Thời tiết oi bức, những quán giải khát di động ngay tại các cổng bệnh viện, bến xe, trường học… đua nhau mọc lên phục vụ nhu cầu giải khát tức thì của các thực khách với giá chỉ vài nghìn đồng. Tuy nhiên, nguy cơ mất VSATTP từ những cốc trà đá, các loại nước giải khát… đang đe dọa sức khỏe người tiêu dùng.
Tiêu chảy vì nước trà đá… thiu
Trưa 22/6, giữa cái nóng nhớp nháp trưa hè, tại phố Dã Tượng (Hà Nội), ngay bên cạnh quán bún chả chưng sát vỉa hè, một quán bán các loại chè di động đang có 3, 4 người đứng vây quanh. Quán chè di động này với đủ loại chè từ chè đỗ đen, chè đỗ xanh cho đến cả tào phớ được đựng trong những chiếc xô nhựa đã cũ bẩn treo lủng lẳng trên chiếc xe đạp. Thạch đen, thạch trắng chảy nước được bọc trong chiếc túi nilon. Một con ruồi từ trong xô đựng chè đỗ đen bay ra. Cô chủ quán miệng đeo khẩu trang vừa nhanh tay xua ruồi vừa múc chè cho khách.
Thời tiết oi bức cũng là lúc các quán bán trà đá "ăn nên làm ra" khi lượng khách tìm đến mặt hàng này để "dứt cơn khát". Chẳng thế mà đâu đâu người ta cũng thấy các quán trà đá "mọc rễ" ngay tại các vỉa hè, đặc biệt là tại các cổng bệnh viện, trường học, bến chờ xe buýt...
Tại cổng Bệnh viện Việt - Đức, hai quán bán trà đá án ngữ ngay lối vào. Mùi xú uế bốc lên nồng nặc từ bãi bã chè đen kịt. Những chiếc cốc đựng trà đá bám đầy cáu bẩn đang được đong cho thực khách. Mỗi khi khách uống xong, chủ quán trà lại nhanh tay tráng chiếc cốc trong một chiếc xô nước màu nhờ nhờ rồi lại tiếp tục rót nước cho khách khác.
Chủ quán đập cây đá quấn trong chiếc khăn bôm bốp. Đá cây chỉ được dùng để ướp thực phẩm, đã bị cấm dùng để uống từ nhiều năm nay nhưng ở đây họ vẫn ngang nhiên bán cho khách ăn, uống. Nhưng, cũng chẳng khách nào quan tâm đến vấn đề đó, còn cơ quan quản lý thì dường như chẳng ai xử lý.
Anh Nguyễn Văn Khanh, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội - một người đã từng uống phải trà đá… thiu cho biết: "Tôi uống phải cốc trà đá có mùi thum thủm tại cổng bến xe Giáp Bát khiến bụng đau quằn quại rồi bị tiêu chảy. Từ đó, tôi cạch đến già không uống trà đá vỉa hè".
Đặc biệt, thời gian gần đây, các quán trà chanh, trà bát bảo, nước sâm… đua nhau mọc lên tại các vỉa hè dọc phố Nhà Thờ, phố Cát Linh, đường dạo ven Hồ Tây khiến chiều nào những tuyến phố này cũng kín mít khách ngồi uống. Chẳng biết chủ quán lấy đâu ra mà lắm quả bát bảo, lắm sâm đến như vậy mà mỗi buổi chiều, hàng trăm cốc trà bát bảo, trà sâm… tiêu thụ vèo vèo.
Cần kiểm tra, xử lý kiên quyết
Hà Nội mới chỉ có 40 cơ sở sản xuất nước đá tinh khiết đã công bố chất lượng VSATTP, nên không thể đáp ứng cho một thị trường rộng lớn trên 6 triệu dân. Giá nước đá tinh khiết đứng ở mức cao, để kiếm lợi nhuận, nhiều quán giải khát đã đưa đá cây vào bán cho khách.
Theo ông Nguyễn Việt Cường, Chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội thì mùa hè năm nay, Sở Y tế phối hợp với các quận, huyện tiến hành kiểm tra 40 cơ sở sản xuất nước đá tinh khiết trên địa bàn. Qua kiểm tra chưa phát hiện mẫu nước đá nào vi phạm chất lượng VSATTP. Tuy nhiên, đoàn kiểm tra đã xử phạt nhiều cơ sở vệ sinh nhà xưởng chưa sạch sẽ, công nhân không được trang bị bảo hộ theo quy định, không đeo găng tay trong quá trình chế biến…
Ông Cường cho biết thêm: "Những cơ sở sản xuất nước đá chưa công bố chất lượng, nếu kiểm tra phát hiện thì sẽ bị xử phạt theo quy định. Đối với các quán trà đá vỉa hè, sử dụng nước đá không rõ nguồn gốc, không đảm bảo là kinh doanh thức ăn đường phố, đã phân cấp cho các quận, huyện chịu trách nhiệm kiểm tra, xử lý".
Hà Nội hiện có 48 nghìn cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố, việc quản lý và giám sát chất lượng nếu không được tiến hành chặt chẽ thì đây là nguồn lây nhiễm bệnh rất lớn. Theo khuyến cáo của ngành Y tế thì nước giải khát đường phố có nguy cơ nhiễm khuẩn cao, không đảm bảo VSATTP, không được che đậy, dụng cụ không được vệ sinh sạch sẽ, người bán hàng không đeo găng tay, thậm chí còn sử dụng đường hoá học để pha chế, đặc biệt là nhiễm khuẩn E-coli, một loại vi khuẩn gây bệnh đường ruột, kiết lỵ, tiêu chảy…
Ông Lưu Bách Chiến, Đội trưởng Đội QLTT số 1, Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội cho biết, gần đây đơn vị phát hiện nhiều loại nước hoa quả, nước tăng lực không rõ nguồn gốc, nhiều cơ sở sản xuất nước giải khát vi phạm quy chế nhãn hàng hoá, chất lượng nước uống không đảm bảo.
Nguy cơ ngộ độc thực phẩm, mắc bệnh tiêu chảy từ thức ăn đường phố là rất lớn trong ngày hè. Để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, ngoài việc khuyến cáo người tiêu dùng cảnh giác thì ngành Y tế cần tiến hành kiểm tra ngay nước giải khát đang bán tràn lan ở vỉa hè