Xã Tân Thành có khu nghĩa trang rộng 6.000m2, trải qua tháng năm, đến nay nghĩa trang đã chật kín những ngôi mộ. Những năm gần đây, khi đất nghĩa trang đã hết, người chết được chôn trong các lô cao su, vườn điều, bên cạnh đường đi của khu nghĩa trang. Để có đất chôn người thân, một số người trong xã đã đóng cọc, rào kẽm gai chiếm đất gây bất bình trong nhân dân, dẫn đến gây mất ANTT, thưa kiện lẫn nhau.
Nghĩa trang xã Tân Thành có diện tích nhỏ hẹp lại không có người trông coi, quản lý nên việc chôn cất diễn ra tùy tiện, thường gây ô nhiễm môi trường. Sau những cơn mưa lớn, ván gỗ mục, quần áo, chiếu rách… trôi ra khắp nơi. Điều đáng lo ngại là nguồn nước sinh hoạt của nhiều hộ dân ở gần nghĩa trang bị ô nhiễm.
Nước từ các giếng đào đã chuyển màu vàng, phủ lớp váng đục ở trên như mỡ, uống có mùi hôi tanh rất khó chịu. Để có nước sạch sinh hoạt, nhiều hộ dân ở đây đã xây bể lọc. Nước có trong và sạch hơn nhưng chưa có kết quả nào được xác nhận nước có đủ tiêu chuẩn cho người dân sử dụng hay không?
Làm việc với chúng tôi, ông Trần Văn Thành - cán bộ tư pháp xã Tân Thành cho biết: "Do nghĩa trang hết đất nên hai năm gần đây, người chết ở địa phương phải đưa đến nghĩa trang xã Tiến Hưng mua đất để chôn. Đường đến nghĩa trang thì xa, vừa tốn thời gian, vừa tốn tiền mua đất, thuê xe tang nên chỉ những gia đình khá giả mới làm được. Những gia đình nghèo đành phải chôn cất người thân trong vườn nhà mình, từ đó hình thành nghĩa trang gia đình. Các nghĩa trang này chen lẫn trong các khu dân cư vừa mất thuần phong mỹ tục, tốn đất sản xuất nông nghiệp lại làm ô nhiễm môi trường".
Hiện nay, ở ấp 4, 7, 8 và ấp Bưng Sê… đã xuất hiện hàng chục nghĩa trang gia đình. Nơi ít nhất có 2 ngôi mộ, nơi nhiều đã có tới hàng chục ngôi mộ mới. Khi xã tiến hành kiểm tra, nhiều hộ dân đã không giấu giếm: "Vẫn biết chôn người chết xen lẫn trong khu dân cư là sai, không phù hợp với quy định của Nhà nước, với đời sống văn hóa mới, làm mất thuần phong mỹ tục, gây ô nhiễm môi trường, song đất nghĩa trang thì đã hết, mang chôn cất ở nghĩa trang khác thì không có tiền. Người chết để đâu có được nên đành phải đưa chôn trong đất vườn của gia đình thôi, biết làm sao được".
Được biết, để có đất nghĩa trang, xã Tân Thành đã được UBND thị xã Đồng Xoài chấp thuận chủ trương cho quy hoạch 200.000m2 đất tại ấp Bưng Sê để xây dựng khu nghĩa trang II. Việc chấp thuận này mới là trên chủ trương chung, chưa có văn bản pháp lý nào để thực hiện. Do vậy, để người dân xã Tân Thành có một nghĩa trang mới xem ra còn phải chờ đợi một thời gian dài.
Để hạn chế và chấm dứt việc hình thành các nghĩa trang gia đình như hiện nay ở xã Tân Thành, theo chúng tôi, ngoài những nỗ lực của chính quyền địa phương, điều cốt yếu là Tân Thành phải có một nghĩa trang mới.
Trong khi chờ đợi việc ra đời Nghĩa trang Tân Thành II, trước mắt, UBND thị xã Đồng Xoài cần giao gấp cho xã Tân Thành một diện tích đất nằm trong tổng diện tích 200.000m2 của dự án để chôn cất người quá cố. Có như vậy mới ngăn được sự bùng phát các nghĩa trang gia đình ở Tân Thành như hiện nay
