Sau 3 năm thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), một số lao động bị mất việc làm có cơ hội nhận được khoản trợ cấp, giúp họ vơi đi một phần khó khăn. Tuy nhiên, theo những gì chúng tôi ghi nhận tại nơi làm thủ tục trợ cấp thất nghiệp thì quy trình, thủ tục hướng dẫn để hưởng BHTN rất rõ ràng nhưng người lao động lại bị vướng ở doanh nghiệp khi tình trạng nợ đóng bảo hiểm đang rất phổ biến. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều lao động sẽ không được hưởng trợ cấp thất nghiệp, cho dù trong thời gian đi làm họ vẫn bị trích đóng quỹ BHTN.
Cầm tờ quyết định thôi trả lương của Công ty CP Dệt 10-10, có hiệu lực từ ngày 24/3 trên tay, trong đó có nội dung xác nhận tham gia đóng BHXH, BHYT, BHTN nhưng Lại Thị Lan Anh, nhân viên Phòng Kỹ thuật công nghệ, khi đến làm thủ tục đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp vẫn rất lo lắng vì không được phòng tổ chức nhân sự của công ty hợp tác, giúp đỡ có đủ giấy tờ cần thiết.
8 năm gắn bó với công ty, nhưng khi sinh con chưa được 1 năm thì cô lại bị công ty điều động xuống phân xưởng và phải làm ca đêm. Không chấp nhận sự điều động này, Lan Anh đã làm đơn nghỉ việc.
Tuy nhiên, khi Lan Anh được cán bộ tư vấn tiếp nhận hồ sơ cho biết, cô cần phải quay về công ty để xin giấy xác nhận tham gia BHTN của BHXH thì cô đã bị cán bộ của Phòng Tổ chức từ chối thẳng thừng, với lý do không thể làm riêng cho một mình cô được. Theo phản ánh của Lan Anh thì thời điểm này, công ty ít đơn hàng, nhiều lao động cũng nghỉ việc nhưng không được công ty nhắc gì đến các thủ tục để giúp người lao động được nhận trợ cấp thất nghiệp.
Nhân viên Phòng BHTN Lê Quang Huy cho biết, theo quy định của BHXH thì chỉ sau 3 đến 5 ngày người lao động có quyết định nghỉ việc, DN báo lên BHXH Hà Nội thì cơ quan này sẽ cấp ngay giấy xác nhận tham gia BHTN để người lao động kịp thời gian làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp. Tuy nhiên để làm được việc này với điều kiện DN phải đóng đủ bảo hiểm.
Ngay trong chiều 27/3, chúng tôi đã làm việc với ông Trần Văn Hoan, Trưởng phòng Thu của BHXH Hà Nội thì được biết, Công ty CP Dệt 10-10 đang nợ bảo hiểm hơn 2 tỷ của 2 tháng 2 và 3/2012. Theo ông Hoan thì trong tình hình chung hiện nay, đây vẫn là DN có cố gắng trong việc thực hiện đóng BHXH, BHYT và BHTN. Nhưng rõ ràng, những lao động không may mất việc, xin nghỉ việc trong thời gian này đã phải chịu thiệt thòi.
Theo ông Vũ Quang Trung, Phó Cục trưởng Cục Việc làm, Bộ LĐTB&XH, năm 2009, năm đầu tiên thực hiện chính sách BHTN, chỉ có 5,9 triệu người tham gia BHTN, đến tháng 4/2011, số người tham gia đã lên tới 7,4 triệu người và hiện nay là gần 8 triệu người tham gia BHTN.
Khi số người tham gia BHTN ngày càng nhiều thì số người được hưởng cũng phải theo tỷ lệ thuận. Ông Vũ Trung Chính, Giám đốc TTGTVL Hà Nội cũng cho biết, trong tháng 3, số người đến đăng ký và nộp hồ sơ hưởng BHTN tiếp tục tăng, với 2.145 người. Trong quá trình thực hiện, Trung tâm mới phát hiện 3 trường hợp trục lợi, trong đó có một trường hợp vừa hưởng lương hưu vừa hưởng BHTN; 2 trường hợp trong vòng 15 ngày đã có việc làm mới nhưng vẫn làm hồ sơ hưởng BHTN. Tuy nhiên theo ông Chính cũng như các cán bộ của BHXH Hà Nội thì việc làm này của người lao động trước sau cũng bị phát hiện và họ chịu nhiều thiệt thòi hơn là cái lợi trước mắt.
| Quy trình đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp Sau khi nhận hồ sơ đầy đủ, phía trung tâm sẽ nhập dữ liệu để làm thẻ BHYT và ATM cho người lao động. Mức TCTN là 60% tiền lương của 6 tháng liền kề trước khi thất nghiệp. Mức trợ cấp 3 tháng nếu đóng BHTN đủ 12 tháng đến dưới 36 tháng; 6 tháng (đóng 36 tháng đến dưới 72 tháng), 9 tháng (đóng 72 tháng đến dưới 144 tháng), 12 tháng (đóng 144 tháng trở lên). Trao đổi với phóng viên Báo CAND, bà Phương Thị Ninh, Phó trưởng Phòng cấp sổ - thẻ, BHXH Hà Nội cho biết, theo quy định là phải chốt sổ BHXH thì mới được thanh toán nhưng việc nhập các dữ liệu để chốt sổ mất nhiều ngày, nên chúng tôi đã thống nhất với Sở LĐ-TB&XH chấp nhận trước mắt thay thế bằng việc cấp giấy xác nhận để kịp thời gian làm thủ tục, sau đó mới nhận sổ đã chốt để lĩnh tiền trợ cấp. Nhiều lao động gặp vướng mắc do DN nợ đóng bảo hiểm khi đến làm thủ tục đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp tại Trung tâm GTVL Hà Nội. |