Trong các ngày 27, 28 và 29-9, hàng chục người dân Xuân Hòa (xã Thủy Vân, thị xã Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên- Huế) đã kéo ra khu vực kè sông Như Ý để phản đối, ngăn cản việc xây dựng kè của đơn vị thi công. Có mặt ở khu mồ mả này suốt nhiều ngày qua, ông Trần Văn Diện, đại diện họ Trần làng Xuân Hòa, không giấu được sự lo lắng. Ông Diện cho hay: “Đơn vị thi công không có người giám sát nên làm rất ẩu. Thậm chí họ xâm phạm đến khu mồ mả, nhưng không hề thông báo cho dân làng và địa phương biết để di dời. Nay có nhiều ngôi mộ đã bị máy múc xúc vứt xuống sông nên không thể tìm thấy hài cốt!”.
Cụ ông Phan Văn Trang, trưởng làng Xuân Hòa cho biết thêm, làng Xuân Hòa ở bên này sông Như Ý, song do quy hoạch nên từ năm 1975 đến nay, khu mồ mả của các họ tộc trong làng được chính quyền địa phương cho xây dựng ở phía bên kia bờ sông, thuộc khu vực 5, phường Vỹ Dạ, TP Huế. Thời gian qua, do bờ sông Như Ý thường xuyên bị sạt lở, ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân nên đầu năm 2014, gói thầu cải tạo kè sông Như Ý thuộc dự án cải thiện môi trường nước TP Huế được triển khai xây dựng, với tổng số vốn đầu tư 145 tỷ đồng.
Công trình này do Công ty CP Xây lắp và Công ty Kinh doanh nhà ở Thừa Thiên- Huế đảm nhận việc thi công. Theo cụ Trang, khu mồ mả của làng Xuân Hòa như một nghĩa trang thu nhỏ, vì đây là nơi an táng, chôn cất rất nhiều người khai canh, lập họ tộc ở làng Xuân Hòa. Trong đó có miếu Thần Nông (xây dựng từ đời vua Gia Long), nơi hàng năm dân làng Xuân Hòa tổ chức lễ cúng tế.
Vì thế, khi dự án xây kè Như Ý triển khai thì dân làng đã cắm mốc, phân lô giới để bảo vệ mồ mả đúng quy định. Thế nhưng hơn 10 ngày qua, đơn vị thi công xây dựng kè ven sông Như Ý vẫn cố tình xâm hại. Đã có hàng chục ngôi mộ của dân làng bị biến mất và nhiều ngôi mộ khác bị đào bới lộ thiên cả tiểu sành...
Trước sự phản ứng gay gắt của dân làng Xuân Hòa, sáng 29/9, lãnh đạo UBND phường Vỹ Dạ và BQLDA cải thiện môi trường nước TP Huế đã đến hiện trường lập biên bản vụ việc. Qua thống kê, hiện khu vực mồ mả trên bị xâm phạm với chiều dài gần 50m, rộng 7m; đã có 31 ngôi mộ bị mất không còn dấu vết. Trong đó có 11 ngôi mộ của dòng họ Phan; 10 ngôi mộ của họ Trần. Ngoài ra, còn một số ngôi mộ lộ thiên tiểu sành đã được người dân tìm thấy và chuẩn bị đem đi chôn cất ở nơi khác.
Trao đổi với chúng tôi, ông Đỗ Minh Quảng, Phó BQLDA cải thiện môi trường nước TP Huế,bày tỏ: “Lãnh đạo đơn vị đã xuống hiện trường lập biên bản vụ việc như yêu cầu của người dân và chính thức gửi lời xin lỗi đến bà con dân làng Xuân Hòa. Chúng tôi sẽ báo cáo sự việc lên Ban Giám đốc để tìm hướng khắc phục và trên hết là an táng lại những ngôi mộ lộ thiên cho bà con dân làng yên tâm...”