Phòng khám Trung Quốc: Thanh tra "nương tay", sai phạm thành hệ thống

Báo CAND có hàng loạt bài viết phản ánh các hoạt động khám chữa bệnh không thể chấp nhận được ở các phòng khám có yếu tố Trung Quốc. Vấn đề là tại sao các cơ sở này không sợ bị xử lý, xử phạt?

"Nhờn thuốc"

Vụ việc một bệnh nhân suýt chết gần đây khi phẫu thuật cắt trĩ tại phòng khám (PK) Huê Hạ (quận 5) TP Hồ Chí Minh tiếp tục báo động về tình trạng hoạt động coi thường pháp luật tại các PK Trung Quốc. Và không chỉ PK Huê Hạ mà có nhiều PK Trung Quốc khác tại TP Hồ Chí Minh dù bị rút giấy phép hoạt động trong đợt vừa qua nhưng vẫn mở cửa tiếp đón bệnh nhân. Những tư liệu mà PV Báo CAND có được cho thấy, các sai phạm của các cơ sở đã thành hệ thống và kéo dài nhiều năm nay một phần do việc xử lý của cơ quan chức năng chẳng đi tới đâu. 

Đặc biệt, đợt thanh tra của Sở Y tế TP Hồ Chí Minh với PK Trung Quốc vào năm 2009 so với đợt thanh tra tháng 6, tháng 7 vừa qua dường như "dữ dằn" hơn hẳn, các quyết định của thanh tra xem ra khá "nặng tay" nhưng các cơ sở cũng chẳng coi là gì bởi ngay sau đó các hoạt động còn "nhiễu loạn" hơn.

Như tại Phòng chẩn trị YHCT Kỳ Tĩnh (43 Kinh Dương Vương, quận 6) riêng vi phạm về quảng cáo quá chuyên môn, cơ sở này bị phạt vào tháng 7/2008 nhưng vào tháng 6/2009 tiếp tục vi phạm cùng với hành vi bán dược liệu không ghi rõ nguồn gốc, Thanh tra Sở Y tế đã phạt 11 triệu đồng, thu hồi cả chứng chỉ hành nghề, và giấy đủ điều kiện hành nghề.

Hay tại Phòng khám YHCT An Khang (627B Nguyễn Trãi, quận 5) đã từng "nổi đình đám" bởi kỷ lục về tần suất được nhận giấy quyết định xử lý và nộp phạt của Thanh tra Sở Y tế TP Hồ Chí Minh với 3 lần/năm với các hành vi bác sĩ Trung Quốc không có chứng chỉ, quảng cáo trái phép, cơ sở này chịu nộp phạt 31.800.000đ, nhưng ngay sau đó, người ta lại thấy cơ sở còn quảng cáo "dữ dằn" trên tivi hơn trước.

Rõ ràng là sau thanh tra xử lý, bất chấp tất cả, các PK Trung Quốc coi thường cơ quan quản lý, vẫn ngang nhiên mở cửa nhận bệnh và tiếp tục thực hiện hành nghề quá chuyên môn. Trước vụ bị bệnh nhân "bán vốn do tai biến mổ trĩ", PK Huê Hạ đã nhiều lần sai phạm trong hành nghề, cơ sở này chỉ được cấp phép một người Trung Quốc làm chuyên môn bắt mạch, bốc thuốc thang, nhưng cố tình lừa phỉnh người bệnh để thực hiện cắt trĩ gây hậu quả.

Công tác thanh tra "có vấn đề"

Trong khi với BS Việt Nam, muốn hợp tác với PK Đa khoa để hành nghề, phải có bằng cấp chuyên môn, nếu từ tỉnh khác về TP còn phải có xác nhận từ y tế địa phương đã có tay nghề thực hành bao nhiêu năm, phải có cam kết… thế nhưng ngược lại khi kiểm tra ở những PK Trung Quốc, đa số phát hiện các BS "ngoại" tới hành nghề mà chẳng có lấy một mảnh giấy "lận lưng", thế nhưng lỗi nghiêm trọng này lại chỉ được "thanh tra Sở Y tế nhắc nhở", cho "cam kết".

Điển hình như PK Đa khoa Trung Nam, ngay từ tháng 11/2011 đoàn thanh tra Sở Y tế đã ghi nhận tại đây có 3 BS Trung Quốc chưa xuất trình được chứng chỉ chuyên môn; tới tháng 3/2012, Thanh tra Sở Y tế tiếp tục phát hiện sai phạm này, kèm theo hàng loạt hành vi khác: hoạt động vượt quá chuyên môn, thực hiện phá thai cho bệnh nhân bằng thuốc Trung quốc không qua kiểm duyệt của Bộ Y tế, các loại máy móc tại đây chưa xuất trình được giấy phép lưu hành, quảng cáo sai quy định… Thay vì đề xuất của thanh tra lên Giám đốc Sở Y tế đề nghị rút giấy phép, cơ sở này sau đó lại được xử lý nộp phạt một số tiền vừa phải với lý do vì "cơ sở có hướng khắc phục". 

Việc khắc phục thế nào không biết nhưng thời điểm thanh tra ngày 22/6 vừa qua người đại diện tại đây thừa nhận số BS Trung Quốc từ 3 nay đã tăng lên 5 bác sĩ và cũng đang trong tình trạng "làm thủ tục xin phép hoạt động".

Tại thời điểm thanh tra vừa qua, tất cả các thiết bị y tế dùng để chẩn đoán, điều trị bệnh suốt thời gian dài vẫn chưa được phép của Bộ Y tế, nhưng được thanh tra chấp nhận để nguyên, không tịch thu bởi cơ sở trình bày "đang trong giai đoạn chờ thẩm định của Bộ Y tế", trong khi đó trên hồ sơ bệnh án của bệnh nhân đều thể hiện có hoạt động phẫu thuật cho bệnh nhân, có việc lưu bệnh nhân trên 24 giờ… thì không vị thanh tra nào để mắt.

Và tại buổi làm việc ngày 3/7 với PK Đa khoa Trung Nam, với hàng loạt sai phạm có tính hệ thống như trên nhưng được Thanh tra Sở Y tế TP Hồ Chí Minh áp dụng mức xử lý phạt "khiêm tốn": 1.250.000đ với 2 hành vi: có biển hiệu nhưng ghi không đúng so với nội dung trong giấy phép, và lập hồ sơ nhưng không ghi chép đầy đủ hồ sơ bệnh án đối với người bệnh.

Trong khi nếu chỉ căn cứ theo Nghị định 96/2011/NĐ-CP về "qui định xử phạt vi phạm hành chính về khám bệnh, chữa bệnh", chỉ một hành vi vi phạm "có lưu bệnh nhân trên 24 giờ" mức xử phạt đã là 17 triệu đồng kèm theo tước giấy phép hành nghề 6 tháng tới 1 năm.

Riêng về hành vi dán giấy "chờ thẩm định" trên các máy móc không chỉ có tại PK Trung Nam mà còn có ở nhiều PK Trung Quốc có triển khai hoạt động Tây Y khi bị thanh tra, nhằm tìm cách chạy tội đã sử dụng kỹ thuật chưa được phép của Bộ Y tế. Và các PK chỉ cần đăng ký thêm giấy phép hành nghề đa khoa là đã làm "búa xua" từ mổ tai - mũi - họng, thẩm mỹ, sản khoa tới cả tim mạch. Còn có lỡ "trái phép", trái quy định đã có chiêu "đang chờ thẩm định" của Bộ Y tế. Và thật lạ kỳ, cái kiểu đối phó "vải thưa che mắt thánh" ấy vẫn có tác dụng nhiều năm nay, "lọt" qua hàng rào quy định cứ nhẹ... như không.

Rõ ràng từ khâu cấp phép, tới xử lý, giám sát, hậu kiểm các PK Trung Quốc của cơ quan quản lý đã và đang bộc lộ yếu kém, hời hợt khiến tình trạng sai phạm tại các PK Trung Quốc tiếp tục kéo dài, lấn tới coi thường pháp luật, dự hậu không chỉ sẽ có 1 vụ tử vong ngoài Hà Nội tại PK Maria, hay vụ tai biến mổ trĩ của bệnh nhân tại PK Huê Hạ đã xảy ra mà nguy cơ hậu quả tương tự sẽ còn tiếp diễn nếu công tác thanh tra không được chấn chỉnh kịp thời.