Kinh hoàng thực phẩm ôi thối
Chị Đặng Thị Tuyết - Trưởng trạm Kiểm dịch động vật (KDĐV) Thủ Đức cho biết, trong thời gian qua, Trạm KDĐV Thủ Đức phối hợp với Đội CSGT Rạch Chiếc kiểm tra và phát hiện rất nhiều vụ vận chuyển trái phép động vật và SPĐV từ các tỉnh vào TP HCM. Đáng chú ý là tình trạng vận chuyển trái phép da, mỡ heo, chân trâu bò xảy ra phổ biến từ đầu năm đến nay.
Như mới đây, ngày 1/11, Đội CSGT Rạch Chiếc phối hợp với Trạm KDĐV Thủ Đức kiểm tra phát hiện trên QL1A, xe khách Phương Trang BKS 53N-9339 do Nguyễn Văn Dũng (SN 1980, ngụ Thanh Hóa) điều khiển vận chuyển trong khoang hành khách 12 thùng xốp, bên trong chứa 636kg chân trâu bò và xe khách Phi Hiệp BKS 43B-00039 do Lê Công Trình (SN 1982, ngụ Hà Tĩnh) điều khiển, trên xe cũng có 4 thùng xốp chứa 228kg lòng heo. Tất cả số hàng trên 2 xe khách trên đều không rõ nguồn gốc và đã bốc mùi hôi thối.
Trước đó, ngày 11/6, thu giữ 900kg da mỡ heo biến chất trên xe khách Việt Tuyết BKS 92K-8709; trong ngày 14/6, tổ công tác cũng phát hiện có 22 thùng xốp chứa 1.100kg mỡ, da heo trên xe khách Sài Gòn - Đà Nẵng BKS 53S-8277 do ông Lê Đức Quýt (SN 1966, ngụ Đà Nẵng) điều khiển và 6 thùng xốp chứa 424kg chân trâu, đuôi trâu trên xe khách Sài Gòn - Nghệ An BKS 37N-5808 do ông Lê Minh Nghĩa (SN 1962, ngụ Nghệ An) điều khiển. Theo lời khai của ông Nghĩa thì chủ số hàng là ông Trần Văn Ninh (ngụ tại Thủ Đức - TP HCM), ông Ninh mua hàng này về để bán lại cho các quán ăn ở quận 2 và quận Thủ Đức…
Điều đáng nói là không chỉ các loại phụ phẩm như trên khi tổ công tác liên ngành kiểm tra, phát hiện các lô hàng đều trong tình trạng bị biến chất, bốc mùi hôi thối mà cũng có không ít trường hợp vận chuyển heo sữa, heo choai (thường sử dụng làm heo quay) hoặc thịt gia súc, gia cầm cũng bị dịch bệnh, chết và đã biến chất.
Như trong ngày 10/9, tại QL1A, Tổ kiểm tra liên ngành phát hiện xe khách BKS 28H-5941 do tài xế Tạ Xuân Bắc (ngụ Ninh Bình) điều khiển có chứa trong khoang hành lý 4 thùng xốp bên trong chứa 32 con heo choai, trong đó có một số con đã bốc mùi (chết trước khi giết mổ) và một số heo xuất huyết điểm trên da.
Cùng ngày, tại khu vực cạnh cầu vượt Linh Xuân, tổ liên ngành Trạm KDĐV Thủ Đức cùng Đội CSGT Bình Triệu cũng phát hiện xe tải BKS 92C-00777 do tài xế Lê Nho Sơn (ngụ Quảng Nam) điều khiển vận chuyển 27 con heo đã giết mổ và 53 con heo sữa (khoảng 2kg/con) không có dấu kiểm soát giết mổ. Trong đó, có một số heo cũng bị xuất huyết điểm trên da; kiểm tra xe khách Việt Tuyết BKS 92K-8709 ngày 9/6, tổ kiểm tra cũng phát hiện ngoài 343kg da, mỡ heo, trên xe còn có 174 con heo sữa làm sẵn đã bị bốc mùi…
Thịt động vật bị biến chất, hôi thối, vận chuyển từ các tỉnh vào TP Hồ Chí Minh bị Trạm KDĐV Thủ Đức phát hiện, xử lý.
Chỉ tính riêng tại Trạm ĐVKD Thủ Đức thì từ đầu năm đến nay đã kiểm tra, xử lý hơn 300 vụ vận chuyển trái phép động vật và SPĐV, cao gấp nhiều lần so với năm 2010 (trong năm 2010 chỉ co 81 vụ). Trong đó, các loại phụ phẩm động vật như mỡ, da heo, chân trâu bò… số lượng bị xử lý tiêu hủy là 8 tấn (trong khi năm 2010 không phát hiện vụ nào).
Kiên quyết xử lý vi phạm
Thực tế hiện nay cho thấy, do nhu cầu tăng cao và các loại thịt động vật trong thời gian qua có nhiều biến động tăng giá nên các đối tượng đã bất chấp mọi thủ đoạn, để vận chuyển trái phép số lượng lớn các loại động vật, SPĐV vào thị trường TP HCM để tiêu thụ.
Theo số liệu của Chi cục Thú y TP HCM, hiện nay TP HCM tiêu thụ mỗi ngày khoảng 1,1 triệu kg sản phẩm thịt động vật các loại (khoảng 70-80% là từ các tỉnh chuyển vào). Trong đó, lượng động vật, SPĐV được kiểm dịch chiếm khoảng 90-95%. Như vậy, số lượng thịt động vật người dân tiêu thụ hằng ngày chưa qua kiểm soát chất lượng, nguồn gốc (5-10%) không phải là ít.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, các loại động vật - SPĐV không có giấy kiểm dịch, không rõ nguồn gốc, bị biến chất bốc mùi hôi thối, thường từ các tỉnh đưa vào TP HCM để tiêu thụ chủ yếu tại các chợ cóc, chợ tự phát ở lề đường, các quán cơm bình dân, khu vực gần KCN-KCX có đông công nhân, khu nhà trọ…; các loại chân, đuôi (trâu, bò) thì thường được tiêu thụ tại các quán nhậu vùng ven; da heo thường được bỏ mối cho các quán cơm tấm hoặc cơ sở sản xuất nem chua… Đặc biệt, với các loại heo choai (làm heo quay), heo sữa, sau khi đưa vào "chế biến" thì "thị phần" tiêu thụ chủ yếu là các nhà hàng, nơi tổ chức tiệc cưới hỏi, tiệc sinh nhật, liên hoan…
Mặc dù đã bị các cơ quan chức năng nhiều lần lên tiếng cảnh báo về tình trạng thịt bẩn, thịt bệnh… "đổ" về TP HCM ngày càng nhiều, nhưng vì giá các loại thịt này rẻ hơn rất nhiều so với các loại thịt có giấy kiểm dịch, có nguồn gốc rõ ràng nên vẫn được tiêu thụ rất mạnh. Theo đánh giá của Chi cục Thú y TP HCM thì "so với trước đây, mức độ vi phạm của thương lái có tính quy mô hơn, có tổ chức, tính toán và tinh vi hơn".
Trước tình trạng này, ngành Thú y TP đã tăng cường công tác kiểm soát để phát hiện, xử lý những trường hợp vận chuyển động vật, SPĐV trái phép từ các tỉnh về TP HCM. Nhưng trên thực tế, việc vận chuyển trái phép được các đối tượng "ngụy trang" trong các phương tiện như xe tải, xe buýt, xe khách, kể cả xe khách chất lượng cao, nên khó khăn trong việc phát hiện, xử lý vi phạm.
Ngoài ra, tình trạng các đối tượng kinh doanh trái phép thường có thái độ manh động, tẩu tán tang vật và chống đối hành hung cán bộ thú y cũng đã xảy ra khá phổ biến khiến công tác kiểm tra, xử lý vi phạm gặp không ít khó khăn.
Để ngăn chặn tình trạng động vật - SPĐV không qua kiểm dịch, không có nguồn gốc rõ ràng "trốn" Trạm để vào TP HCM tiêu thụ, ông Phan Xuân Thảo - Chi cục trưởng Chi cục Thú y TP HCM cho biết, Chi cục Thú y phối hợp với các tỉnh lân cận trong việc kiểm tra, cấp giấy nguồn động vật, SPĐV vận chuyển về TP tiêu thụ theo đúng quy định.
Đồng thời triển khai các biện pháp phòng chống dịch bệnh động vật từ nay đến cuối năm, cũng như tăng cường hoạt động các đoàn kiểm tra và kiên quyết xử lý những trường hợp vi phạm về chăn nuôi, vận chuyển, giết mổ, chế biến, kinh doanh… động vật, SPĐV không đúng quy định. Ngoài ra, Chi cục Thú y còn tham mưu UBND, Công an TP xử lý răn đe các đối tượng vi phạm nhiều lần