Những ngày gần đây, các thí sinh chuẩn bị bước vào kỳ thi tuyển sinh đại học năm 2013 đang đặc biệt quan tâm tới việc nhóm ngành kinh tế, trong đó các chuyên ngành “hot” như kế toán, tài chính, ngân hàng có thực sự bị bão hòa hay không? Nếu đăng ký dự thi thì cơ hội có việc làm sau 4 - 5 năm nữa sẽ như thế nào? Việc Bộ GD& ĐT thông báo sẽ cắt giảm chỉ tiêu nhóm ngành này, đồng thời sẽ dừng việc mở ngành đào tạo tài chính ngân hàng có ảnh hưởng gì đến việc đề xuất chỉ tiêu từ các trường? Để giúp thí sinh có thêm cơ sở trong việc chọn lựa ngành nghề dự thi, PV Báo CAND đã tìm hiểu thông tin từ nhiều chuyên gia giáo dục và từ các trường đại học…
Cung đã vượt cầu…
Trao đổi với PV Báo CAND, GS.TS Ngô Thế Chi, Giám đốc Học viện Tài chính chia sẻ: Nhóm ngành tài chính kế toán ngân hàng, quản trị kinh doanh thực sự nó đã quá bão hòa rồi vì mấy năm gần đây, chúng ta đào tạo quá nhiều. Có những trường non trẻ, sứ mệnh đào tạo thuộc về kỹ thuật nhưng cũng đào tạo tài chính, ngân hàng; có trường chuyên về ngoại ngữ cũng mở ngành tài chính – ngân hàng; thậm chí có trường điểm vào chỉ bằng điểm sàn cũng đào tạo quản trị kinh doanh, tài chính, kế toán. Hiện nay, tình trạng càng khó khăn hơn vì suy thoái kinh tế, hàng ngàn doanh nghiệp đã giải thể đã khiến sinh viên ra trường tìm việc làm rất khó khăn. Tôi dự báo, 5 năm tới, kiếm được việc làm tốt trong lĩnh vực này sẽ càng khó khăn”.
Cũng theo GS.TS Ngô Thế Chi cho biết, những trường có truyền thống, bề dày đào tạo về kinh tế thì sinh viên ra trường vẫn có việc làm, vì đầu vào các trường này rất cao, quá trình đào tạo bài bản. Học viện Tài chính thường xuyên khảo sát việc làm của sinh viên tốt nghiệp thì có tới hơn 90% sinh viên ra trường có việc làm (trong đó khoảng 60% sinh viên có việc làm sau khi tốt nghiệp từ 3 - 6 tháng. Do đó, năm 2013, trường sẽ ổn định chỉ tiêu ở mức 3.500 đại học chính quy, trong đó chuyên ngành kế toán chiếm hơn 1.000 chỉ tiêu.
Một nghiên cứu mới nhất được Bộ Tài chính đưa ra tại hội thảo “Đổi mới cơ chế tài chính với giáo dục ĐH” được tổ chức cuối năm 2012 đã cảnh báo: Năm 2013 sẽ có khoảng 32.000 sinh viên tài chính - ngân hàng ra trường, nhưng chỉ có 20.000 người được các tổ chức tài chính - ngân hàng tuyển dụng và trong bốn năm nữa thì số sinh viên tài chính - ngân hàng không được tuyển lên đến 13.000 người. Về phía Bộ GD & ĐT cho hay, mùa tuyển sinh 2012, mặc dù thí sinh vẫn lao vào nhóm ngành này (vì số trường có đào tạo ngành này rất lớn” 248/416 trường và chỉ tiêu của nhóm ngành chiếm tới 38% tổng chỉ tiêu), nhưng so với năm 2011 thì đã giảm tới 10%. Đây cũng là một kênh thông tin để thí sinh cân nhắc trước khi đặt bút đăng ký ngành nghề.
Cũng theo một nghiên cứu của Bộ GD & ĐT thì số lượng sinh viên thực học tại các trường ĐH, CĐ trong cả nước theo ở khối ngành kinh tế đã vượt hơn 7% so với quy hoạch của Chính phủ đến năm 2020. Cụ thể, khối ngành này có 140.000 sinh viên, tỷ lệ 27,72%, trong khi các nhóm ngành khác như Kỹ thuật công nghệ: 165.556 (32,78%), thấp hơn quy hoạch 2,2%; khoa học tự nhiên: 14.000 (2,72%), thấp hơn quy hoạch 6,28% và nhóm ngành y dược: 10.000 (2,02%), thấp hơn quy hoạch 3,98%.
Nhiều trường đã tự cắt giảm chỉ tiêu
Trước thông tin Bộ GD & ĐT sẽ cắt giảm chỉ tiêu ngành kinh tế, nhiều trường đã “liệu cơm gắp mắm” bằng cách tự mình giảm chỉ tiêu khi đề xuất hoặc giữ ổn định chỉ tiêu. Ông Phạm Thành Công, Phó trưởng phòng Đào tạo của ĐH Công nghiệp Hà Nội cho PV Báo CAND biết, trường đề xuất chỉ tiêu đại học là 4.900, trong đó chủ yếu dành cho nhóm ngành kỹ thuật, ngành tài chính, ngân hàng, kế toán chỉ chiếm 800 chỉ tiêu (kế toán 300 chỉ tiêu, quản trị kinh doanh 360 chỉ tiêu và ngân hàng 180 chỉ tiêu). Hệ Cao đẳng của trường có 4.700 chỉ tiêu (nhiều hơn năm 2012 khoảng 2.700 chỉ tiêu) do điều chỉnh từ liên thông lên.
Viện ĐH Mở Hà Nội cho biết, trường cũng sẽ tiết giảm chỉ tiêu khối kinh tế do đặc thù là trường công lập tự chủ tuyệt đối, hoạt động theo cơ chế thị trường nên khi nhận thấy thị trường khối ngành kinh tế có dấu hiệu bão hòa, trường đã tự điều chỉnh chỉ tiêu. Nếu như trước đây, chỉ tiêu tuyển sinh của Viện ĐH Mở theo công thức 60% là ngành kinh tế thì giờ đây tỉ lệ này so với các ngành còn lại của trường là 50-50. Cụ thể, năm 2013 Viện ĐH Mở sẽ cắt giảm 10% chỉ tiêu kinh tế. Trong xu thế bão hòa đó, ĐH Công đoàn cho biết năm 2013, chỉ tiêu ĐH mặc dù giữ nguyên như năm 2012, nhưng sẽ giảm từ 15 đến 20% chỉ tiêu khối ngành kinh tế.
Tuy nhiên, những trường đại học có “thương hiệu” về đào tạo kinh tế thì vẫn tự tin với đầu ra của mình, dù năm nay họ chỉ giữ chỉ tiêu ổn định. GS.TS Đinh Văn Sơn, Hiệu trưởng ĐH Thương mại thông tin, trường sẽ giữ nguyên chỉ tiêu 4.000 vào năm 2013; đồng thời kiến nghị Bộ nên nên ngừng ngay việc nâng cấp từ trung cấp lên CĐ, từ CĐ lên ĐH, vì đây là một xuất phát điểm của sự dư thừa. ĐH Kinh tế quốc dân cũng ổn định 4.500 chỉ tiêu. Học viện Ngân hàng cũng sẽ vẫn giữ nguyên chỉ tiêu tuyển sinh ĐH như năm ngoái là 2.300, chỉ cắt giảm 100 chỉ tiêu CĐ, xuống còn 500 chỉ tiêu.
| Thí sinh không nên chạy theo tâm lý đám đông GS.TS Ngô Thế Chi, Giám đốc Học viện Tài chính đề xuất, để cân bằng lại thị trường nhân lực ngành tài chính, ngân hàng, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội phải dự báo được chính xác nhân lực, có cơ sở khoa học và khảo sát thực tế. Về phía Bộ GD & ĐT phải có biện pháp, xem xét trường nào có uy tín thì giao chỉ tiêu kinh tế, trường nào không có đủ điều kiện thì cắt giảm chỉ tiêu, thậm chí dừng tuyển sinh ngành này trong nhiều năm. GS.TS Ngô Thế Chi khuyên thí sinh phải đăng ký ngành nghề dựa theo đúng năng lực của mình, không chạy theo tư tưởng đám đông và phải bám sát những cảnh báo về đầu ra của các chuyên gia giáo dục… |