Theo lộ trình, việc cấp sổ đỏ trên cả nước sẽ hoàn tất trong năm 2013. Tuy nhiên, mục tiêu này sẽ khó đạt được khi ở nhiều nơi, đặc biệt là các đô thị lớn, người dân “ngại” làm sổ đỏ vì nghĩa vụ tài chính lớn.
Trong 22 tỉnh, thành phố trọng điểm, kết quả cấp giấy chứng nhận (GCN) các loại đất mới chỉ đạt 72,2% tổng diện tích cần cấp, trong đó có 10 tỉnh cấp GCN dưới 70% ở 4/5 loại đất chính (Điện Biên, Lai Châu, Tuyên Quang, Bắc Cạn, Yên Bái, Thừa Thiên - Huế, Phú Yên, Khánh Hòa, Gia Lai, Đắk Nông), 8 tỉnh đạt 3/5 loại đất chính (Hòa Bình, Quảng Ninh, Bắc Giang, Hải Phòng, Nghệ An, Quảng Ngãi, Ninh Thuận, Bà Rịa – Vũng Tàu).
Đặc biệt, TP HCM và Hà Nội có số lượng đất, nhà ở chưa cấp GCN nhiều nhất cả nước (Hà Nội khoảng 168.000 thửa đất và gần 500 nghìn căn hộ; TP HCM 311.000 thửa đất và căn hộ). Trong năm 2013, tổng số GCN tồn đọng cần cấp là gần 4 triệu giấy, tương ứng với diện tích trên 2 triệu ha.
Theo ông Đào Trung Chính – Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lí đất đai, Bộ Tài nguyên – Môi trường, nguyên nhân chính của việc chậm cấp GCN lần đầu ở các địa phương là do kinh phí đầu tư cho việc thực hiện đo đạc lập bản đồ, xây dựng cơ sở địa chính ở phần lớn các tỉnh rất hạn chế so với yêu cầu.
Hầu hết các địa phương đều không dành đủ 10% mức tối thiểu tiền thu từ sử dụng đất cho việc cấp GCN theo Chỉ thị 1474/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ (về thực hiện một số nhiệm vụ, giải pháp cấp bách để chấn chỉnh việc cấp GCN quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất…).
Bên cạnh đó còn là do nguồn gốc đất phức tạp, khi mua bán không làm thủ tục đăng ký (chỉ công chứng), đất có tranh chấp hoặc vi phạm pháp luật về đất đai.
Về việc người dân ở các đô thị lớn “ngại” làm sổ đỏ vì nghĩa vụ tài chính lớn, ông Chính cho rằng, đó là thực tế khách quan vì đất ở các đô thị có giá trị lớn, lại thường xuyên mua bán chuyển nhượng. “Quan điểm của Bộ là làm sao để cấp giấy chứng nhận nhanh. Tuy nhiên khả năng huy động tài chính của Bộ chỉ ở mức hợp lý. UBND các tỉnh, thành phải thực hiện nghiêm túc việc dành tối thiểu 10% tiền sử dụng đất cho công tác đo đạc bản đồ địa chính và cấp GCCN theo đúng Chỉ thị 1474/CT-TTg. Đồng thời, ngân sách Trung ương cần tiếp tục hỗ trợ kinh phí cho các tỉnh, thành trọng điểm” – ông Chính khẳng định.
Trước đó, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên – Môi trường Nguyễn Minh Quang cũng cho biết, Bộ sẽ tiếp tục đề nghị Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ hỗ trợ kinh phí cho các tỉnh khó khăn để cấp GCN, miễn thu lệ phí trước bạ khi cấp GCN lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân trong năm 2013 và giảm mức thu còn 0,2% trong năm 2014…
