Theo tìm hiểu của chúng tôi, liên quan đến vấn đề xử lý xe tự chế có động cơ hoạt động trên địa bàn Thủ đô gây mất an toàn cho người tham gia giao thông, ngày 27/1/2010, UBND TP Hà Nội đã có Quyết định số 460 về việc quy định chính sách hỗ trợ thay thế xe công nông, xe lôi máy, xe cơ giới ba bánh, xe thô sơ 3, 4 bánh thuộc diện bị đình chỉ tham gia giao thông trên địa bàn Hà Nội. Tuy nhiên việc xử lý chưa quyết liệt nên thời gian qua, tình trạng xe ba bánh tự chế vẫn hoạt động tràn lan trên địa bàn.
Điều đáng nói là rất nhiều xe ba bánh tự chế đang hoạt động trên mọi đường phố của Thủ đô không phải của thương, bệnh binh, người tàn tật – đây là các đối tượng được Nhà nước cho phép sử dụng xe ba bánh tự đóng. Chính vì số lượng xe máy ba bánh không phải của các đối tượng được ưu tiên hoạt động tràn lan đã làm cản trở giao thông và gây ra tình trạng tranh giành khách để chở thuê hàng hóa. Khi bị lực lượng làm nhiệm vụ kiểm tra, tạm giữ phương tiện thì người vi phạm lại gọi điện nhờ thương binh đến xin xe vi phạm, khiến lực lượng làm nhiệm vụ rất khó xử lý.
Trong các văn bản quy phạm pháp luật như: Luật Giao thông đường bộ; Nghị quyết 32/CP của Chính phủ; Nghị định 34/CP của Chính phủ đều nghiêm cấm đối tượng không phải thương, bệnh binh, người tàn tật, người không đủ điều kiện được sử dụng xe ba bánh, xe cơ giới tự chế không có giấy phép lái xe theo quy định. Nhưng thực tế thì số người đang sử dụng xe ba bánh tự chế không phải là thương, bệnh binh và người tàn tật lại chiếm đa số. Tuy nhiên, việc xử lý các đối tượng sử dụng phương tiện tham gia giao thông không đúng quy định đang gặp khó, bởi đối tượng vi phạm sử dụng nhiều chiêu thức đối phó khiến lực lượng làm nhiệm vụ không thể xử lý quyết liệt. Vì sao xảy ra tình trạng này?
Trao đổi với phóng viên Báo CAND, Đại úy Trương Song Thành, Đội trưởng Đội Tổng hợp, Phòng CSGT Công an TP Hà Nội cho biết: Theo kết quả điều tra cơ bản của Phòng CSGT Công an TP Hà Nội, đến thời điểm này, các thương binh, bệnh binh, người khuyết tật đang điều khiển xe ba bánh, bốn bánh tự đóng trên địa bàn thành phố có cam kết không tái phạm là 223 trường hợp. Và trong bản cam kết với CSGT, các thương, bệnh binh đều khẳng định: “Chỉ sử dụng xe ba bánh tham gia giao thông phục vụ nhu cầu đi lại; không cho mượn xe hoặc giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển xe ba bánh; không tụ tập, cản trở việc xử lý vi phạm của cơ quan chức năng; chấp thuận việc cơ quan chức năng xử lý tịch thu, sung công quỹ trong trường hợp tái phạm”.
Vậy nhưng thực tế diễn ra lại hoàn toàn khác với cam kết. Từ đầu năm đến nay, lực lượng chức năng đã xử lý trên 520 trường hợp xe ba bánh vi phạm và người điều khiển xe ba bánh không phải là đối tượng ưu tiên. Lý do xảy ra tình trạng này là do nhiều thương binh không lái xe nhưng cho người nhà hoặc người làm thuê mượn để chở hàng, đến khi bị lực lượng CSGT lập biên bản thì thương binh mới xuất hiện và kéo theo nhiều thương binh khác đến đề nghị giải quyết cho xin xe, gây khó cho lực lượng làm nhiệm vụ.
“Phải làm gì để giải quyết triệt để tình trạng này?”. Trả lời câu hỏi của phóng viên, Đại úy Trương Công Thành cho biết: Phòng CSGT Công an TP Hà Nội đề nghị các ngành hữu quan như: Sở Tài chính, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Quân khu Thủ đô và Công an TP Hà Nội phối hợp thực hiện đồng loạt các nội dung xử lý có hiệu quả đối với các trường hợp vi phạm. Trong đó phối hợp chặt chẽ trong công tác giải quyết tình trạng thương binh, người khuyết tật bị các đối tượng lôi kéo, tập trung gây áp lực; kiên quyết xử lý tịch thu, thanh lý các trường hợp xe ba bánh tự đóng vi phạm Luật Giao thông và các Nghị quyết, Nghị định liên quan đến việc xử lý ba bánh tự chế. Đồng thời không để tái sản xuất, sử dụng sau khi thanh lý phương tiện.
Thiết nghĩ, để giải quyết triệt để vấn nạn xe ba bánh tự chế không đúng đối tượng đang hoạt động tràn lan trên địa bàn Thủ đô, ngoài sự nỗ lực của lực lượng CSGT thì UBND TP Hà Nội phải sớm có văn bản chỉ đạo các ngành chức năng phối hợp cùng lực lượng CSGT xử lý triệt để các vi phạm liên quan đến xe ba bánh tự chế. Trường hợp tái phạm, phải cương quyết thu hồi xe sung công quỹ Nhà nước để tránh tình trạng xin – cho.
Cùng với các biện pháp mạnh, UBND TP Hà Nội cùng với các ngành hữu quan cần trao đổi với các thương, bệnh binh, người tàn tật trong việc sử dụng xe ba bánh tự chế theo đúng quy định, tránh để tình trạng bị lợi dụng xe và lợi dụng danh nghĩa thương binh gây để vi phạm pháp luật. Có làm tốt điều này mới mong giải quyết vấn nạn xe ba bánh tự chế hoạt động giữa Thủ đô
