Những nghiên cứu khoa học đã chỉ ra, với người trung niên, khi nhiệt độ giảm còn 10 độ C thì nguy cơ bệnh tăng lên 13%, nên với người già và trẻ nhỏ, sức đề kháng thấp thì càng dễ mắc bệnh khi thời tiết rét đậm.
Ths Trần Văn Lực, Trưởng phòng Kế hoạch - Tổng hợp của BV Lão khoa TW, cho biết: Trong những ngày vừa qua, số bệnh nhân nhập viện tăng tới 20%, trong đó, chủ yếu là bệnh tim mạch, như cao huyết áp, hay bệnh đường hô hấp như viêm phổi, viêm phế quản. Đặc biệt, hầu hết các bệnh nhân đã vào BV Lão khoa TW đều là những người bệnh nặng. Nguyên nhân người bệnh nhập viện tăng vào những ngày rét đậm, là do thời tiết lạnh kích thích hệ thần kinh trung ương, làm tăng co mạch, từ đó, dẫn đến dễ bị tăng huyết áp, tai biến mạch máu não, đau các khớp xương. Nhiều trường hợp bệnh nhân bị tai biến, đột quỵ do dậy sớm tập thể dục, hoặc tắm hay đi vệ sinh vào ban đêm ở nơi không kín gió. Thời tiết lạnh luôn đem nguy cơ tái phát cao cho những người mắc bệnh mạn tính như tim mạch, huyết áp, hen phế quản.
Đợt rét đậm đang xảy ra cũng là thời điểm bệnh nhi vào Khoa Nhi (BV Bạch Mai) tăng cao. Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, Trưởng khoa Nhi: Các bệnh nhi đến đây khám, chữa bệnh tăng gần gấp đôi so với ngày thường, chủ yếu là các bệnh viêm đường hô hấp và tiêu chảy. Ở Bệnh viện Nhi TW cũng có số bệnh nhân đến khám và điều trị cao hơn bình thường khoảng 20%, trong đó, đa phần là bị bệnh về hô hấp. Riêng Khoa Hồi sức cấp cứu - chống độc của BV Nhi, mỗi ngày cũng tiếp nhận hơn 20 bệnh nhi bị viêm phổi nặng, suy hô hấp, phải thở máy. Còn ở BV Lao và Bệnh phổi TW, theo BS Nguyễn Chi Lăng, Phó Giám đốc BV, thì số bệnh nhân vào những ngày này cũng tăng nhẹ.
Từ thực tế của những người bệnh đã nhập Viện Lão khoa TW, Ths Trần Văn Lực nhấn mạnh cách phòng, tránh bệnh cho người cao tuổi: Không nên ăn kiêng, mà chú ý ăn đủ chất dinh dưỡng, nhưng dễ tiêu hóa, nhất là phải đủ nước, vì người già thường quên uống nước, để đủ sức đề kháng phòng, chống bệnh tật. Đặc biệt, người cao tuổi phải luôn giữ ấm, nhất là khi buộc phải ra ngoài. Do huyết áp thường tăng cao vào lúc 4-5h sáng, người cao tuổi không nên dậy sớm cũng như ra khỏi nhà sớm. Khi ngủ dậy cần ra khỏi giường một cách từ từ, tránh thay đổi tư thế đột ngột. Những người mắc bệnh cao huyết áp, tiểu đường, bệnh mạn tính rất cần hoạt động thể lực, để giữ sức khỏe ổn định, nên cần duy trì việc tập được đều đặn, nhưng chỉ tập thể dục ở trong nhà, thay cho tập ngoài trời.
Các bệnh nhân cao tuổi có bệnh mạn tính như tim mạch, huyết áp, hen phế quản hết sức thận trọng giữ gìn trong những ngày trời rét đậm, vì rất dễ tái phát. Việc uống thuốc đúng chỉ định của bác sĩ là cực kỳ quan trọng với những bệnh nhân bị cao huyết áp, đồng thời với việc thường xuyên đo huyết áp, ít nhất 2 lần mỗi ngày, vì đa số các bệnh nhân tăng huyết áp không có các dấu hiệu cảnh báo. Trời rét cũng khiến bệnh nhân bị bệnh động mạch vành dễ bị đau thắt tim, hay suy tim khi phải gắng sức.
Ths Trần Văn Lực cũng khuyến cáo: Để giữ ấm, người già nên sưởi ấm bằng quạt điện đảm bảo an toàn và hạn chế sưởi ấm bằng than tổ ong, vì khói than rất độc cho sức khỏe người cao tuổi, nhất là khi có bệnh đường hô hấp. Người cao tuổi khi có dấu hiệu bị bệnh, cần sớm tham khảo ý kiến của bác sĩ, hoặc gọi điện đến cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và điều trị sớm, tránh để diễn biến phức tạp, dẫn tới tai biến.
Với trẻ em, theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, cách phòng bệnh tốt nhất cho các bé là vào những ngày rét đậm như đang diễn ra, các bậc phụ huynh cần chú ý giữ ấm cho trẻ, không cho trẻ ra ngoài trời bên cạnh việc cho trẻ ăn đủ calo. Đặc biệt quan tâm đến các cháu mắc các bệnh mạn tính như hen suyễn, tim bẩm sinh, vì trời quá lạnh dễ khiến các bé mắc bệnh nặng hơn so với những trẻ bình thường. Tuy nhiên, để trẻ chơi ở nhà, vẫn cần phải giữ cho trẻ có môi trường thoáng đãng, sạch sẽ, đảm bảo vệ sinh, để đề phòng virus gây bệnh hô hấp phát tác. Việc cho trẻ sưởi bằng than tổ ong, than củi trong phòng kín cũng cần hạn chế, để tránh trẻ bị ngộ độc, hoặc bị bỏng, như đã từng diễn ra trong các mùa lạnh trước. Bên cạnh đó, nên cách ly những trẻ có tiền sử mắc bệnh mạn tính khỏi môi trường công cộng như trường học, nhà trẻ.
PGS.TS Phan Trọng Lân, Phó Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cũng cho biết: Thời tiết lạnh và ẩm hiện nay, trẻ rất dễ mắc bệnh sởi và bệnh viêm màng não mô cầu, nhất là ở các tỉnh phía Bắc. Đáng lo ngại khi tỷ lệ mắc bệnh ở trẻ em dưới hai tuổi chiếm khoảng 50% và có thể để lại nhiều biến chứng nguy hiểm nếu điều trị muộn: di chứng về thần kinh, tổn thương não, thận, giảm thính lực v.v… Một số bệnh nhân chỉ phát bệnh trong thời gian 24 giờ đã tử vong.
Vì thế, theo PGS.TS Phan Trọng Lân, để phòng tránh các bệnh trên, cần đặc biệt chú ý giữ ấm, phòng rét cho trẻ, cho trẻ ăn uống đủ chất và nhất là, chú ý tiêm phòng đầy đủ cho các bé. Người lớn cũng cần chú ý vệ sinh cá nhân nơi ở và nơi làm việc, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, súc miệng, họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng thông thường. Khi thấy có triệu chứng mắc sởi hay não viêm não mô cầu, cần đưa ngay đến cơ sở y tế để được xử lý và điều trị kịp thời.
| Nghịch lý quy định học sinh tiểu học, mầm non nghỉ học khi rét dưới 10 độ Từ thứ 7 ngày 5/1 (ngày làm bù cho nghỉ Tết Dương lịch) đến 7/1, nhiệt độ Hà Nội thấp nhất liên tục dưới 10 độ C. Theo quy định của Bộ Giáo dục – Đào tạo, các cháu học sinh tiểu học và mầm non được nghỉ học để đảm bảo sức khỏe cho các cháu. Tuy nhiên, quy định này đã ảnh hưởng không nhỏ đến sinh hoạt cũng như công việc của các bậc cha mẹ. Như ngày 5/1, các trường đồng loạt “đóng cửa” khiến nhiều bố mẹ trót mang con đến lớp đành đem về. Hôm đó ngày thứ 7 nên nhiều bậc cha mẹ tranh thủ việc cơ quan vừa cố gắng về nhà trông con, nhưng đến ngày 7/1, dự báo nhiệt độ thấp nhất là 9,8 độ, thế là các trường mầm non, tiểu học đồng loạt cho các cháu nghỉ học. Là ngày đầu tuần, phụ huynh không xin nghỉ được việc cơ quan đành liều đưa con đến trường. Tuy nhiên, các trường không nhận, đa số chỉ “trưng” một tấm biển trước cổng trường, ngoài ra không có giải thích gì thêm, cũng không tổ chức đón, trông giữ các con nếu bố mẹ trót đưa đến. Chị Nguyễn Thị Hạnh, công tác ở một ngân hàng bức xúc “cháu lớn học lớp 3, tôi đưa đến trường chẳng có ai, đưa cháu bé đến trường mầm non cũng không nhận. Tôi lên gặp hiệu trưởng, năn nỉ chán rồi to tiếng, trường mới nhận với điều kiện phải đón con sớm. Đưa cháu lớn về nhà đã hơn 8h sáng, vừa đến cơ quan đã muộn, vừa không yên tâm vì chỉ có mình cháu ở nhà”... Được biết, Bộ Giáo dục - Đào tạo đưa ra quy định rét dưới 10 độ C cho các cháu nghỉ nhằm đảm bảo sức khỏe các cháu, nhưng cũng khá bất cập vì không phải ai cũng có ông bà, người quen để nhờ trông con. Nhiều phụ huynh đành để con ở nhà một mình. Chính vì vậy, ngành Giáo dục cần phải xem xét lại vấn đề này. Khi trời lạnh, rõ ràng không bố mẹ nào muốn các con đi học để bị lạnh cả. Nhưng với điều kiện hiện nay, trường học lớp học được xây kiên cố, các cháu được mặc quần áo đủ ấm thì không nhất thiết phải nghỉ học khi thời tiết quanh ngưỡng 10 độ C. Còn nếu vẫn để nguyên quy định các cháu được nghỉ học khi rét dưới 10 độ C thì ngành Giáo dục phải có quy định và hướng dẫn cụ thể, áp dụng thống nhất ở các địa phương. P. Thủy |