Lối sống xa hoa của Tổng tống Jacob Zuma làm mất lòng dân

Người dân Nam Phi đang tự hỏi Tổng thống Jacob Zuma của họ đã sống "khổ hạnh" như thế nào sau khi có thông tin tiết lộ trong 3 năm qua nhà nước này đã chi ra khoảng 8,6 triệu rand (550.000 USD) để mua những siêu xe cho các bà vợ của ông.

Đáp lại chất vấn từ Quốc hội Nam Phi, Bộ trưởng Cảnh sát Nathi Nhleko báo cáo: chỉ riêng năm 2016 cảnh sát đã chi tiêu gần 230.000 USD mua ô tô sang trọng cho 4 bà vợ của Jacob Zuma - bất chấp lời kêu gọi công dân thắt lưng buộc bụng khi nền kinh tế nước nhà đang cố gắng đạt các mục tiêu tăng trưởng.

Nathi Nhleko - người nổi tiếng là nhân vật "đứng mũi chịu sào" cho Zuma - biện minh cho việc mua ôtô là nhằm "cung cấp sự bảo vệ toàn diện cho phu nhân của các VIP".

Ngày 24-2-2016, Bộ trưởng Tài chính Nam Phi Pravin Gordhan thông báo về tình hình ngân sách Nam Phi: "Ngân sách năm nay tập trung vào kế hoạch củng cố tài chính. Chúng ta không thể chi tiêu tiền bạc cho những khoản mà chúng ta không có. Chúng ta không thể vay mượn ngoài khả năng chi trả của chúng ta".

Jacob Zuma và các bà vợ.
Jacob Zuma và các bà vợ.

Sau khi liệt lê một loạt biện pháp cắt giảm chi tiêu, Gordhan nói: "Cho đến khi chúng ta có thể kích thích tăng trưởng kinh tế và tạo ra thu nhập nhiều hơn, chúng ta vẫn còn phải thắt chặt chi tiêu". Kết thúc bài diễn văn hùng hồn, Gordhan thậm chí còn lên tiếng cảm ơn Tổng thống Jacob Zuma đã "ủng hộ" ông.

Trước hành vi mua sắm ôtô đắt tiền cho các đệ nhất phu nhân Nam Phi,  những gì được đề cập trong bài diễn văn của Gordhan xem ra thật khôi hài. Nhưng cuộc tranh cãi xung quanh những mâu thuẫn giữa lời nói và hành động của Zuma không chỉ giới hạn ở sự chi tiêu của gia đình tổng thống và những chiếc ôtô của họ.

Nữ Bộ trưởng Quốc phòng Nosiviwe Mapisa-Nqakula tuyên bố họ còn tiếp tục mua thêm chiếc chuyên cơ tổng thống có giá khoảng 2,5 triệu USD. Bà Bộ trưởng Quốc phòng còn nhấn mạnh trước Quốc hội: "Không có cách nào giúp chúng ta tránh được chi tiêu này bởi vì điều trước tiên là phải bảo đảm sự an toàn cho Tổng thống".

Nosiviwe Mapisa-Nqakula giải thích; việc mua máy bay mới cho Zuma và Phó tổng thống Cyril Ramaphosa là cấp bách bởi vì máy bay dành riêng cho họ trước đây đã vài lần gặp vấn đề về kỹ thuật.

Mbuyiseni Ndlozi - thành viên đảng Những chiến binh tự do kinh tế (EFF) đối lập - chỉ trích Tổng thống Zuma đang sử dụng ngân quỹ nhà nước "để tiêu xài cá nhân". Còn Tinyiko Maluleke, nhà phân tích chính trị Đại học Pretoria của Nam Phi, nhận định người dân nước này nên tự tìm câu trả lời nơi chính họ bởi vì "khi bầu cho một tổng thống có nhiều vợ, anh phải thấy trước hệ quả".

Nên biết rằng ở Nam Phi, chế độ đa thê là quyền truyền thống được bảo vệ trong hiến pháp đối với những cộng đồng có tục lệ như thế. Tổng thống Jacob Zuma, 73 tuổi, là người theo chế độ đa thê - theo truyền thống của tộc người Zulu - và ông hãnh diện với điều đó.

Zuma hiện có 4 bà vợ (chưa kể những người vợ trước đó) và nổi tiếng với tính trăng hoa. Tổng cộng Jacob Zuma kết hôn 6 lần - trong đó 2 lần kết hôn sau khi trở thành tổng thống - và có đến 21 đứa con. Mozambican Kate Mantsho, một trong những bà vợ của Zuma, tự sát vào năm 2000; trong khi người vợ cũ Nkosazana Dlamini-Zuma hiện đang là Chủ tịch Ủy ban Liên minh châu Phi (AU).

Mặc dù chế độ đa thê là hợp pháp ở Nam Phi, song một cuộc điều tra năm 2010 tiết lộ 75% người dân nước này phản đối tập tục truyền thống này và phần lớn trong số đó là phụ nữ. Bất chấp quan điểm phản đối, những người Nam Phi ủng hộ truyền thống vẫn tán thành chế độ đa thê và cho đó là cách "bảo tồn văn hóa". Nhờ thế, Zuma vẫn được lòng dân nghèo trong nước, nhất là tại những vùng nông thôn, nhờ vào sự quảng bá các giá trị... truyền thống gia đình của ông.

Chiếc máy bay tổng thống trước đây của Jacob Zuma.
Chiếc máy bay tổng thống trước đây của Jacob Zuma.

Nhờ tài khéo léo chinh phục cử tri mà sau khi nắm quyền trong tay, Zuma được tôn vinh là "tổng thống của người dân". Nhưng hình ảnh được Zuma tô vẽ cẩn thận đã bị bôi bẩn sau khi nổ ra cuộc tranh cãi về dự án nâng cấp dinh thự của ông tại vùng nông thôn Nkandla thuộc tỉnh KwaZulu-Natal.

Tình hình kinh tế Nam Phi đang trở nên tồi tệ và những cuộc biểu tình phản đối của người dân diễn ra hằng ngày - họ đòi hỏi những dịch vụ cơ bản nhất như nhà ở, nước và điện sinh hoạt. Điều đáng lo ngại nhất cho Jacob Zuma là những cáo buộc về tham nhũng chống lại ông và đảng Đại hội dân tộc Phi (ANC).

Một số chuyên gia phân tích tin rằng Jacob Zuma đang chịu sức ép từ nhiều phía - chỉ là vấn đề thời gian trước khi ông bị buộc phải ra đi.

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.