Dằn lòng xa nhà ngày Tết
7h sáng 25 tháng chạp, chị Hoàng Thị Nga, 34 tuổi, ở xã Tạ Xá, huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ nhờ chồng chở ra xe khách cùng các bà, các chị trong xã lên đường đi Hà Nội. Mãi tới 12h, chị mới cùng các "đồng nghiệp" của mình về đến một trung tâm giới thiệu việc làm trong nội thành Hà Nội.
Ngồi nghỉ ngơi một lúc, chị mới bắt chuyện: "Em phải xin bác tài tới 10 chiếc túi nilon đấy. Say quá!". Mới 34 tuổi, nhưng nhìn nước da nâu sạm, mái tóc xoăn tự nhiên hất gọn ra phía sau, tôi cứ ngỡ chị đã ngoài 40 tuổi. Nét khắc khổ lộ rõ trên khuôn mặt của người đàn bà 3 con. Chị kể: "17 tuổi em đã lấy chồng, đứa lớn nhà em năm nay 15 tuổi, cố kiếm đứa con gái, thành ra lại có 3 đứa con trai. Ngày Tết này không có mẹ ở nhà, chắc chúng cũng buồn, nhưng đành phải đi mà kiếm tiền thôi".
Những phụ nữ quê Phú Thọ, Yên Bái về Hà Nội kiếm việc ngày Tết (ảnh chụp ngày 25 tháng Chạp).
Cũng vẫn là giọng nói đầy xót xa pha lẫn sự tủi thân, bà mẹ 28 tuổi Trần Thị Thắm cùng xã với chị Nga rơm rớm nước mắt: "Đây là năm đầu em xa quê ngày Tết. Nghe nói mọi người đi kiếm tiền những ngày này được khá nên em cũng muốn đi. Lúc đầu chồng em không cho đi, nằn nì mãi anh ấy cũng đồng ý. Trước khi đi, em phải nhờ bố mẹ chồng trông nom hai đứa con. Nhưng bây giờ ngồi nghĩ, thấy khổ thân hai đứa trẻ" - Thắm nghẹn lời.
Lúc đi thì cô hào hứng, bây giờ lại thấy tủi thân, nhớ con, nhớ chồng. Nhìn Thắm, tôi tưởng tượng ra mái nhà có 1 người đàn ông và hai đứa trẻ ngày Tết. 3 người, nhưng căn nhà vẫn chống chếnh lạ thường.
Bà Nguyễn Thị Nga 49 tuổi cũng ở xã Tạ Xá, là bà cô họ hàng của chị Nga cắt ngang câu chuyện: "Quê tôi nghèo lắm, ruộng thì ít nên phải tranh thủ kiếm tiền chứ. Tôi thì làm quen rồi. Ngày thường làm cả tháng chỉ được 1 triệu rưỡi, chịu khó 10 ngày tết cũng được 2 triệu. Tội gì!".
Dằn lòng đi làm giúp việc, trông nhà ngày Tết ở thành phố, những phụ nữ thôn quê phải hi sinh niềm vui, hạnh phúc nhỏ bé của mình trong dịp đặc biệt nhất của năm. Ngày Tết, người giúp việc từ thành phố trở về quê, các gia đình ở thành phố có con nhỏ, cụ già vốn quen có người giúp việc, nay phải đau đầu với hàng trăm thứ việc không tên nên rối tinh. Thế nên, dịch vụ trông nhà, giúp việc ngày Tết trở nên đắt giá. Nhằm vào nhu cầu này, rất nhiều công ty tư nhân, trung tâm giới thiệu việc làm đã về các vùng quê, tìm người đưa ra thành phố làm việc để hưởng phần trăm phí môi giới việc làm.
Những người không biết Tết
Ngày 25 Tết, tại trung tâm giới thiệu việc làm nằm sâu trong ngõ Linh Quang, quận Đống Đa, Hà Nội có gần hai chục phụ nữ ngồi trên mấy chiếc ghế dài chờ đợi. Vẻ mệt mỏi sau chuyến xe đường dài vẫn in rõ trên từng khuôn mặt. Những chiếc áo cũ kỹ, những chiếc quần bạc màu, sờn đường chỉ mà họ đang mặc trên người cho thấy sự vất vả, nghèo khó. Họ là nông dân từ nhiều tỉnh phía Bắc về đây: Bắc Ninh, Bắc Giang, Phú Thọ, Yên Bái, Lạng Sơn…
Sau khi ký hợp đồng với trung tâm, họ sẽ được giới thiệu đi làm. Năm ngoái, mức tiền các phụ nữ giúp việc nhận được trung bình là 100.000 đồng/ngày. Năm nay, giá cả đắt đỏ hơn nên họ được hứa sẽ trả từ 1,5 triệu đồng cho tới 2 triệu đồng làm trong 10 ngày.
Đại diện trung tâm này cho biết, gia đình nào muốn tìm người phải đăng ký với trung tâm, nộp phí 250.000 đồng thì sẽ nhận người về làm. Nếu trông nhà thì mức tiền thấp hơn, khoảng 1,3 triệu đồng/10 ngày, làm giúp việc thì mức cao hơn, có thể khoảng từ 1,5 triệu đồng/10 ngày phụ thuộc vào mức độ hào phóng của nhà chủ.
Những ngày Tết, người vùng quê lên thành phố kiếm sống không chỉ làm nghề giúp việc hay trông nhà, mà còn làm nhiều công việc khác. Có người đi bán muối theo quan niệm của người xưa: "đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" với mong muốn có một năm mới an lành. Những ngày đầu tiên của năm, nhiều người lao động thôn quê lại dằn lòng xa nhà, rảo bước trên từng con phố lạ mà rao, tiếng rao: "Ai mua muối đê ..ê.." kéo dài, chất chứa sự vất vả nhưng mang niềm hạnh phúc của người lao động tìm được việc làm.
Chứng kiến gia đình người khác sum họp ngày Tết, lo bữa ăn cho họ, những phụ nữ xa quê lại nghĩ đến chồng con mà rơi nước mắt. Thiếu vắng bàn tay của người phụ nữ trong nhà, gia đình đương nhiên bị xáo trộn. Nhưng trên hết vẫn là sự thiếu vắng tình yêu thương của người vợ, người mẹ.
Dẫu vậy, họ vẫn chấp nhận để an ủi rằng, hi sinh mấy ngày Tết để sau Tết có một khoản tiền trang trải. Họ là đại diện cho những người phụ nữ chịu thương, chịu khó, hết lòng vì chồng, vì con. Xin chúc các chị một mùa Tết muộn ấm áp cùng gia đình
