Tuyến phà biển Tuần Châu - Cát Bà hoạt động từ năm 2009. Đây là tuyến thủy quan trọng và nhanh nhất nối liền Hạ Long và Hải Phòng với 2 phà tự hành hiện đại có sức chứa 200 hành khách trên một phương tiện, đạt từ 5-7 chuyến/ngày. Đây được xem là tuyến phà có khá đủ các điều kiện về trang thiết bị nhằm đảm bảo an toàn cho mỗi chuyến đi.
Ông Phạm Thanh Tùng, Giám đốc Cảng tàu khách Tuần Châu cho biết, thực hiện chỉ đạo của Sở GTVT tỉnh Quảng Ninh, cũng đã đầu tư, mua sắm tương đối đủ cơ số phao cứu sinh và các dụng cụ nổi cho hành khách. Ban quản lý bến cũng đã rất tích cực phối hợp với Cảng vụ đường thủy Quảng Ninh tuyên truyền, hướng dẫn du khách chấp hành các quy định của thông tư trên loa phát thanh ở đầu bến. Mặc dù vậy, khách du lịch vẫn chưa hình thành được thói quen mặc áo phao khi phà vận hành.
Ở một thái cực khác, phà Bến Rừng – tuyến giao thông huyết mạch dài gần 1km trên sông Bạch Đằng nối Hải Phòng với thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh hiện đang nảy sinh hàng loạt bất cập rất cần ngành Giao thông vào cuộc. Hiện, toàn bến có 2 phà với sức chứa 200 người/phà và 2 đò sắt. Tuy nhiên, Ban ATGT tỉnh tới giờ mới chỉ trang bị cho bến được 100 phao cứu sinh trong đó có 80 áo và 20 phao tròn.
Theo ông Cao Thanh Nam, Giám đốc chi nhánh Công ty Cầu phà Quảng Ninh, kinh phí mua sắm các trang thiết bị như phao, vật nổi phục vụ hành khách qua phà đang là vấn đề đau đầu. Mặt khác, khách qua phà hầu hết là những người dân địa phương đi làm ăn, buôn bán, ý thức chấp hành pháp luật chưa cao. Nếu phà từ chối vận chuyển khách không mặc áo phao, có vật dụng nổi sẽ bị “dằn mặt”.
Theo quan sát của PV, hệ thống phao bơi, dụng cụ nổi tại bến phà này đã cũ, không đảm bảo an toàn. Chỉ có 2 đò sắt được trang bị áo phao mới. Bên cạnh những chuyến phà chính, tại đây vẫn ngang nhiên tồn tại một số các đò ngang tư nhân tham gia vận chuyển khách qua sông. Đây là con đò tự chế đơn sơ, không đủ tiêu chuẩn kỹ thuật, càng không có áo phao, vật dụng nổi cho khách hàng thực sự là hiểm họa trên sông Bạch Đằng đặc biệt là vào ban đêm.
Ngoài 2 tuyến phà lớn trên, còn phải nhắc tới 2 tuyến phà đặc biệt khác là phà Đình Vũ và phà Ninh Tiếp trên vùng biển Hải Phòng. Trong đó, đáng lo ngại nhất là phà Đình Vũ với đường hàng hải lớn nhất cả nước (4,2km) cắt ngang cửa biển Nam Triệu.
Thật đáng ngạc nhiên là, tại đây mọi động thái vẫn yên ắng như khi chưa có Thông tư 15 của Bộ GTVT. Thậm chí, có nhân viên nhà phà chưa biết đến tên gọi, nội dung của nó ra sao. Ông Phạm Viết Hồng, Trưởng bến phà Đình Vũ – Ninh Tiếp cho biết: Thông tư 15 của Bộ là một chủ trương mới nên chưa triển khai ngay được. Tại bến phà này, các dụng cụ nổi đã cũ, xuống cấp.
Trong khi đó, áo phao mới chưa được trang bị nên chưa thể tuyên truyền thông tư này cho khách đi phà. Muốn triển khai đồng bộ, cần có một “lộ trình” vừa làm vừa tuyên truyền một thời gian để tạo thói quen cho người dân. Cũng theo ông Hồng, một nguyên nhân nữa dẫn tới người dân chưa để tâm tới việc áo phao, vật dụng nổi khi qua phà còn là do sự chủ quan của các cơ quan quản lý bởi trong nhiều năm qua, Hải Phòng chưa xảy ra TNGT đường thủy nội địa nghiêm trọng nào giống ở địa phận tỉnh bạn như Quảng Ninh.
Sơ bộ điểm qua việc thực hiện Thông tư 15 sau “giờ G” gần 2 tuần tại 3 tuyến phà lớn ở Hải Phòng, Quảng Ninh đủ cho thấy, thông tư chưa đi vào cuộc sống của người dân và của các “nhà phà”, “nhà đò”. Dư luận cho rằng, để Thông tư 15 được triển khai hiệu quả như việc bắt buộc người điều khiển xe máy tham gia giao thông đường bộ phải đội mũ bảo hiểm, không thể tự “đốt cháy”, bỏ qua những bước chuẩn bị thật kỹ lưỡng, chu đáo về mọi mặt, từ công tác tuyên truyền, vận động người dân; việc đầu tư, mua sắm đầy đủ các trang thiết bị cho hành khách đến việc tổ chức quán triệt sâu rộng cho toàn thể cán bộ, công nhân viên chức tại doanh nghiệp chủ trương lớn này của ngành Giao thông vận tải. Đáng chú ý, các chế tài xử lý vi phạm theo thông tư cần được vận hành một cách thật linh hoạt và kiên quyết với sự tham gia tích cực của các cấp, ngành chức năng.
Cũng qua 2 tuần triển khai thực hiện, có khá nhiều ý kiến của các chuyên gia cho rằng, đáng lẽ Thông tư 15 nên là thông tư liên bộ, trong đó có sự tham gia của lực lượng Công an thì hiệu quả triển khai trên thực tế mới đạt như mong muốn