Chiều tối 2/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống tội phạm giai đoạn 2026-2035.
Tại phiên họp, Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an trình bày tóm tắt tờ trình, báo cáo về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống tội phạm giai đoạn 2026-2035 (Chương trình).
Nhấn mạnh sự cần thiết xây dựng Chương trình, Thứ trưởng Phạm Thế Tùng nêu rõ cơ sở chính trị căn cứ vào Kết luận số 56 ngày 24/6/2026 của Bộ Chính trị về khẩn trương xây dựng, triển khai thực hiện hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống tội phạm giai đoạn 2026 - 2035.
Về cơ sở pháp lý, căn cứ vào các văn bản pháp luật phòng, chống tội phạm, ma túy, đầu tư công, ngân sách nhà nước có liên quan và Nghị quyết số 163 ngày 27/11/2024, Nghị quyết 34 ngày 24/8/2026 của Quốc hội.
Về cơ sở thực tiễn, xuất phát từ tình hình tội phạm và ma túy trong nước và thế giới diễn biến hết sức phức tạp; xuất hiện nhiều phương thức, thủ đoạn mới, tinh vi, chưa có tiền lệ và nhiều nguy cơ, thách thức của tội phạm phi truyền thống, tác động đến công tác phòng, chống tội phạm, ma túy.
Bên cạnh đó, công tác phòng, chống tội phạm và ma túy còn bộc lộ nhiều khó khăn, vướng mắc liên cấp, liên ngành, liên lĩnh vực. Nếu không sớm được khắc phục sẽ làm giảm hiệu lực, hiệu quả trong phòng, chống tội phạm và ma túy, ảnh hưởng tiêu cực đến an ninh trật tự, cản trở sự phát triển bền vững kinh tế - xã hội.
Thứ trưởng Phạm Thế Tùng nêu rõ: “Chương trình nhằm phát huy các thành tựu, kết quả đã đạt được trong công tác phòng, chống tội phạm và ma túy, nhất là Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đã được Quốc hội phê duyệt tại Nghị quyết 163”.
Đáp ứng giải quyết các yêu cầu cấp bách, khách quan của phòng, chống tội phạm và ma túy trong tình hình mới; bảo đảm hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu được giao. Nhất là kéo giảm bền vững tội phạm, phấn đấu hàng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội; đến năm 2030 đạt ít nhất 50% số địa bàn cấp xã không có ma túy.
Chương trình cũng phù hợp và góp phần thực hiện các mục tiêu chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Chương trình do Bộ Công an chủ trì, tập trung hướng đến người nghiện ma túy, người cai nghiện ma túy, người vi phạm pháp luật liên quan đến ma túy, bị hại, nạn nhân của tội phạm, người bị buộc tội, người chấp hành án hình sự, người thuộc diện trợ giúp pháp lý trong vụ án hình sự, người dân và các cơ quan chuyên trách phòng, chống ma túy và tội phạm, các cơ quan, tổ chức khác có liên quan.
Chương trình được thực hiện trên phạm vi toàn quốc từ năm 2026 đến 2035, chia thành hai giai đoạn: 2026 - 2030 và 2031 - 2035.
Theo Thứ trưởng Phạm Thế Tùng, Chương trình hướng đến mục tiêu tổng quát: Phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị và toàn xã hội trong phòng, chống ma túy và tội phạm; lấy người dân làm trung tâm, địa bàn cấp xã là nền tảng; ứng dụng khoa học công nghệ, đầu tư trang thiết bị, thực hiện đồng bộ các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống ma túy và tội phạm. Lấy phòng ngừa là chính; chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa, từ cơ sở nhằm kéo giảm bền vững tội phạm, giảm cung, giảm cầu, giảm tác hại của ma túy.
Chương trình cũng đề ra 5 nhóm mục tiêu cụ thể: Tạo chuyển biến về nhận thức, trách nhiệm, hiệu quả công tác phối hợp; triển khai các giải pháp phòng ngừa, kéo giảm bền vững tội phạm, giảm cung, giảm cầu, giảm tác hại của ma túy; nâng cao năng lực lực lượng chuyên trách, tập trung đấu tranh một số tội phạm trọng điểm; ứng dụng khoa học công nghệ, đầu tư trang thiết bị; công tác cai nghiện, điều trị cai nghiện và quản lý sau cai.
Trình bày báo cáo tóm tắt thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu nhận thấy dự án đáp ứng tiêu chí xác định chương trình mục tiêu quốc gia và thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội.
“Chương trình phù hợp với chiến lược phòng, chống ma túy, tội phạm và phát triển kinh tế - xã hội. Đề nghị cơ quan chủ trì xây dựng chương trình tiếp tục rà soát bảo đảm chương trình thống nhất, phù hợp với các chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch phát triển ngành, lĩnh vực và quy hoạch có liên quan; tiếp tục phân tích, đánh giá kỹ lưỡng, toàn diện hơn, bổ sung các đánh giá có tính định lượng về những ảnh hưởng, tác động về môi trường, hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại”, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu nhấn mạnh.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội tán thành sự cần thiết xây dựng chương trình nhằm cụ thể hóa các chủ trương, định hướng của Đảng về tăng cường công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới; đồng thời tích hợp Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030 đã được Quốc hội phê duyệt tại Nghị quyết số 163.
Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội cũng đề nghị cơ quan chủ trì xây dựng chương trình tiếp tục rà soát, đối chiếu cụ thể các nhiệm vụ có nội dung tương đồng, giao thoa với các chương trình mục tiêu quốc gia khác nhằm làm rõ phạm vi, đối tượng, địa bàn, sản phẩm đầu ra và nguồn kinh phí thực hiện. Trên cơ sở đó nghiên cứu phương án lồng ghép phù hợp đối với các nội dung có thể tích hợp, bảo đảm không trùng lặp về nhiệm vụ và kinh phí, phát huy hiệu quả nguồn lực trong thực hiện các chương trình.
Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ: Thống nhất tên gọi chương trình như Chính phủ trình là phù hợp với Nghị quyết 163 của Quốc hội khóa XV và cũng phù hợp với Kết luận 56 ngày 24/6/2026 của Bộ Chính trị.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát hoàn thiện hệ thống mục tiêu, chỉ tiêu cho cả 2 giai đoạn trong hồ sơ; tiếp tục rà soát tổng thể các dự án, tiểu dự án thành phần; bảo đảm bám sát mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể và mục tiêu chủ yếu của chương trình.
Phát biểu chỉ đạo tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, Chương trình hết sức quan trọng, phải dồn sức, tập trung để giảm được tội phạm ma túy, đúng theo chủ trương của Bộ Chính trị, Nghị quyết của Trung ương về phát triển kinh tế - xã hội đòi hỏi phải phòng, chống tệ nạn xã hội, tội phạm ma túy và tội phạm khác.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị phải tuyên truyền rõ trong nội bộ và nhân dân về Chương trình để người dân hiểu rõ. Các bộ, ngành, địa phương khẩn trương xây dựng kế hoạch cụ thể, có mục tiêu, lộ trình và giải pháp phù hợp với đặc thù của địa bàn cả nước. Đồng thời, thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo, kiểm điểm định kỳ; coi kết quả phòng, chống ma túy và tội phạm là một trong những chỉ tiêu để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cấp ủy Đảng, chính quyền và người đứng đầu.
