Dạy con thời hiện đại: Khó và dễ
Ngày cuối tuần, sân trường Trường Tiểu học Lê Ngọc Hân, TP Hồ Chí Minh chật cứng bởi hơn 550 "học viên" đều là phụ huynh, giáo viên tham dự khóa học đặc biệt: buổi trao đổi chuyên đề "Kỹ năng dạy con thời hiện đại" do nhà trường tổ chức. Có khá nhiều tình huống, câu chuyện dẫn dắt, thu hút người tham gia vào "guồng quay" của chương trình, đặt vị trí bản thân vào tình huống để các phụ huynh, giáo viên chọn cho mình cách ứng xử phù hợp nhất. Hầu hết những tình huống đều khá phổ biến song không phải thầy cô nào, cha mẹ nào cũng đủ kỹ năng hóa giải, giúp hình thành nhân cách tốt hơn cho con trẻ.
Bắt đầu từ câu chuyện dành cho các "học viên": Một học trò nhỏ đến mách thầy giáo chuyện người bạn cùng lớp ăn cắp gói bánh mẹ mới mua cho ban sáng, người thầy ứng xử như thế nào cho đúng nhất? Gọi đứa bé ăn cắp bánh lên phê bình? Bắt trả lại bánh cho bạn? Gọi điện cho phụ huynh? Bắt xin lỗi bạn trước tập thể? Có vô số cách ứng xử với đứa trẻ phạm lỗi.
Đã không ít phụ huynh, vì sĩ diện bản thân và cũng vì giận con mà quát mắng: Nhà thiếu thốn gì, sao phải đi ăn cắp gói bánh?... Nhưng, người thầy giáo ấy lại có một cách ứng xử, ít phụ huynh, thầy cô nào nghĩ đến thường ngày. Ông không những không thỏa mãn ngay yêu cầu của cậu bé con nhà giàu bị mất bánh. Ông gọi điện cho phụ huynh của cậu bé, kể lại câu chuyện và đề nghị chị mua 2 gói bánh y hệt ban sáng, "nhờ" chính cậu bé bị mất bánh mang đến mời người bạn vừa ăn cắp bánh đến ăn cùng. Hai cậu bé vui vẻ, thân thiện trở lại. Tất nhiên, chuyện ăn cắp bánh của bạn chỉ được phê bình rất nhẹ nhàng và riêng tư sau đó cùng bố mẹ đứa trẻ, hoàn toàn tránh cho trẻ bị tổn thương mà vẫn đem lại kết quả nhân văn hơn cho cả hai cậu bé…
Chỉ là những tình huống nho nhỏ tương tự như ứng xử thế nào khi con đua đòi, mê máy tính, nghiện game online…, nhưng rất nhiều phụ huynh, thậm chí ngay cả giáo viên tham gia buổi học đều thừa nhận rằng, họ thật không nghĩ ra.
Chị Vân Quỳnh, phụ huynh của bé Vân Khanh, học sinh lớp 4.2 cho biết: Những chuyện được nghe trong chương trình thực ra rất quen với bất kỳ phụ huynh nào. Ngay với chị cũng thế. Là kiến trúc sư, bận rộn nên dù cố gắng, với chị, thời gian dành cho đứa con yêu chưa bao giờ là đủ. Là cha mẹ, ai cũng nghĩ mình đã cư xử đúng, thương con hết mực rồi nhưng đến đây mới biết bản thân còn thiếu nhiều kiến thức, kỹ năng dạy con còn khá nhiều lỗ hổng, có khi vô tình áp đặt, xúc phạm trẻ mà không hay biết…
Người lớn cần kiến thức, kỹ năng và tình yêu thực sự dành cho trẻ
Trao đổi về kỹ năng dạy con thời hiện đại, thầy Nguyễn Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Thanh thiếu niên Miền
Thật đau xót khi một trung tâm cai nghiện game có 20 học viên, phải cần đến 40 người quản lý mà vẫn rất vất vả. Cuộc sống đủ đầy, sung túc hơn nhưng có lẽ, cũng chưa bao giờ, số lượng trẻ có ý muốn tự vẫn lại nhiều như hiện nay. Tại một số trung tâm anh tham gia giảng dạy có khoảng 400 đứa trẻ, trước câu hỏi: có bao nhiêu cháu bé từng có ý nghĩ tự vẫn, có đến 6 -7% trẻ cho biết từng có ý nghĩ ấy. Nhiều đứa trẻ mắc "hội chứng ngón cái". Được bố mẹ sắm điện thoại di động, buồn buồn mới bày trò nhá máy, gọi điện, cài nhạc ma hù dọa, chọc phá người khác…
Trước tình trạng những đứa con yêu đứng trước nguy cơ hư hỏng, nhiều phụ huynh lựa chọn cách ứng xử khá cực đoan: cấm con chơi máy tính, không cho giao du nhiều với chúng bạn, mắng mỏ, phạt… Sợ con nghiện game, lên internet xem bậy bạ, nhiều phụ huynh chọn giải pháp mua máy tính về nhà cho con để dễ quản lý. Cuối cùng, trẻ vẫn phải vào trung tâm cai nghiện. Lý do đơn giản là cha mẹ bận rộn, không kiểm soát nổi.
Thực ra, giải pháp nhiều nhưng tựu trung vẫn rất cần sự linh hoạt trong từng tình huống, sự gương mẫu của chính người lớn, tình yêu thực sự của người lớn dành cho trẻ, anh Nguyễn Thành Nhân cho biết. Không thể trách trẻ đua đòi nhuộm tóc, ăn mặc hở hang khi ra ngoài đường người lớn nhuộm tóc xanh tóc đỏ, ăn mặc trễ rốn, hở mông. Càng không nên cấm trẻ giao du với bạn bè vì đây là môi trường để trẻ cọ xát với xã hội, nhận biết để trưởng thành hơn. Hay đơn giản như việc trang bị máy tính cho con, phụ huynh có thể chọn cách để ở phòng sinh hoạt chung thay vì cho con mang về phòng riêng… Tuy nhiên, không phải phụ huynh nào cũng đã chọn được những cách ứng xử hợp lý nhất với các đòi hỏi, cách cư xử của trẻ nhỏ. Vì vậy, những lớp kỹ năng dạy con dành cho các bậc cha mẹ hiện nay vẫn luôn không bao giờ thừa.
Được biết, khóa học chuyên đề "Kỹ năng dạy con thời hiện đại" cũng là lớp học thử nghiệm đầu tiên của Trường Tiểu học Lê Ngọc Hân, TP Hồ Chí Minh về lĩnh vực này. Cùng với lớp học, phòng tư vấn tâm lý tại trường cũng là một trong số các địa chỉ để học sinh có điều kiện chia sẻ những thắc mắc, băn khoăn cho giáo viên và phụ huynh cùng tìm cách giúp các em giải tỏa tâm lý kịp thời. Đây là một trong những nỗ lực của trường nhằm tạo môi trường học thân thiện với phụ huynh, học sinh của nhà trường, đã cho kết quả khá khả quan. Nhưng, để làm được điều này, cần có sự đầu tư, tâm huyết từ đội ngũ lãnh đạo, giáo viên nhà trường cho đến sự hưởng ứng từ phía phụ huynh.
Nói theo cách của cô Trịnh Phương Trinh, Phó Hiệu trưởng Trường Lê Ngọc Hân thì bằng tình yêu, tấm lòng, kiến thức và kỹ năng tốt của người lớn, nhất định sẽ giúp trẻ nên người
