Uống sừng tê giác chữa “bách bệnh”: Không có bằng chứng khoa học

Được đánh giá là quốc gia tiêu thụ sừng tê giác mạnh nhất thế giới cũng bởi một bộ phận người Việt Nam “chuộng” sử dụng sừng tê giác để chữa bách bệnh. Nhiều người tin vào đồn thổi và coi sừng tê giác như một loại “thần dược”, bỏ hàng trăm triệu đến cả tỷ đồng để mua về chữa ung thư.

Mới đây nhất, cháu bé 22 tháng tuổi bị sốt cao, bố mẹ đã mài sừng tê giác cho bé uống, sau đó phải cấp cứu tại Bệnh viện Nhi đồng 2 TP Hồ Chí Minh vì ngộ độc Methemoglobin cao gấp chục lần cho phép.

Cấp cứu vì uống sừng tê giác chữa bệnh

Vì đồn thổi nên sừng tê giác từ lâu được coi là “thần dược” chữa bách bệnh, dù đắt đỏ và cấm săn bắt, buôn bán, nhưng nhiều người vẫn săn lùng tìm mua. Thậm chí, trên bàn nhậu, một số người còn mài sừng tê giác uống để “ngàn chén không say” khi nó được quảng cáo “giải độc cực tốt”. Đặc biệt, thông tin truyền tai nhau còn cho rằng, sừng tê giác chữa khỏi ung thư nên càng được nhiều người lùng mua dù bỏ ra tiền tỷ. 

Qua tìm hiểu, tôi biết có một số trường hợp khi phát hiện mắc ung thư đã không tới bệnh viện chuyên khoa điều trị, mà uống sừng tê giác vì tin vào công hiệu của nó. 

Điển hình là một bệnh nhân ở Hà Nội, phát hiện ung thư phổi giai đoạn 2, sau khi đắn đo, đã không điều trị tại bệnh viện chuyên khoa ung bướu, mà nhờ người tìm mua được 1 lạng sừng tê giác, kiên trì mài ra uống. Gần 1 năm sau, bệnh tình không thuyên giảm, các cơn ho nhiều lên và đau lan diện rộng, gia đình đưa vào viện khám thì ung thư đã chuyển sang giai đoạn 4, di căn. 

Hoặc có trường hợp, khi phát hiện bị ung thư, dù đã điều trị theo phác đồ của bệnh viện, nhưng vẫn tốn hàng trăm triệu đồng mua sừng tê giác về uống với hy vọng hỗ trợ chữa khỏi bệnh.

Vì quảng cáo là “thần dược” nên sừng tê giác càng được đối tượng buôn lậu sử dụng thủ đoạn tinh vi tuồn vào trong nước. (Ảnh Báo Lao động)
Vì quảng cáo là “thần dược” nên sừng tê giác càng được đối tượng buôn lậu sử dụng thủ đoạn tinh vi tuồn vào trong nước. (Ảnh Báo Lao động)

Dù đã được cảnh báo, nhưng ngày càng nhiều người tin vào sự “kỳ diệu” chữa bách bệnh của sừng tê giác mà suýt đánh đổi tính mạng. Điển hình là trường hợp cháu bé 22 tháng tuổi ở huyện Củ Chi, TP Hồ Chí Minh, vào cấp cứu tại Bệnh viện Nhi đồng 2 ngày 18-7 vì uống sừng tê giác do cha mẹ cháu tin rằng đây là thần dược chữa sốt. 

Theo BS Nguyễn Văn Lộc, Trưởng khoa Hồi sức tích cực chống độc, Bệnh viện Nhi đồng 2, cháu bé được đưa đến viện cấp cứu trong tình trạng sốt, mệt mỏi, xanh tím toàn thân. Sau khi thăm khám và làm xét nghiệm, kết quả cho thấy nồng độ Methemoglobin trong máu của cháu bé là 30%, cao hơn 10 lần cho phép. 

Theo gia đình bệnh nhi, trước đó bé sốt cao co giật, gia đình cho bé uống bột mài ra từ sừng tê giác để hạ sốt. Kết quả bé bị ngộ độc nặng, phải thở máy, thay máu… Sau 5 ngày cấp cứu tích cực, bé mới cai được thở máy, tình trạng ngộ độc thuyên giảm, hoạt động chức năng cơ quan mới trở lại bình thường. Bé vẫn đang được theo dõi và điều trị tiếp.

Ngộ độc Methemoglobin có thể gây tử vong nếu nồng độ trên 70%, còn từ 50-70% có thể hôn mê, co giật, nhịp tim bất thường. Ngộ độc Methemoglobin thường xảy ra sau khi tiếp xúc với một số loại thuốc, hóa chất, thực phẩm…

Không mù quáng tin vào đồn thổi

Vì thổi phồng công dụng chữa bệnh nên sừng tê giác vẫn tiếp tục được buôn lậu với nhiều thủ đoạn tinh vi. Vụ việc mới đây nhất là vào ngày 25-7, Đội Kiểm soát Hải quan Hà Nội phối hợp với Chi cục Hải quan sân bay quốc tế Nội Bài khám 14 kiện hàng, là các khối thạch cao có nghi vấn vận chuyển qua đường hàng không. Đục bên trong các khối thạch cao, lực lượng chức năng phát hiện 55 khúc sừng tê giác với trọng lượng 125,15kg. 

Do bị kiểm soát gắt gao, sừng tê giác trên thị trường “chợ đen” ở Việt Nam còn được làm giả để lừa người bệnh. Nếu sử dụng sừng tê giác giả, sừng tê giác bị tiêm thuốc độc, hậu quả không chỉ tiền mất, mà còn tật mang. 

Trao đổi với phóng viên Báo CAND, đại diện Trung tâm Giáo dục thiên nhiên (ENV) cho biết, do giá thành “trên trời” nên nạn săn bắt tê giác để lấy sừng diễn biến nghiêm trọng. Theo thông báo của Bộ Môi trường Nam Phi, năm 2018, nước này có 769 cá thể tê giác bị săn bắn, giảm 259 cá thể so với con số 1.028 cá thể của năm 2017. 

Năm 2017 và 2018, ENV ghi nhận 147 hành vi vi phạm tại Việt Nam, trong đó có 119 trường hợp liên quan đến quảng cáo sừng tê trên mạng xã hội và 24 liên kết đã được gỡ bỏ thành công. Cho đến nay chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh sử dụng sừng tê giác chữa được bệnh. 

Theo bà Nguyễn Thị Phương Dung, Phó Giám đốc ENV, đã đến lúc chúng ta cần phải xóa bỏ những lời đồn thổi vô căn cứ về công dụng của sừng tê giác, cũng như xóa bỏ quan niệm mù quáng về việc sừng tê giác là thần dược hay món quà xa xỉ.

GS Nguyễn Bá Đức, nguyên Giám đốc Bệnh viện K cho rằng, nhiều người cho rằng sừng tê giác chữa được bách bệnh, trong đó có ung thư là “nhảm nhí”. “Sừng tê giác không có tác dụng chữa bệnh hay giải độc” - GS Đức khẳng định. 

Theo GS Đức, tỷ lệ tử vong vì ung thư ở Việt Nam cao là do khoảng 70% người bệnh đến viện muộn, đáng tiếc hơn cả nhiều trường hợp chữa ung thư bằng phương pháp phản khoa học như uống rễ cây, cúng bái, sử dụng sừng tê giác… nên đã bỏ qua “thời gian vàng” điều trị bệnh.

Còn bác sĩ Nguyễn Văn Lộc cảnh báo, hiện nay trên mạng xã hội có rất nhiều thông tin lan truyền về công dụng chữa bệnh thần kỳ của sừng tê giác. Đến nay, khoa học chưa có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy sừng tê giác có thể điều trị được bệnh sốt co giật và các bệnh lý khác. Do vậy, phụ huynh không nên tin vào những bài thuốc đồn thổi, vô căn cứ, có thể gây nguy hiểm đến tính mạng của con em mình.

ENV đã thực hiện nhiều chiến dịch truyền thông về bảo vệ tê giác, trong đó có phim ngắn bảo vệ tê giác với sự tham gia của ca sĩ Hồng Nhung và MC Phan Anh.

Bộ phim ra mắt năm 2017 và được phát sóng trên hơn 60 kênh truyền hình cả nước. Thái độ của công chúng đối với vấn đề bảo vệ tê giác cũng có nhiều tín hiệu tích cực, đặc biệt là trong giới trẻ.
Trần Hằng

Các tin khác

CSGT Quảng Trị trả lại túi tiền 200 triệu đồng cho người đánh rơi

CSGT Quảng Trị trả lại túi tiền 200 triệu đồng cho người đánh rơi

Trong quá trình tuần tra, kiểm soát trên tuyến Quốc lộ 12A, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Quảng Trị đã phát hiện một túi tiền có giá trị khoảng 200 triệu đồng bị người dân đánh rơi. Tổ công tác sau đó nhanh chóng xác minh, phối hợp với Công an phường Ba Đồn để tìm chủ nhân, trao trả tài sản.

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, nhu cầu điện tiếp tục gia tăng mạnh, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm nguồn cung ổn định. Hội thảo tại Đà Nẵng ngày 14/8 đã tập trung nhận diện những điểm nghẽn, đề xuất giải pháp phát triển điện khí LNG đồng bộ, biến “công suất trên bản quy hoạch” thành năng lực bảo đảm an ninh năng lượng thực tế.

Những con đường rộng mở từ lòng dân ở Thạnh Bình

Những con đường rộng mở từ lòng dân ở Thạnh Bình

Về với xã miền núi Thạnh Bình (TP Đà Nẵng) những ngày này, điều đọng lại sâu đậm trong lòng mỗi người không chỉ là cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, bầu không khí trong lành mà còn là niềm vui rạng ngời trên khuôn mặt bà con nhân dân đón chào những con đường mới thênh thang. Đằng sau những dải nhựa phẳng lì, những đường bê tông đang khẩn trương triển khai thi công mở rộng là câu chuyện về sự lan tỏa rộng khắp phong trào hiến đất để mở đường.

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

Với tinh thần trách nhiệm và nghĩa tình của người chiến sĩ Công an nhân dân, 3 cán bộ Phân trại tạm giam Nông Cống thuộc Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đã tình nguyện hiến máu, kịp thời hỗ trợ điều trị cho một phạm nhân bị suy giảm tiểu cầu nghiêm trọng, giúp người này vượt qua tình trạng nguy kịch.

Phát hiện thi thể nữ nhân viên thư viện mất tích sau tiệc liên hoan

Phát hiện thi thể nữ nhân viên thư viện mất tích sau tiệc liên hoan

Sáng 14/8, thông tin từ Phòng CSHS Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết, đơn vị đang phối hợp cùng lực lượng chức năng tiến hành khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi để điều tra, làm rõ nguyên nhân tử vong của nữ nhân viên thư viện bị mất tích sau tiệc liên hoan.

Cà Mau ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số thúc đẩy an ninh mạng

Cà Mau ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số thúc đẩy an ninh mạng

Câu lạc bộ “Niềm tin số” Cà Mau được kỳ vọng trở thành lực lượng nòng cốt kết nối cộng đồng sáng tạo nội dung, lan tỏa thông tin chính thống, đấu tranh với thông tin sai trái, xấu độc, góp phần giữ vững ANTT trên không gian mạng.

Tai nạn điện và những hậu quả khôn lường do chủ quan gây ra

Tai nạn điện và những hậu quả khôn lường do chủ quan gây ra

Theo thống kê của EVNSPC, trong 7 tháng đầu năm 2026, trên địa bàn các tỉnh phía Nam xảy ra 21 vụ tai nạn điện, gồm 6 vụ trên lưới điện do ngành điện quản lý; 15 vụ trên hệ thống điện sau công tơ do khách hàng quản lý. Đáng chú ý, các vụ tai nạn trên hệ thống điện sau công tơ khiến 14 người tử vong.

Lao động trung niên gặp khó khăn khi tìm việc

Lao động trung niên gặp khó khăn khi tìm việc

Đằng sau là gia đình với áp lực cơm áo gạo tiền, thế nhưng chẳng may mất việc lao động trung niên rất khó khăn khi tìm việc làm mới, bởi sự cạnh tranh khốc liệt của thị trường lao động và những định kiến tuổi tác khi đi xin việc.

TP Hồ Chí Minh: Nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả cai nghiện ma túy

TP Hồ Chí Minh: Nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả cai nghiện ma túy

Nghị quyết số 02-NQ/TU của Thành ủy TP Hồ Chí Minh đã xác định rõ mục tiêu xây dựng một thành phố không ma túy vào năm 2030. Đây là một nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của nhân dân. Để đạt được mục tiêu này, việc triển khai đồng bộ “3 giảm”: Giảm cung, giảm cầu và giảm tác hại, có ý nghĩa sống còn.

Nhiều người Việt không muốn trở thành gánh nặng khi về già

Nhiều người Việt không muốn trở thành gánh nặng khi về già

Tuổi thọ gia tăng không chỉ kéo dài cuộc sống mà còn đặt ra những thách thức mới về sự phụ thuộc trong giai đoạn sau của cuộc đời. Kết quả Khảo sát Manulife Asia Care 2026 từ 1.000 người Việt Nam cho thấy một xu hướng đáng chú ý: việc duy trì cuộc sống độc lập và tự chủ khi về già đang trở thành ưu tiên hàng đầu của người Việt.