa bàn huyện Đăk Glei vẫn ngày càng diễn biến phức tạp. Theo ghi nhận của phóng viên, những ngày gần đây, tình trạng khai thác vàng sa khoáng trái phép ở khu vực xã Đăk Pét có giảm, tuy vậy vẫn còn không ít người và máy móc đang tiếp tục hoạt động vào ban đêm, thường đến 5h sáng là "rút êm" về "khu vực an toàn".
Máy đào vàng vẫn tập kết sau lưng nhà dân.
Khai thác vàng lậu có... giấy phép
Điều đáng bàn là sau khi UBND tỉnh Kon Tum có Quyết định số 47/2008/QĐ-UBND (ngày 31/10/2008) về quy hoạch, thăm dò, khai thác, chế biến một số khoáng sản trên địa bàn tỉnh đến năm 2015, trong đó có bãi vàng ở 2 thôn Đăk Đoát và Pêng Sal Pêng của xã Đăk Pét, thì ngày 19/8/2009, UBND huyện Đăk Glei lại có quyết định cho chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nương rẫy sang đất nuôi trồng thủy sản ngay tại khu vực quy hoạch theo Quyết định số 47 của UBND tỉnh.
Lợi dụng việc cho chuyển mục đích sử dụng đất của UBND huyện Đăk Glei, đã nhiều tháng nay, 2 anh em ông A Ni và A Na (Công an viên thôn Đăk Đoát) đã liên kết với ông Phạm Đình Hoa (ở huyện Hiệp Đức, tỉnh Quảng Nam) đưa máy đào, máy bơm, máng đãi vàng vào khu vực bãi bồi phía thượng nguồn cầu Đăk Đoát để khai thác vàng trái phép. Mặc dù UBND huyện Đăk Glei chỉ cho phép chuyển đổi mục đích sử dụng đất là 500m2, nhưng ông A Ni, A Na khai thác rộng hơn gấp nhiều lần và địa điểm đào xới cũng không trùng khớp với vị trí đã được UBND huyện cho chuyển đổi mục đích.
Hiện nay, mặc dù gia đình ông A Ni, A Na đã ít nhất bị lập biên bản 3 lần và yêu cầu dừng ngay hoạt động khai thác vàng trái phép, nhưng sau khi bị lập biên bản, đoàn kiểm tra vừa ra về, mọi việc đâu lại vào đấy...
Rời thôn Đăk Đoát, dọc theo sông Đăk Mỹ, chúng tôi hướng về thôn Pêng Sal Pêng - nơi có Trường Tiểu học Võ Thị Sáu đóng chân. Cô giáo Phó Hiệu trưởng Nguyễn Thị Nga cho biết: Có những thời điểm học sinh ở các lớp học đã bỏ học gần 50% để ra sông Đăk Mỹ đào đãi vàng. Cứ trước khi vào lớp khoảng 20 phút, giáo viên nhà trường phải đi dọc theo dòng sông Đăk Mỹ để tìm và chở các em đến lớp".
Không chỉ thế, chúng tôi còn phát hiện ngay bên cạnh bức tường rào của nhà trường cũng bị các phương tiện cơ giới đào xới tung để tìm vàng và có nguy cơ bị sập. Lợi dụng dự án nâng cấp bờ kè sông Đăk Mỹ, một người ở thị trấn Đăk Glei (huyện Đăk Glei) đã đưa các phương tiện máy móc lên khai thác vàng một cách công khai.
Khi chúng tôi ghi hình, bà chủ phương tiện này vẫn không tỏ ra e ngại gì mà còn thách thức "cứ việc viết báo, ghi hình". Theo hồ sơ thiết kế, dự án xây kè chỉ đào khoảng 1,5 mét, nhưng thực chất đơn vị thi công đã cho đào hơn 3 mét và khoét sâu vào phần đất của chân tường.
Làm việc với chúng tôi, ông Nguyễn Phúc Phận - Chủ tịch UBND huyện Đăk Glei cho biết: Dự án xây kè hơn 400 triệu đồng, do Phòng GD&ĐT huyện làm chủ đầu tư và Công ty TNHH Kim Ngọc (Đăk Glei) thi công. Tuy nhiên, trước khi dự án được phê duyệt, đơn vị thi công đã ký hợp đồng đưa xe vào đào xới ở khu vực này.
Dư luận vẫn đang thắc mắc và đặt nhiều câu hỏi, tại sao dân biết rất rõ mà các ngành chức năng của huyện lại đưa ra quá nhiều lý do để việc khai thác vàng trái phép diễn ra, làm hủy hoại môi trường và thất thu tài nguyên? Vậy đằng sau đó là gì, liệu bọn "vàng tặc" có được bật đèn xanh?
| Khai thác vàng đang đe dọa môi trường và đời sống người dân Thanh Bình - Thân Lai |