"Tôi như cây có hai cội rễ!"

Không mang dòng máu Việt, không có họ hàng thân thích là người Việt Nam nhưng có lẽ định mệnh đã gắn kết người đàn ông Pháp Menras André Marcel với đất nước và con người trên dải đất hình chữ S. Sau gần 40 mùa xuân, mùa xuân năm Canh Dần với ông mới thực sự có ý nghĩa to lớn.

Dẫu được một người bạn tù đặt cho cái tên Việt là Hồ Cương Quyết từ Tết năm 1971 nhưng với ông, việc chính thức được nhập quốc tịch Việt Nam (tháng 12/2009) đã khiến ông "không còn đứng bên cạnh mà đã ở trong lòng Việt Nam".

Niềm vui nhân đôi

Ở cái tuổi 64, cái tuổi đáng lẽ nghỉ ngơi, nhưng với ông André Menras, được đi về những miền quê của Việt Nam, được cống hiến, giúp đỡ những mảnh đời còn thiệt thòi, bất hạnh, những trẻ em nghèo hiếu học nhưng không có cơ hội đến trường chính là mong muốn của ông cho đến cuối đời. Khi chúng tôi hỏi ông về những nơi ông đến, điều gì làm rào cản trong những cuộc giao tiếp, ông chỉ cười hóm hỉnh: "Tôi sống, trò chuyện và hòa mình với họ như thể mình là người Việt thật sự. Có thể bạn nhìn thấy một ông Tây, mắt xanh, mũi lõ, tay lông lá, nói tiếng Việt lơ lớ nhưng đừng nhầm tưởng bởi trong thâm tâm, ông ta là một người Việt Nam thực thụ!" Và với André Menras, mỗi chuyến đi về Việt Nam đã làm cuộc đời ông thay đổi, mới mẻ, tràn ngập hạnh phúc.

Ông André Menras kể với chúng tôi rằng, năm 2002, khi trở lại Việt Nam sau gần 30 xa cách, đã có không ít lần ông mong muốn mình được chính thức công nhận là người Việt Nam. Ông kể, cách đây 3 năm, người đầu tiên lắng nghe và ủng hộ nguyện vọng của ông là Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh, ông Nguyễn Thành Tài.

Thấu hiểu và trân trọng nguyện vọng của ông, ông Tài đã khuyên ông viết đơn và giúp ông hoàn thành thủ tục. Năm 2007, ông André Menras cũng đã viết thư tay gửi đại sứ Việt Nam tại Pháp, gửi tới Chủ tịch nước thỉnh cầu được nhập quốc tịch Việt Nam

Tháng 11/2009, niềm mong ước của ông đã trở thành hiện thực khi Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã tiếp thân mật ông tại Hà Nội và trân trọng thông báo việc nhập quốc tịch của ông đang được khẩn trương hoàn thành nốt những khâu cuối cùng. Đầu tháng 12, niềm vui như được nhân đôi khi đích thân Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã trao cho ông quyết định nhập quốc tịch Việt Nam với cái tên Hồ Cương Quyết tại Sở Tư pháp TP Hồ Chí Minh.

Tự nhận mình như cây có hai bộ rễ Pháp và Việt, André Menras - Hồ Cương Quyết nói: "Sự tình cờ ngẫu nhiên của cuộc sống và của lịch sử đã trao cho tôi nhiệm vụ đoàn kết với Việt Nam . Nay đối với tôi, nó đã trở thành trách nhiệm của một công dân trong nước. Trong quá khứ, tôi đã bảo vệ những gì liên quan tới Việt Nam vì tình đoàn kết từ cái tâm của mình. Từ nay, tôi vẫn tiếp tục bảo vệ quyền độc lập tự chủ và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, từ những giá trị của quá khứ, nhưng với sức mạnh lớn hơn, sự hiểu biết sâu sắc hơn bởi nay tôi đã là người Việt Nam!".

40 năm sát cánh cùng Việt Nam

Ông André Menras - Hồ Cương Quyết gặp Đại tướng Võ Nguyên Giáp.
Ông André Menras - Hồ Cương Quyết gặp Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Tháng 9/1968, tốt nghiệp sư phạm Monpellier, André Menras chọn Việt Nam để dạy học. Sự lựa chọn đó bắt đầu từ tính hiếu kì, thoả trí tò mò của tuổi trẻ song đã trở thành định mệnh gắn bó ông với mảnh đất này. Khi ấy, hình ảnh về Việt Nam đối với ông thật mờ ảo, không chút tình cảm… Nhưng chỉ sau một năm ở Đà Nẵng và Sài Gòn, được tận mắt chứng kiến, tận tai nghe thấy nỗi khổ cùng cực của người dân trong chiến tranh, một điều gì đó thôi thúc khiến ông cảm thấy mình chuyển từ trạng thái một người Pháp an phận và trung lập sang trạng thái căm phẫn của một người Việt Nam. Ông nuôi trong lòng quyết định làm một điều gì đó để phản đối chiến tranh xâm lược của quân đội Mỹ tại miền Nam Việt Nam .

Ngày 25/7/1970, ông cùng người bạn Pháp, Jean Pierre Debris phất cờ Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam và rải truyền đơn trước toà nhà Quốc hội của chính quyền Sài Gòn. Sau đó, ông bị giam tại khám Chí Hoà. Tại đây, ông đã gặp các bạn tù người Việt và học từ tiếng Việt đầu tiên qua những "người thầy" là bạn tù chính trị. Dịp tết năm 1971, ông đã được người bạn tù Nguyễn Văn Qưới (hy sinh vào đêm 1972 dưới trận mưa bom B52) đặt tên Việt Nam là Hồ Cương Quyết. Sau hai năm rưỡi ngồi trong tù mà mỗi ngày ở tù là một ngày tranh đấu, ông được ra tù và ngay lập tức bị trục xuất khỏi Việt Nam .

Tháng 1/1973, ông trở lại Pháp, gặp lại cha mẹ và những người thân yêu song trái tim ông dường như đang đau đáu về Việt Nam . Nơi đó, những người bạn tù đang bị giam trong khám Chí Hoà đang ngày đêm chịu gông cùm của chế độ lao tù tàn khốc. Ông và người bạn Pháp đã viết sách tố cáo chế độ lao tù của chính quyền Sài Gòn và tiếp tục đi khắp thế giới kiên trì vận động dư luận buộc chính quyền Nixon - Thiệu phải trả lại tự do cho những người bạn của ông.

 Trong thời gian này, bà Phan Thị Minh, thành viên Đoàn đại biểu Chính phủ Cách mạng Lâm thời, người ông nhận là mẹ nuôi của mình đã giúp ông chuẩn bị những bài phát biểu tại các nước có phong trào phản chiến mới, nơi ông sang nói chuyện.

Sau chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng hoàn toàn miền Nam và thống nhất đất nước, André Menras trở lại với nghề giáo viên và lập gia đình tại miền Nam  nước Pháp. Song Việt Nam vẫn ám ảnh, thôi thúc ông về với cội rễ khác của mình. Sau gần 30 năm, năm 2002,  André Menras mới có dịp trở lại Việt Nam .

André Menras nhớ lại: "Tôi đã gặp lại những người bạn tù, gặp lại mẹ nuôi, bố nuôi (Giáo sư Trần Hữu Khuê)… tiếng Việt tưởng như bị mất hẳn đã dần dần khôi phục lại. Việt Nam đầy thương tích chiến tranh (1973) giờ là một đất nước đang chuyển mình mạnh mẽ. Tuy nhiên, cũng còn đó nhiều số phận khó khăn, nghèo khổ".

Đồng cảm với họ, ông đã dùng hết khả năng của mình để tham gia vào các chương trình hợp tác, đào tạo, chia sẻ kinh nghiệm sư phạm với các sinh viên và đồng nghiệp Việt Nam . Đồng thời, ông cũng là người sáng lập Hiệp hội Hữu nghị phát triển trao đổi sư  phạm Pháp - Việt (ADEP), huy động những đồng nghiệp, bạn bè hỗ trợ trao hàng trăm học bổng cho học sinh nghèo Việt Nam. Ông quan tâm sâu sắc và tích cực ủng hộ chương trình "nước ngọt cho Trường Sa"…

40 năm qua, "ông tây Việt cộng" Hồ Cương Quyết vẫn đi về giữa hai nước Việt Nam và Pháp để thực hiện những công việc từ thiện lặng thầm của mình, mà nay ông coi như sứ mệnh của một công dân có song tịch. Xuân Kỷ Sửu, ông đã đón một cái Tết ấm cúng tại Việt Nam .

Xuân Canh Dần này, André Menras - Hồ Cương Quyết đành lỗi hẹn với quê hương thứ hai của mình, bởi tại Pháp, người bố nay đã 97 tuổi và mẹ 89 tuổi đang cần có ông bên cạnh. Hơn nữa, ông lại là người con duy nhất của họ. Dù đón xuân ở đâu, ông cũng cảm thấy ấm áp và hạnh phúc bởi từ nay, ông có thêm một quê hương thứ hai để thao thức: Việt Nam !

Thanh Huyền - Hoàng Mai

Các tin khác

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.