Nhớ lần vẽ chân dung Mẹ Việt Nam Anh hùng 119 tuổi Trần Thị Viết

Vậy là Mẹ Việt Nam Anh hùng (VNAH) Trần Thị Viết đã về với đất mẹ thuộc ấp cả Dứa, xã Tuyên Bình Tây, huyện Vĩnh Hưng (Long An) vào lúc 10h ngày 20/6 vừa qua.

Trò chuyện với PV Báo CAND sáng 21/6, họa sĩ Đặng Ái Việt - người từng vẽ chân dung mẹ Viết (thuộc công trình mỹ thuật  Hành trình nét thời gian) bộc bạch rằng: Chuyện về Mẹ VNAH Trần Thị Viết - người phụ nữ cao tuổi nhất Việt Nam, từng khiến bao thế hệ người Việt Nam cảm động, khâm phục và tự hào.

Bảy con trai lần lượt hy sinh trong hai cuộc kháng chiến trường kỳ, khiến người mẹ sống giữa bưng biền Đồng Tháp Mười đau hơn 7 lần cắt ruột. Tuy nhiên, cho tới ngày nhắm mắt, mẹ vẫn mãn nguyện với chân lý Cách mạng: "Đất nước còn giặc, đứa này ngã xuống thì phải đưa đứa khác tiếp bước các anh nó!".

Bảy lần tiễn con đi…

Mẹ VNAH Trần Thị Viết, 119 tuổi, tại làng An Hòa, huyện Thủ Thừa (Long An). Khi còn sống, cụ Viết kể thời con gái, cụ nổi tiếng khắp làng không phải về sắc đẹp mà là do cụ có giọng hò cấy lúa rất đặc sắc. Cụ từng tự tin "thách" nếu ai thuộc nhiều và hò dài hơi hơn, cụ sẽ cấy lúa cho nhưng kết cuộc, không ai qua nổi cụ.

Họa sĩ Đặng Ái Việt chụp ảnh lưu niệm với Mẹ VNAH Trần Thị Viết.

Họa sĩ Đặng Ái Việt chụp ảnh lưu niệm với Mẹ VNAH Trần Thị Viết.

Lần nhận giấy "Mừng đại thọ" do Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam Nguyễn Tấn Trịnh gởi, kèm theo lời chúc phúc ân tình của lãnh đạo địa phương, cùng đại diện hơn 40 cháu nội, ngoại; 450 cháu cố, cháu sơ (chút, chít - thế hệ thứ 4-5), cụ ngẫu hứng hát lại những câu hát ru từng gắn với nghiệp đi cấy mướn của cụ từ cách nay ngót hơn trăm năm.

Cụ Viết kể: Cũng từ giọng hò trong trẻo, ngọt ngào ấy là cụ phải lòng anh chàng làm nghề lái cá Nguyễn Văn Dành, lớn hơn cụ hai tuổi, con một nghĩa binh kháng Pháp của phong trào Cần Vương.

Năm 16 tuổi, mẹ Viết theo chồng về Tuyên Bình Tây. Cụ Viết từng kể, vùng Đồng Tháp Mười thời ấy rất hoang vắng. Không có tiền đóng thuế thân, cụ ông phải trốn biệt trong đồng sâu và sau đó tham gia chống Pháp từ trước Cách mạng tháng Tám. Còn cụ thì ngày nào cũng vậy, ra bưng cắt cỏ bàng về phơi, tối thức giã bàng để đan đệm bán đổi gạo.

Cuộc sống lam lũ, cùng cực nhưng hai vợ chồng đẻ… một lèo 10 người con. Tiếp bước lòng nhiệt huyết Cách mạng của người cha, những con trai của cụ Viết lần lượt vào bưng biền đi kháng chiến.

Năm 1952, anh Nguyễn Văn Liễng - con trai đầu lòng của cụ tham gia Công an xã Tuyên Bình Tây. Đến tháng 6/1953 thì hy sinh. Lòng cụ đau như bị cắt nhưng cụ vẫn lấy "gương thằng hai" để động viên các con còn lại. Vậy là lần lượt các anh: Nguyễn Văn Anh, Nguyễn Văn Kiểng, Nguyễn Văn Tạo và Nguyễn Văn Yến "nối bước anh Hai". Cụ Viết vẫn ở nhà làm ruộng, chắt chiu nuôi các con đánh giặc cứu nước.

Cuối năm 1958, bên tin vui chiến thắng của đồng đội con trai thứ sáu, cụ Viết nhận thêm tin anh Tạo đã hy sinh ở tuổi 22 với chức danh Tiểu đội trưởng du kích xã. Chẳng bao lâu sau, anh Kiểng - Đội trưởng Đội du kích, con trai thứ ba của cụ, hy sinh. Năm 1959, cụ Viết tiễn hai con vừa trưởng thành là Nguyễn Văn Trị và Nguyễn Văn An ra trận.

Tết năm 1963, cụ Viết nhận được tin, anh Trị cướp súng giặc không thành, bị địch bắt, xử bắn tại Mộc Hóa. Căm thù giặc sâu sắc, cụ Viết đưa nốt con trai út - anh Nguyễn Văn Dẫu vào chiến trường chống Mỹ. Nguyễn Văn Bi, cháu nội đích tôn - con liệt sĩ Nguyễn Văn Liễng năm ấy vừa mới lớn, cũng tiếp bước cha và các chú.

Trong trận Mậu Thân 1968, anh Tám Dẫu hy sinh ở chiến trường Mỹ Tho. Năm 1971, anh Nguyễn Văn Anh - cán bộ binh vận xã, hy sinh. Năm 1972, đứa con cuối cùng của mẹ Viết còn lại ở chiến trường Đồng Tháp Mười là Nguyễn Văn An cũng ngã xuống…

Sống giữa rốn lũ Đồng Tháp Mười, cụ Viết lặng lẽ nén nỗi đau riêng, khóc thương con bằng trái tim vĩ đại của người mẹ. Cụ vẫn ngày ngày ra đồng mót lúa trời và tát cá lấy tiền nuôi các cháu nội. Sau giải phóng, cụ sống với vợ chồng cháu nội (tên là Bình - con trai liệt sĩ Nguyễn Văn Dẫu). Ngay khi Chủ tịch nước có quyết định phong tặng Bà mẹ VNAH, cụ Viết là người đầu tiên nằm trong danh sách được phong tặng.

"Tôi vẽ Mẹ VNAH Trần Thị Viết"

Chiều 21/6, khi PV Báo CAND điện thoại thì họa sĩ Đặng Ái Việt cho biết bà đang ở phường Đồng Tâm, TP. Vĩnh Yên (Vĩnh Phúc) để vẽ Mẹ VNAH Phùng Thị Hiệp, 97 tuổi.

Đây là Mẹ VNAH thứ 511 và Vĩnh Phúc là địa phương 43 của cả nước, họa sĩ Đặng Ái Việt đặt chân tới để thực hiện công trình mỹ thuật "Hành trình nét thời gian". Kể lần về Long An vẽ Mẹ VNAH Trần Thị Viết, giọng họa sĩ Ái Việt nghẹn ngào: "Đó là kỷ niệm tôi không thể quên trong sự nghiệp sáng tác của mình".

Họa sĩ Việt kể, bà biết mẹ Viết vào dịp Trung tâm sách kỷ lục Việt Nam công nhận mẹ là "người phụ nữ cao tuổi nhất Việt Nam" vào tối 18/12/2010. Lần đó, họa sĩ Ái Việt cũng được Trung tâm ghi nhận kỷ lục "nữ họa sĩ vẽ chân dung Mẹ VNAH nhiều nhất".

Họa sĩ Ái Việt kể thêm: "Vậy là hai kỷ lục gia gặp nhau. Tôi lên kế hoạch đi ngay về Vĩnh Hưng, Long An để tìm Mẹ VNAH Trần Thị Viết. Đường từ trung tâm xã về tới nhà mẹ Viết phải đi bằng phương tiện vỏ lãi. Và nếu không được sự giúp đỡ của anh em Công an xã thì tôi gặp khó khăn lắm mới có thể tới nhà mẹ Viết. Ngày hôm đó, tôi còn nhớ đúng vào ngày 22/12. Mẹ Viết mắt có hơi mờ nhưng vẫn còn khỏe và minh mẫn lạ thường. Cháu của mẹ mặc áo dài cho mẹ. Trong lúc tôi vẽ, không chỉ kể chuyện về tuổi thơ, kể về chồng, các con của mình, mẹ Viết còn đọc thơ cho tôi nghe".

Họa sĩ Đặng Ái Việt còn cho biết, từ sự chịu đựng hy sinh cao cả, vĩ đại của Bà mẹ VNAH Trần Thị Viết, trở về từ Long An, bà đã vẽ thêm một bức tranh khổ lớn về mẹ. Bức tranh này đã được Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết ký tên vào với tình cảm trân trọng nhất… 

Tác phẩm của họa sĩ Đặng Ái Việt vẽ chân dung Mẹ VNAH Trần Thị Viết.

Tác phẩm của họa sĩ Đặng Ái Việt vẽ chân dung Mẹ VNAH Trần Thị Viết.
Tác phẩm của họa sĩ Đặng Ái Việt vẽ chân dung Mẹ VNAH Trần Thị Viết.
Thái Bình

Các tin khác

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.