Chiều 28/10, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã tổ chức họp báo thường kỳ công bố việc giảm trần lãi suất huy động. Cơ quan này cũng cho biết tiếp tục định hướng giảm lãi suất cho vay để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp (DN).
Theo công bố của NHNN, trần lãi suất huy động VND các kỳ hạn từ 1 tháng đến dưới 6 tháng giảm từ 6%/năm xuống còn 5,5%/năm. Cùng đó, trần lãi suất huy động USD đối với tiền gửi cá nhân cũng giảm từ 1%/năm xuống còn 0,75%/năm. Việc điều chỉnh trần lãi suất của cả hai loại tiền gửi trên là một cân đối của NHNN để hạn chế tác động đối với tỷ giá USD/VND, theo hướng giữ ổn định giá trị VND trong tương quan lãi suất với USD.
Cùng với việc điều chỉnh giảm trần lãi suất huy động, NHNN cũng yêu cầu các ngân hàng thương mại (NHTM) xem xét rút lãi suất cho vay VND xuống tối đa 13%/năm đối với các khoản nợ cũ, như một biện pháp để chia sẻ khó khăn với DN. Theo báo cáo của NHNN, đến ngày 24/10/2014, tổng phương tiện thanh toán tăng 11,85%, huy động vốn tăng 11,88% so với cuối năm 2013. Trong khi đó, tín dụng toàn hệ thống tăng 7,85% so với cuối năm 2013. Cũng theo NHNN, đến ngày 9/10/2014, dư nợ cho vay bằng VND có lãi suất trên 15%/năm chiếm 4,12% tổng dư nợ cho vay VND; dư nợ có lãi suất trên 13%/năm chiếm 11,7% tổng dư nợ cho vay bằng VND. "Sau khi điều chỉnh giảm đồng bộ các mức lãi suất vào tháng 3/2014, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay bằng VND đến nay đã giảm 1,0-1,5%/năm so với cuối năm 2013, góp phần tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh nhưng vẫn đảm bảo mục tiêu kiểm soát lạm phát và ổn định thị trường tiền tệ", NHNN cho biết.
Tham dự buổi họp báo, đại diện các NHTM lớn đều khẳng định họ sẽ cố gắng giảm lãi suất cho vay để hỗ trợ DN. Đại diện Vietcombank cho biết trong điều kiện hiện nay, VCB vẫn đảm bảo hoạt động có hiệu quả, nhưng sẽ điều chỉnh để hài hòa lợi nhuận và việc thực hiện hỗ trợ DN. Theo đó, ngân hàng này cam kết thực hiện đúng định hướng, giảm lãi suất 5 lĩnh vực ưu tiên dưới 8%.
Một “ông lớn” khác là BIDV cũng khẳng định luôn xác định là NH đầu tiên, gương mẫu, đi đầu thực hiện chính sách của NHNN, chia sẻ khó khăn với DN. “Chúng tôi giảm lợi nhuận của mình để hỗ trợ DN nên thường xuyên áp dụng giảm lãi suất, hỗ trợ DN hàng trăm tỷ đồng. Lần này, BIDV tiếp tục hỗ trợ DN, vừa chấp hành trần lãi suất 5,5%. Riêng về lãi suất trung dài hạn, hiện cho vay 10-15% và sẽ giảm xuống 10%, xác định đây là trách nhiệm chia sẻ của ngành NH”, đại diện BIDV cam kết.
Để chia sẻ khó khăn với DN, đồng nghĩa lợi nhuận giảm để tiết giảm chi phí để đạt chỉ tiêu lợi nhuận, cùng hưởng ứng lời “hiệu triệu” của NHNN về giảm lãi suất cho vay, Vietinbank hoàn toàn đồng thuận và sẽ triển khai ngay sau buổi họp để điều chỉnh lãi suất cho vay ngắn hạn với 5 lĩnh vực ưu tiên là 7%/năm. Còn vay trung dài hạn sẽ giảm còn 10%. Trong khi đó, Agribank cũng nhất trí với lời hiệu triệu của NHNN để chia sẻ khó khăn. Agribank cũng cam kết, sau buổi họp báo này sẽ hạ lãi suất cho vay ngắn hạn với 5 lĩnh vực ưu tiên còn 7%, trung dài hạn còn 10%.
“Như vậy, 5 NHTM quốc doanh đã hưởng ứng định hướng giảm lãi suất cho vay của NHNN, sẽ giảm 7% cho vay ngắn hạn (lĩnh vực ưu tiên) và 10% cho vay trung dài hạn. Còn NHTMCP tùy "sức khỏe" của mình để giảm. Trần lãi suất trung, dài hạn phụ thuộc nhiều vào biến động vĩ mô, thị trường trong nước và quốc tế, tùy giá vốn của các tổ chức tín dụng (TCTD). Thực ra, thời gian qua, hệ thống NH đã khắc phục một bước huy động vốn. Để áp trần lãi suất cho vay trung, dài hạn là tùy thuộc vào nguồn vốn các ngân hàng. Nhưng 5 ngân hàng quốc doanh đã tiên phong 10%”, Phó Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết.
Về số liệu nợ xấu và xử lý nợ xấu, Phó Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết, tính đến tháng 9/2014, nợ xấu ở mức 3,88% theo báo cáo của các TCTD, giảm thấp hơn mức 4,17% vào tháng 6, 4,11% vào tháng 7 và 3,9% vào tháng 8. Số liệu này cho thấy nợ xấu 4 tháng qua có chiều hướng tích cực, giảm qua các tháng. Để tiếp tục giảm lượng nợ xấu trong thời gian tới, hiện NHNN đã và đang triển khai nhiều giải pháp. Thứ nhất, vẫn tiếp tục chỉ đạo các TDTD tăng tích lập dự phòng rủi ro, sử dụng dự phòng rủi ro để xử lý nợ xấu, kiểm soát dư nợ xấu với các khoản vay mới, tăng cường giám sát tính khả thi của dự án, kiểm soát sử dụng vốn vay. Thứ hai, thời gian qua, NHNN theo đề án trình Bộ Chính trị và Chính phủ đã thành lập VAMC, công ty này đã hoạt động hơn 1 năm, đã mua được 95.000 tỷ đồng nợ xấu. Đây là sự cố gắng lớn. Sau khi mua nợ xấu, bản thân VAMC cũng đã tích cực rà soát, đánh giá các khoản vay, tích cực thu hồi nợ thông qua cơ cấu lại thời hạn trả nợ khoản vay, giảm lãi suất, giảm phí với các DN để tiếp tục chia sẻ và tháo gỡ khó khăn cho DN. Vừa qua, NHNN chỉ đạo cơ quan chức năng đánh giá 1 năm tổng kết VAMC để đánh giá vướng mắc.
“Để đẩy nhanh xử lý nợ xấu thời gian tới, chúng tôi thấy vướng mắc chủ yếu ở quy định pháp luật. Hiện nay, NHNN đang phối hợp với các bộ, ban, ngành để tham mưu, trình Chính phủ sửa đổi Nghị định 53 để tháo gỡ khó khăn cho xử lý nợ xấu. Còn với việc mua bán nợ theo giá thị trường, VAMC đang xây dựng để sắp tới trình Chính phủ. Với những giải pháp đã và đang thực hiện thời gian tới, hy vọng tỷ lệ nợ xấu sẽ giảm ở mức hợp lý”, bà Hồng thông tin
