Theo ông Đinh Quang Hạnh, Trưởng Trạm thủy văn Bảo Yên (Lào Cai), trận mưa đá đã kéo dài liên tục tới 20 phút, từ khoảng 1h40 đến 2h sáng mới ngớt. Đây là trận mưa đá với những hạt đá to bằng quả trứng gà, trứng vịt, nhiều hạt lớn bằng nắm tay người lớn thi nhau ném xuống.
Mưa đá đi kèm với mưa rào và lốc xoáy mạnh, tốc độ gió đạt tới cấp 7 - 8, giật cấp 9 nên lại gây thiệt hại nặng nề cho người dân.
Thông tin ban đầu cho thấy, mưa đá đã làm hàng trăm nóc nhà dân xã Long Phúc bị hư hỏng, 4 nhà bị sập hoàn toàn, hơn 100 ngôi nhà bị tốc mái và gần 10ha lúa, hoa màu mất trắng.
Ngoài ra, theo báo cáo nhanh của Chi cục Phòng chống lụt bão và Đê điều tỉnh Thái Nguyên, trận mưa đá xảy ra vào lúc 1h30 ngày 29/3 đã khiến cho gần 1.200 ngôi nhà thuộc địa bàn hai huyện Võ Nhai và Đồng Hỷ bị hư hỏng.
Tại huyện Võ Nhai, thiệt hại do mưa đá gây ra tập trung chủ yếu tại xã La Hiên với 867 nhà bị hỏng mái, trong đó có trên 560 nhà bị hỏng gần như toàn bộ phần mái. Nhiều người dân cho biết, trận mưa kéo dài trong gần 1 giờ, viên đá rơi xuống có đường kính từ 5 đến 15cm. Mức thiệt hại ước tính ban đầu khoảng trên 2,5 tỷ đồng.
Tại huyện Đồng Hỷ, mưa đá xảy ra rải rác tại 6 xóm thuộc các xã Hoà Bình, Tân Long và Văn Lăng. Trong đó có 4 xóm bị thiệt hại nặng là Tân Thành, Khe Quân, Tân Thịnh (xã Văn Lăng) và xóm Đồng Cẩu (xã Hoà Bình). Theo thống kê ban đầu đã có khoảng 330 nhà bị hư hỏng, trong đó có 70 nhà bị hư hỏng nặng.
Ông Lê Thanh Hải, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương cho biết: “Đường kính các hạt mưa đá phổ biến từ 4 - 6cm, nhiều hạt lên tới trên 10cm, to bằng nắm đấm, chiếc tách uống nước thì đúng là chúng tôi chưa từng ghi nhận được. Đây là số liệu “khủng” nhất, trong chuỗi số liệu thống kê của ngành khí tượng chưa có”.
Một ngôi nhà dân (huyện Mường Khương, Lào Cai) bị tàn phá nặng nề sau trận mưa đá. (Ảnh: Tuấn Anh).
Theo ông Hải, do 4 - 5 ngày trước, Lào Cai chìm trong nắng nóng tương đối gay gắt, cộng thêm gió khô Ô Quý Hồ thổi mạnh khiến mặt đất bị hun nóng và khô khốc. Gió mùa đông bắc tràn xuống, sự xung đột giữa hai khối khí nóng và lạnh kích thích sự đối lưu phát triển mạnh. Hơi nước bốc lên cao, ngưng tụ lại thành hạt đá nhỏ, những hạt đá này tiếp tục đông kết và dính lại nhau tạo nên những hạt đá to hơn. Hàng nghìn ngôi nhà của người dân đã bị “thổi bay” mái, là do sự kết hợp giữa sức công phá của những hạt đá to rơi từ trên cao xuống và gió giật mạnh.
Ông Hải nhận định, hiện đang là thời điểm giao mùa giữa mùa lạnh và mùa nóng nên cũng là “mùa” của mưa đá và giông lốc. Mưa đá có thể xảy ra ở bất cứ nơi nào trên cả nước nhưng ở các tỉnh miền núi phía Bắc thì khốc liệt hơn, nhất là khi không khí lạnh tràn xuống.
Mặc dù những trận mưa đá gây thiệt hại về tính mạng, tài sản của người dân, nhưng theo ông Hải, Việt Nam vẫn chưa dự báo được mưa đá.
Tuy nhiên, người dân có thể nhận biết được mưa đá chuẩn bị xảy ra dựa vào một vài đặc điểm như: Ban ngày có giông mạnh, mây đen kịt trên bầu trời; ban đêm trời giông, sét, gió đang thổi đều đều bỗng lặng đi, trời lạnh hơn đột ngột.
Nếu thấy có cảnh báo mưa đá và những dấu hiệu nhận biết như trên, đặc biệt là vào ban đêm, người dân đang ở những ngôi nhà lợp tấm pro-xi măng thì nên nhanh chóng di chuyển sang những ngôi nhà kiên cố, chẳng hạn như nhà mái bằng, nhà tầng gần nhất để trú tránh
