Yuriko Koike là thành viên đảng cầm quyền Dân chủ Tự do (LDP) của Thủ tướng Shinzo Abe nhưng ra tranh cử với tư cách ứng cử viên độc lập do không được đảng ủng hộ.
Trước đây, Yuriko Koike còn bộc lộ tham vọng trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản với tuyên bố chắc nịch: “Vào một thời điểm nào đó, người lãnh đạo đất nước sẽ là một phụ nữ”.
 |
| Yuriko Koike bị chỉ trích là thường trang điểm lòe loẹt. |
Một trong những thách thức lớn cho nữ tân thị trưởng là giải quyết ổn thỏa những vấn đề tài chính mà Tokyo đang phải đối mặt trong giai đoạn ráo riết chuẩn bị cho sự kiện Thế vận hội mùa hè sẽ diễn ra vào năm 2020 tại thành phố. Những vụ bê bối liên quan đến Thế vận hội đã dẫn đến sự từ chức của 2 thị trưởng Tokyo trước đó.
Yuriko Koike phát biểu trước những người nhiệt tình ủng hộ bà: “Tôi sẽ lãnh đạo chính trường Tokyo theo một cách chưa từng có, một Tokyo mà các bạn chưa từng nhìn thấy”. Tuy nhiên, Yuriko Koike cũng nhận được một số bình luận không mấy thiện cảm kiểu như “Kẻ phản bội”, “Trang điểm quá nhiều” hay “Ăn mặc như phụ nữ song giống như người đàn ông hiếu chiến”.
Chiến thắng của Yuriko Koike gây khó chịu cho một số nhân vật quan trọng trong nội bộ LDP, như cựu Thị trưởng Tokyo Shintaro Ishihara chống đối ra mặt: “Chúng ta không thể giao Tokyo cho một phụ nữ trang điểm lòe loẹt”. Trong khi đó, những người ủng hộ Koike bày tỏ sự ghê tởm trước những chỉ trích mà họ gọi là “nhận xét mang thành kiến giới tính”.
Thắng lợi bất ngờ của Yuriko Koike được coi là bước ngoặt mang tính đột phá sau nhiều thập niên chính trường Nhật Bản nằm dưới sự thống trị của nam giới. Trong cuộc tranh cử vào chiếc ghế lãnh đạo Tokyo lần này, con số ứng cử viên đạt mức kỷ lục chưa từng có với 21 người và trong đó những nhân vật được đánh giá có triển vọng nhất bao gồm: Yuriko Koike, cựu tỉnh trưởng tỉnh Iwate Hiroya Masuda và nhà báo Shuntaro Torigoe.
Masuda nhận được gần 1,8 triệu phiếu bầu trong khi Torigoe là 1,3 phiếu - theo thông tin từ Ủy ban Bầu cử Tokyo. Cuộc bầu cử lần này được tổ chức nhằm chọn ra người thay thế cho Thị trưởng Tokyo Yoichi Masuzoe - người vừa từ chức hồi tháng 6 sau hàng loạt chỉ trích sử dụng công quỹ để chi tiêu cho những kỳ nghỉ hè, hoạt động nghệ thuật và sách tranh cho con cái ông.
 |
| Yuriko Koike (được mệnh danh “Condi Rice của Nhật Bản”) bắt tay nữ Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice vào tháng 8-2007. |
Masuzoe phủ nhận mình vi phạm luật pháp song thừa nhận những sai sót về mặt đạo đức xung quanh hành vi tiêu tiền của ông. Naoki Nose, người tiền nhiệm của Masuzoe, cũng rời khỏi chức vụ thị trưởng Tokyo do vụ bê bối năm 2013 - tức không bao lâu sau khi Tokyo giành được quyền đăng cai Thế vận hội mùa hè 2020.
Kể từ khi bắt đầu chuẩn bị cho Thế vận hội, chính trường Tokyo liên tục xảy ra nhiều vụ bê bối như chi tiêu hoang phí, vụng về trong quản lý và những dự án xây dựng thường bị trì hoãn.
Bà Yuriko Koike chào đời ở Hyogo thuộc vùng ngoại ô thành phố Kobe, trong một gia đình giàu có. Koike học tiếng Arập tại Đại học American ở Cairo (Ai Cập) năm 1972 và nhận bằng cử nhân văn chương từ Đại học Cairo vào tháng 10-1976. Koike kết hôn với một sinh viên Nhật Bản lúc 21 tuổi và không bao lâu sau ly hôn.
Koike bắt đầu với công việc phiên dịch viên tiếng Arập và về sau giữ chức Tổng thư ký Hiệp hội Nhật Bản - Arập. Từ năm 1988 đến 1992, Koike xuất hiện thường xuyên trên kênh truyền hình TV Tokyo của Nhật Bản trong vai trò dẫn chương trình thông tin kinh tế World Business Satellite.
Koike bước vào chính trường với sự gia nhập đảng Nước Nhật mới và được bầu vào Thượng viện Nhật Bản. Yuriko Koike được bổ nhiệm vào chức vụ Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản vào tháng 6-2007 trong nhiệm kỳ đầu tiên của Thủ tướng Shinzo Abe và được gọi là “Condoleezza Rice của Nhật Bản”. Nhưng đến tháng 8 cùng năm, Koike quyết định từ chức với lý do để xảy ra vụ bê bối rò rỉ thông tin mật về hệ thống radar tàu chiến lớp Aegis.
Yuriko Koike ủng hộ mạnh mẽ nền tự do kinh tế, quảng bá cho cải cách tài chính và hành chính, đồng thời nhấn mạnh về vị trí của phụ nữ trong môi trường làm việc ngoài xã hội. Phương châm của Koike là “Kiểm tra, Thách thức, Thay đổi, Sáng tạo và Truyền thông”.
Các chính sách đối ngoại của Koike thường được coi là “chủ chiến”. Bà ủng hộ Mỹ và cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu của nước này. Trong cuộc bầu cử lãnh đạo LDP năm 2008, Yuriko Koike cam kết sẽ buộc Nga giao trả 4 đảo tranh chấp cho Nhật Bản nếu bà được bầu vào chiếc ghế Thủ tướng Nhật Bản.
Về mặt môi trường, Yuriko Koike khởi động chiến dịch “Motttainai Furoshiki” vào năm 2006 cổ xúy người tiêu dùng chuyển sang sử dụng loại túi vải truyền thống furoshiki thay thế cho túi nylon. Bà cũng chống đối việc sử dụng nhiên liệu sinh liệu chế tạo từ cây lương thực.
