NATO tuyên bố rút khỏi Hiệp ước CFE

Khối Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) hôm 7/11 tuyên bố sẽ đình chỉ hoạt động của một hiệp ước an ninh thời Chiến tranh Lạnh sau khi Nga đã chính thức rút khỏi hiệp ước này. Đây là vụ việc mới nhất trong loạt căng thẳng gia tăng giữa NATO và Nga sau khi Moscow phát động chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine vào tháng 2/2022.

Trong một tuyên bố, NATO nói rằng “tình huống mà các quốc gia đồng minh tuân thủ hiệp ước, trong khi Nga thì không, sẽ không bền vững”. Liên minh quân sự xuyên Đại Tây Dương nói thêm rằng các thành viên của họ sẽ ngừng tham gia vào hành động này “trong thời gian cần thiết”. Tuyên bố nói thêm rằng động thái của Nga gây ra cuộc chiến ở Ukraine cũng “đi ngược lại với các mục tiêu của hiệp ước (CFE)”. Tuyên bố của NATO nói thêm rằng các thành viên của tổ chức này vẫn cam kết “giảm thiểu rủi ro quân sự, ngăn chặn những hiểu lầm và xung đột”.

1_image001.jpg -0
Binh sĩ NATO tập trận.

Các nước trong liên minh Benelux (bao gồm Bỉ, Hà Lan và Luxembourg) đã công bố trong một tuyên bố chung hôm rằng họ cùng các đồng minh NATO khác đang đình chỉ hoạt động của Hiệp ước về các lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu (CFE).

Hiệp ước ban đầu về Lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu (CFE) đã được đàm phán trong những năm cuối của Chiến tranh Lạnh và ký kết vào năm 1990, được phê chuẩn 2 năm sau đó (1992). Mục tiêu của hiệp ước là nhằm mục đích ngăn chặn các đối thủ trong Chiến tranh Lạnh xây dựng lực lượng và thiết bị quân sự gần biên giới chung của nhau. Hiệp ước thiết lập các giới hạn toàn diện đối với các loại thiết bị quân sự thông thường chủ yếu ở châu Âu (từ Đại Tây Dương đến Urals) và yêu cầu tiêu hủy các vũ khí vượt quá giới hạn. Hiệp ước đề xuất các giới hạn bình đẳng cho hai nhóm quốc gia thành viên, gồm Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và Hiệp ước Warsaw. Hiệp hước đã được 30 nước phê chuẩn, bao gồm phần lớn thành viên NATO (lúc đó mới có 16 thành viên) và khối Warsaw. Sau đó, hiệp ước được sửa đổi năm 1997. Tuy nhiên, các nước NATO chưa bao giờ phê chuẩn phiên bản sửa đổi của hiệp ước và tiếp tục tuân thủ các điều khoản đã lỗi thời năm 1990, dựa trên cân bằng vũ khí thông thường giữa NATO và Hiệp ước Warsaw. Từ đó làm nảy sinh những xung đột trong việc thực thi hiệp ước.

Kết quả là Nga tuyên bố tạm dừng thực hiện các điều khoản của hiệp ước vào năm 2007. Nga cáo buộc vào năm 2007, kế hoạch của Mỹ nhằm tạo ra các căn cứ ở Romania và Bulgaria đã vi phạm hiệp ước. Các quan chức NATO phản đối điều này và tuyên bố rằng các căn cứ của Mỹ không nhằm mục đích cố định, do đó không thể bị coi là vi phạm. Tuy nhiên, sau đó có thông tin cho rằng các thỏa thuận được ký với cả Romania và Bulgaria vào năm 2006 đặc biệt cho phép xây dựng các căn cứ lâu dài dưới sự kiểm soát trực tiếp của Mỹ và tờ báo The Washington Times cũng đã nhận được xác nhận của một quan chức cấp cao của Mỹ rằng các cơ sở này được dự định tồn tại lâu dài.

Vào ngày 10/3/2015, với lý do NATO vi phạm hiệp ước trên thực tế, Nga đã chính thức tuyên bố sẽ hoàn toàn ngừng tham gia hiệp ước.

Tháng 5/2023, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký một sắc lệnh bác bỏ hiệp ước này, điều này đã nhanh chóng bị NATO phản đối. Tuy nhiên, Nga để ngỏ khả năng một cuộc đối thoại về việc khôi phục quyền kiểm soát đối với vũ khí thông thường ở châu Âu. Nga đã đưa ra thông báo rút lui trước 150 ngày vào tháng 6, lập luận rằng hiệp ước, được hình thành từ đống tro tàn của Chiến tranh Lạnh đã lỗi thời.

Nó cũng cho biết “giọt nước tràn ly” dẫn đến quyết định này là quyết định của NATO chào đón Phần Lan và Thụy Điển (cả hai nước không ký kết hiệp ước) tham gia khối. Phần Lan giáp Nga và Moscow bày tỏ lo ngại rằng nước này có thể được các nước thứ ba sử dụng để tích lũy vũ khí dọc biên giới Tây Bắc Nga. Trong khi Ukraine chưa phải là thành viên của NATO, một số quốc gia láng giềng đã tham gia liên minh quân sự bao gồm Ba Lan, Romania, Hungary và Slovakia.

Chính phủ Nga cho biết trong một tuyên bố: “Rõ ràng là, trong điều kiện ngày nay, CFE chắc chắn đã trở thành vết tích của quá khứ. Các đối thủ của chúng ta không nên có bất kỳ ảo tưởng nào về việc Nga quay trở lại tuân thủ CFE”.

Ngày 7/11, Bộ Ngoại giao Nga thông báo thủ tục chính thức rút khỏi CFE đã hoàn tất. “Văn bản pháp lý quốc tế, vốn bị đất nước chúng tôi đình chỉ hiệu lực từ năm 2007, cuối cùng đã trở thành lịch sử đối với chúng tôi”, tuyên bố cho biết. Nga cho rằng hành động của Mỹ cũng như nỗ lực mở rộng thành viên NATO là nguyên nhân khiến Moscow rời khỏi thỏa thuận. Bộ Ngoại giao Nga cho biết: “Hiệp ước CFE ở dạng ban đầu đã không còn phù hợp với thực tế”.

Đối với Nga, việc NATO liên tục mở rộng về phía Đông là mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh của nước Nga. Chính vì thế, trong hơn 2 thập niên qua, Nga và NATO luôn có những mâu thuẫn trong vấn đề mở rộng khối của NATO. Trong đó, Ukraine từ lâu đã được xem là “vùng đệm” hết sức nhạy cảm về địa chính trị. Các chính quyền Ukraine trước đây đều phải cân bằng thật kỹ mối quan hệ với hai phía Đông (Nga) và Tây (châu Âu và Mỹ, NATO). Những lần “chệch hướng” trước đây đã gây ra biến động địa chính trị, như việc 2 nước cộng hòa ở miền Đông Ukraine tuyên bố độc lập và xin sáp nhập vào Nga và việc Nga tái sáp nhập bán đảo Crimea,...

Tuy nhiên, từ khi ông Volodymyr Zelensky lên làm tổng thống đã quay hẳn sang hướng Tây, nôn nóng thúc đẩy ý định gia nhập cả 2 khối EU và NATO - điều này đã vượt “lằn ranh đỏ” đối với nước Nga. Cùng với đó là những động thái không nhân nhượng từ phía EU và NATO, liên tục khích lệ ông Zelensky. Đây chính là mấu chốt của mọi sự xung đột, không chỉ là rút khỏi CFE, mà cả CNPT và các hiệp ước vũ khí hạt nhân quan trọng khác.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Việc Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bỏ phiếu bãi nhiệm Công tố viên trưởng Karim Khan sau bê bối liên quan đến cáo buộc có hành vi sai trái về tình dục đã khép lại nhiệm kỳ đầy sóng gió của một trong những gương mặt nổi bật nhất của nền tư pháp quốc tế. Ít ai ngờ, sự nghiệp kéo dài hơn 3 thập kỷ của luật gia người Anh lại kết thúc theo cách như vậy.

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Mới đây, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi làm Tổng Tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine, thay ông Oleksandr Syrskyi. Động thái này diễn ra giữa làn sóng biểu tình kéo dài gần một tuần yêu cầu ông Syrskyi từ chức và phục chức cựu Bộ trưởng Quốc phòng cho ông Mykhailo Fedorov. Dù được quân đội và giới chuyên gia hoan nghênh, quyết định này vẫn khiến nhiều nhà phân tích hoài nghi: Liệu ông Zelensky có tự làm suy yếu vị thế của mình khi đưa ra thay đổi chiến lược dưới áp lực đường phố?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Những cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ một lần nữa đẩy một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới vào tình trạng bất ổn. Trong bối cảnh đó, các phương án thay thế từng giúp thương mại toàn cầu vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng lại đang bộc lộ giới hạn, khiến dư địa ứng phó ngày càng thu hẹp.

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Những cuộc trao đổi giữa Pakistan và Kuwait về khả năng mở rộng hợp tác quốc phòng cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong cấu trúc an ninh khu vực: các quốc gia Vùng Vịnh đang chủ động đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc vào các trụ cột truyền thống và từng bước nâng cao năng lực tự chủ, trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động và thách thức phi truyền thống ngày càng gia tăng.

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột giữa Mỹ và Iran đã chuyển từ giai đoạn ăn miếng trả miếng âm ỉ sang một diễn biến giống như chiến tranh toàn diện. Ngày 20/7 là ngày thứ 10 liên tiếp Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng những đòn tấn công các mục tiêu Mỹ trong khu vực.

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Trước sức ép an ninh phi truyền thống và cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, Nhật Bản đẩy nhanh kế hoạch lập cơ quan tình báo quốc gia tập trung đầu tiên sau Thế chiến II, nhằm nâng cấp năng lực phòng vệ, siết kiểm soát gián điệp và chủ động ứng phó các thách thức an ninh thế hệ mới.

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đang mở rộng điều tra hàng loạt vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” thông qua hình thức ký kết hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ xảy ra tại nhiều doanh nghiệp du lịch trên địa bàn. Đến nay, gần 280 bị can đã bị khởi tố. Đằng sau vụ án là bi kịch của hàng ngàn nạn nhân lớn tuổi bị bòn rút đến đồng lương hưu cuối cùng, và cũng là cái giá đắt mà nhiều người trẻ có học thức phải trả khi tiếp tay cho tội phạm vì miếng bánh “hoa hồng” hậu hĩnh...

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham chính thức trở thành Thủ tướng mới của Anh hôm 20/7, thay thế ông Keir Starmer. Trong bài phát biểu nhận chức, ông cam kết mang lại hy vọng cho người dân và thách thức một nền văn hóa chính trị và mô hình kinh tế mà ông cho rằng “không hoạt động hiệu quả đối với người dân bình thường”.

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

Chuỗi sự kiện đặc biệt Gala “Tổ quốc bình yên” diễn ra từ ngày 11 đến ngày 14/6 tại TP Hồ Chí Minh, với điểm nhấn triển lãm “80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên” đã để lại nhiều ấn tượng đặc sắc. Với 5 khu trưng bày, tái hiện chặng đường gần một thế kỷ của lực lượng An ninh nhân dân (ANND) dưới lá cờ vẻ vang của Đảng thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh, hiện vật, công nghệ hiện đại, đã trở thành tâm điểm thu hút đông đảo quần chúng nhân dân và du khách…

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới được đông đảo người hâm mộ quan tâm, theo dõi. Lợi dụng sự kiện này, các đối tượng tội phạm đã tổ chức, lôi kéo người dân tham gia đánh bạc, cá độ bóng đá dưới nhiều hình thức chung chi trực tiếp hoặc thông qua các ứng dụng trực tuyến và mạng xã hội. Hoạt động cờ bạc này không chỉ gây mất an ninh, trật tự, phát sinh tội phạm, mà còn đẩy nhiều con bạc vào cảnh nợ nần chồng chất, kinh tế gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt, đặc biệt là tại các vùng nông thôn, biên giới...

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Dù bận rộn với công việc chuyên môn nhưng niềm đam mê tiếng Anh và mong muốn được lan tỏa, kết nối với nhiều cán bộ công an các đơn vị, địa phương, cũng như những người lớn tuổi, chị đã thành lập câu lạc bộ (CLB) tiếng Anh online để giao lưu, kết nối, là nơi thực hành tiếng Anh cho chính mình và nhiều cán bộ, chiến sĩ khác. CLB ra đời trở thành cầu nối tinh thần, giúp nhiều người tự tin với việc học giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là người lớn tuổi.

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Mỗi chuyến thăm của nguyên thủ các nước tới Việt Nam, mỗi chuyến công tác nước ngoài của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đều là thời khắc mà cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bước vào trận tuyến thầm lặng và cam go.

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Để nắm tình hình và phối hợp đấu tranh ngăn chặn âm mưu phục hồi tổ chức của bọn phản động FULRO, các trinh sát thuộc Phòng An ninh nội địa, Công an tỉnh Gia Lai và công an các xã phía Tây trên địa bàn tỉnh thường xuyên bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng lao động, cùng nói tiếng đồng bào) với nhân dân.

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong công tác quản lý xuất nhập cảnh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an. Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an trong việc ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ an ninh quốc gia, quản lý xuất nhập cảnh và cải cách hành chính.

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Đêm muộn. Trụ sở Cục An ninh điều tra, Bộ Công an vẫn sáng đèn. Trong phòng làm việc, các điều tra viên miệt mài bên hồ sơ với những chứng cứ và sơ đồ chuyên án. Ngoài hành lang, những cuộc điện thoại nối dài xuyên đêm, những bước chân khẩn trương của các tổ công tác chuẩn bị lên đường. Đằng sau ánh đèn ấy là cuộc đấu tranh không tiếng súng nhưng cam go, quyết liệt để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ sự bình yên của nhân dân và sự phát triển của đất nước.

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Không còn là những nguy cơ bên lề, các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động trực tiếp tới ổn định quốc gia và trật tự toàn cầu. Từ môi trường, chuỗi cung ứng đến không gian số, những rủi ro ngày càng liên thông, đòi hỏi cách tiếp cận ứng phó tổng thể và bền vững hơn.

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Vĩnh Long là địa bàn có đồng bào dân tộc Khmer chiếm hơn 10% dân số toàn tỉnh. Cùng với sự đa dạng về tín ngưỡng, tôn giáo và đời sống văn hóa phong phú, đây là nền tảng quan trọng để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động luôn tìm cách lợi dụng những vấn đề dân tộc, tôn giáo để tuyên truyền xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đoàn kết dân tộc.

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Hải Phòng đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với những cơ chế, chính sách đặc thù, những dự án chiến lược mang tầm quốc gia và dòng vốn đầu tư liên tục đổ về thành phố Cảng. Cùng với cơ hội là những thách thức mới đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT). Trên mặt trận không tiếng súng ấy, Phòng An ninh Kinh tế (PA04) Công an thành phố Hải Phòng chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc nền tảng an ninh cho sự phát triển nhanh và bền vững của thành phố.