Senegal: Lời hứa của ông Faye

Sau 6 tháng lên nắm quyền, Tổng thống Senegal Bassirou Diomaye Faye đang đối mặt với khó khăn khi phải thực hiện những điều đã hứa trước cử tri trong quá trình vận động tranh cử và khi lên nhậm chức Tổng thống.

Trong vòng một tuần sau khi nhậm chức vào tháng 4/2024 với tư cách là tổng thống trẻ nhất của Senegal, ông Bassirou Diomaye Faye đã bổ nhiệm cố vấn chính trị của mình, ông Ousmane Sonko, làm thủ tướng và công bố bổ nhiệm 25 vị trí nội các.

bassirou diomaye faye.jpg -0
Tổng thống Senegal Bassirou Diomaye Faye.

Ông Faye đã giành được quyền lực nhờ chương trình nghị sự cánh tả, chống lại thể chế cũ và hứa hẹn cải cách triệt để. Ông tuyên bố trong bài phát biểu chiến thắng rằng chính quyền của ông sẽ tập trung vào hòa giải dân tộc, giảm bớt khủng hoảng chi phí sinh hoạt và chống tham nhũng. Chiến thắng vòng đầu tiên của ông vào tháng 3 trước Amadou Ba, người đại diện cho đảng cầm quyền, càng đáng chú ý hơn vì hai ông Faye và Sonko mới vừa ra tù chỉ 10 ngày trước cuộc bỏ phiếu.

Bản thân ông Faye không phải là ứng cử viên đầu tiên của đảng ông. Ông được chọn để tranh cử thay cho ông Sonko vì ông này đã bị cấm tranh cử do bị kết tội phỉ báng - những cáo buộc mà những người ủng hộ ông cho rằng có động cơ chính trị. Ông Sonko thu hút giới trẻ Senegal bằng những lời chỉ trích gay gắt đối với giới tinh hoa chính trị và được xem như “kẻ tử vì đạo” vì đã ngồi tù với vô số tội danh.

Ông Faye tích cực trên mặt trận ngoại giao kể từ khi nhậm chức, làm trung gian giữa Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) và 3 quốc gia hiện do quân đội nắm quyền gồm Burkina Faso, Mali, Niger và đã tách khỏi khối vào tháng 1/2024 để thành lập Hiệp hội Các quốc gia Sahel.

Tuy nhiên, cho đến nay, những lời hứa về sự thay đổi sâu rộng vẫn chưa thành hiện thực và người ta thấy có những việc ông thực hiện hơi khác đi so với những lời đã hứa. Chẳng hạn, trên đường vận động tranh cử, ông Faye đã thề sẽ đạt được chủ quyền, bao gồm cả việc từ bỏ đồng franc CFA Tây Phi, loại tiền tệ được 8 quốc gia ở Tây Phi sử dụng. Ông cũng hứa sẽ xem xét lại mối quan hệ của Senegal với Pháp - cựu chủ thuộc địa của mình, quốc gia thường được cho là nhận được sự đối xử ưu ái. Nhưng, chuyến thăm quốc tế đầu tiên của ông bên ngoài lục địa đen là đến Pháp thăm Tổng thống Emmanuel Macron. Sau đó, ông Jean-Luc Mélenchon, nhà lãnh đạo phe đối lập thiên tả của Pháp, cũng đã đến thăm ông Sonko ở Dakar.

Vào tháng 4, Tổng thống Faye cam kết xem xét lại các thỏa thuận với các đối tác nước ngoài trong lĩnh vực khai thác. 2 tháng sau, 1 thập kỷ sau khi phát hiện ra dầu khí ngoài khơi bờ biển Senegal, hoạt động sản xuất đã bắt đầu tại dự án dầu khí ngoài khơi đầu tiên của quốc gia này, quan hệ đối tác với một công ty của Australia. Người ta không chắc chắn về các điều khoản của thỏa thuận.

Những người chỉ trích Chính phủ Senegal cho rằng hoạt động ngoại giao của ông Faye là một sự đánh lạc hướng ra khỏi bối cảnh trong nước, với nợ công chiếm hơn 72% GDP và tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên vẫn ở mức cao.

Những lời buộc tội về chủ nghĩa bè phái, vốn đeo bám chính quyền của người tiền nhiệm Sall, vẫn tiếp diễn. Gần một nửa số nội các được ông Faye bổ nhiệm - thường được chọn dựa trên thành tích, không phải đảng phái - là thành viên đảng PASTEF hoặc những người có liên hệ với đảng này. Hy vọng về bình đẳng giới nhiều hơn cũng đã bị dập tắt: chỉ 46 trong số 300 vị trí bổ nhiệm là phụ nữ.

Vào tháng 7, nhân 100 ngày ông Faye nhậm chức, liên minh United in Hope do đảng Alliance pour la République của ông Sall dẫn đầu đã chỉ trích nhiệm kỳ của tổng thống là “thiếu định hướng”. Một tháng sau, các hãng tin tư nhân đã tổ chức một cuộc đình công trên toàn quốc trong một ngày để phản đối việc nhà nước đóng băng tài khoản ngân hàng của các công ty truyền thông và tịch thu thiết bị của họ vì cáo buộc không nộp thuế.

Hai ông Faye và Sonko cho rằng những khó khăn đều là xuất phát từ quốc hội, nơi những người ủng hộ ông Sall vẫn nắm giữ đa số. Ông Sonko đã từ chối trình bày chương trình nghị sự chính sách của mình - được gọi là tuyên bố chính sách chung (GPD) - lên quốc hội, với lý do quốc hội không công nhận vai trò của thủ tướng. Ông Sall đã bãi bỏ chức vụ này vào năm 2019 và khôi phục chức vụ này vào năm 2022, nhưng các nghị sĩ đã không áp dụng việc khôi phục này vào các quy định của quốc hội cho đến cuối tháng 8.

Bà Aminata Touré, cựu thủ tướng và là đồng minh cũ của ông Sall, đã gia nhập phe đối lập cách đây 3 năm, cho biết quốc hội không còn tính hợp pháp nữa. Bà cho biết: “Chúng ta phải liên kết tính hợp pháp của ngày 24/3, khi Tổng thống Faye giành chiến thắng với 54%, với sự đại diện của quốc hội”.

Bà Touré cho rằng, sự thay đổi trong lời nói không phải là bằng chứng cho thấy nhà lãnh đạo mới sẽ rút lại lời hứa của mình. Thật vậy, nhiều thanh niên Senegal người ủng hộ PASTEF vẫn lạc quan tin rằng đảng này vẫn có thể thay đổi vận mệnh của đất nước. “Chúng tôi muốn tất cả người Senegal trẻ tuổi có thể hưởng lợi từ các nguồn tài nguyên thiên nhiên của Senegal... bởi vì chúng tôi không muốn tiếp tục chứng kiến hàng nghìn người trẻ tuổi chết ở Đại Tây Dương hay chết ở sa mạc Sahara”, ông Sponko nói, ám chỉ đến hàng nghìn người trẻ tuổi đã rời đi châu Âu trong những năm gần đây.

Ngày 4/9, ông Sonko cho biết Tổng thống Faye sẽ giải tán quốc hội do phe đối lập chiếm đa số để mở đường cho các cuộc bầu cử. Quốc hội Senegal không thể bị giải tán bởi tổng thống cho đến khi họp được 2 năm. Theo các báo cáo của phương tiện truyền thông, thời hạn này sẽ đến vào ngày 12/9.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.