Luồng, lạch bị xâm hại nghiêm trọng Do đặc thù về địa lý, lòng các con sông ở Hải Phòng thường nhỏ hẹp, cong cua, nước chảy xiết và có lượng sa bồi lớn tạo ra nhiều bãi cạn, chướng ngại vật tự nhiên gây khó khăn cho việc lưu thông. Điển hình là tuyến Lạch Tray. Theo Công ty cổ phần Quản lý đường sông số 8, trên tuyến đang hình thành 6 bãi cạn do sa. Hoặc như khu bãi cạn ngã ba Xi Măng (điểm đấu nối giữa sông Cấm và sông Đào Hạ Lý) và bãi cạn Tây Vàng Chấu trên sông Ruột Lợn chảy ra cửa Nam Triệu, trung bình mỗi năm sa bồi dày hàng chục centimét. Song đáng lo ngại nhất vẫn là sự xâm hại của con người, gây ảnh hưởng trực tiếp cho an toàn giao thông ĐTNĐ. Thống kê của cơ quan chức năng cho thấy chỉ riêng quý I/2011, tại Hải Phòng đã xảy ra 6 vụ TNGT đường thủy làm 1 người chết, nhiều phương tiện, tài sản bị chìm… Hiện tại, tình trạng bến bãi khai thác, nạo vét cát sỏi trái phép đang diễn ra công khai ở hầu hết các con sông nhất là ở các tuyến do Trung ương quản lý. Tại sông Đào Hạ Lý - một tuyến giao thông quan trọng đã xảy ra không ít vụ tai nạn… "dở khóc dở cười": tàu thủy dưới sông đã đâm đổ nhà (xây trái phép, lấn chiếm lòng sông). Một yếu tố khác, đó là việc các tàu thuyền, phương tiện thủy đang bùng phát rất nhanh theo xu hướng kích thước, tải trọng vượt quá qui định cho phép lưu hành. Rồi nữa, vấn nạn "5 không" trên tuyến thủy (không đăng ký, đăng kiểm, chứng chỉ chuyên môn, bằng cấp và không đủ điều kiện an toàn) diễn ra thường xuyên ở các tuyến sông. Đáng nói, các hành vi coi thường luật, khai thác cát, sỏi lòng sông, đổ bùn đất nạo vét xuống hành lang an toàn tại một số tuyến sông làm thay đổi luồng chạy tàu, sụt lở đê điều, công trình ven sông. Thực tế cho thấy, không chỉ đường bộ, đường sắt, tuyến thủy ở Hải Phòng cũng có nhiều "điểm đen" tai nạn như tuyến phà Đình Vũ - cắt ngang luồng tàu biển, ngã ba sông Cấm - Bạch Đằng và khu vực ngã ba Máy Chai, nơi sông Cấm chảy vào sông Ruột Lợn… Hầu hết các phương tiện đều vi phạm về ATGT Các lỗi thường gặp chủ yếu bao gồm: phương tiện không đăng ký, đăng kiểm; người lái phương tiện không bằng cấp, chứng chỉ chuyên môn tay nghề; chở quá tải, quá vạch mớn nước cho phép; thiếu giấy tờ hoặc sử dụng chứng chỉ quá hạn; neo đậu không đúng qui định... Kết quả đợt thống kê kiểm tra đầu năm 2011 cho thấy có tới hàng trăm phương tiện thủy tham gia vận tải khách, đò ngang qua sông vi phạm các qui định như: không chứng chỉ chuyên môn, thiếu thiết bị an toàn phòng chống cháy nổ, phao cứu sinh. Nếu có lại không đặt đúng vị trí, đúng nơi qui định. Đó là chưa kể đến việc tuân thủ quy định khác như: đăng ký tuyến, lịch trình, biểu đồ chạy hoặc vùng nước hoạt động cùng các điều kiện về đảm bảo an toàn khi đón trả khách… đang bị xem thường. Điển hình nhất về vi phạm những vấn đề đã nêu phải kể đến các đò ngang tại Bến Phà Rừng, Thủy Nguyên, Hải Phòng; các bến đò ngang trên sông Cấm. Bên cạnh đó, một con số giật mình qua kiểm tra 96 phương tiện ĐTNĐ đang hoạt động trên các tuyến sông của Hải Phòng và vùng vịnh Cát Bà, Cát Hải thì trên 90% trường hợp được kiểm tra đều vi phạm với mức độ khác nhau. Được biết, từ đầu năm đến nay, Cảnh sát đường thủy Hải Phòng đã phát hiện, ra quyết định xử phạt hành chính 549 phương tiện các loại vi phạm. Lực lượng Thanh tra giao thông - Sở GTVT Hải Phòng cũng đã lập biên bản cảnh cáo, nhắc nhở hàng ngàn chủ với số tiền 442 triệu đồng. Thực tế cho thấy, ý thức chấp hành luật của các chủ phương tiện cũng như của các đối tượng tham gia giao thông là vấn đề đáng báo động. Bên cạnh đó, không thể không nhắc tới hàng loạt vấn đề còn bất cập trong quản lý, điều hành vĩ mô trên lĩnh vực này tại địa phương, đặc biệt là việc xây dựng các khu quy hoạch chưa hoàn thiện; tình trạng lấn chiếm hành lang ATGT đường thủy không được các cấp cơ sở phường xã, quận huyện và ngành chủ quản là Sở GTVT xử lý thật nghiêm và triệt để; công tác đăng kiểm phương tiện vẫn đang có những lỗ hổng…
