Thanh khoản ngân hàng được cải thiện tích cực, mạnh mẽ
Tại buổi họp báo, Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình cho biết: sau khi cân nhắc, NHNN cho rằng, đây là thời điểm chín muồi để hạ tiếp lãi suất thêm 1%. Hai điều kiện để hạ lãi suất là lạm phát hạ và thanh khoản của hệ thống NH tốt lên.
Với những tín hiệu khả quan như CPI tháng 3 tăng rất thấp, chỉ 0,16%, cả quý I mới 2,55% là mức rất thấp so với nhiều năm trở lại đây, nên việc kiềm chế lạm phát dưới 10% năm nay hoàn toàn có thể đạt được. Tại phiên họp Chính phủ cũng khẳng định, kiên trì chính sách ổn định kinh tế vĩ mô, song cũng tăng trưởng hợp lý. Năm nay, Chính phủ và Quốc hội đặt mục tiêu khoảng 6%.
Các doanh nghiệp bớt khó khăn khi ngân hàng hạ lãi suất cho vay. Ảnh Thiện Hoàng.
Còn về thanh khoản của hệ thống NH, trong quý I được cải thiện tích cực, đặc biệt, trong vòng 1 tháng qua, thanh khoản hệ thống tiếp tục được cải thiện mạnh mẽ. Điều này được thể hiện rõ ở nhiều khía cạnh. Về nguồn và sử dụng nguồn vốn, quý IV/2011, các NH sử dụng nguồn cao hơn nguồn vốn thu vào, nhưng từ đầu năm đến nay, vốn sử dụng nguồn ít hơn so với nguồn và mức chênh lệch lên tới 130.000 tỷ. Cùng với đó, tiền gửi của các NH với NHNN đạt khoảng 60.000 tỷ, cao hơn 15.000 tỷ so với quy định.
Thứ ba, từ đầu năm tới nay, Chính phủ thành công trong phát hành trái phiếu, điều này chứng tỏ các tổ chức tín dụng (TCTD) có thanh khoản tốt thì mới mua được trái phiếu Chính phủ. Ngoài ra, việc NHNN phát hành tín phiếu 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng với tổng số 45 nghìn tỷ đồng, cho thấy, thanh khoản của hệ thống NH tương đối dồi dào.
Theo thống kê, từ đầu năm đến nay, lãi suất trong hệ thống liên NH ổn định ở mức thấp, lãi suất cho vay qua đêm phổ biến ở mức 6 - 7,5%. Lãi suất cho vay theo tuần, tháng tiếp tục biến thiên, cao nhất chỉ 12%. Có nghĩa, mức lãi suất này đã thấp hơn lãi suất thị trường mở 12%, mức lãi suất này liên tục ổn định trong tháng 3 vừa qua và hai tuần đầu tháng 4.
So với lãi suất liên NH quý IV/2011, thì lãi suất liên NH hiện nay đã giảm 4-5%. Về lãi suất huy động, dù các TCTD niêm yết theo các kỳ hạn khác nhau nhưng đều thấp hơn trần lãi suất quy định. Với lãi suất cho vay, mặt bằng chung là giảm từ 2 - 3%...
Về tăng trưởng tín dụng, trong tháng 1/2012, giảm hơn 2% so với cuối năm 2011. Con số này của tháng 2 là giảm 0,07%, về cơ bản cân bằng giữa thu nợ và cho vay. Riêng tháng 3, tín dụng NH tăng trên 1%. Có nghĩa, tín dụng bắt đầu tăng trưởng trở lại từ tháng 3 năm nay. Tính đến 31/3, theo báo cáo của các NH, tăng trưởng tín dụng của hệ thống giảm hơn 1%.
Tuy nhiên, do trong Quý IV/2011 có hiện tượng tăng tín dụng ảo, nên khi loại yếu tố ảo thì 3 tháng đầu năm, tín dụng chỉ giảm 0,4% là mức không đáng lo ngại và mỗi tháng trong năm tăng 1,5 - 2%/tháng thì hoàn toàn có thể đạt được mục tiêu của năm nay là tăng trưởng tín dụng 15 -17%.
Mở cho vay chứng khoán, bất động sản, tiêu dùng
Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết, NHNN đã quyết định mở các lĩnh vực trước đây không khuyến khích cho vay là chứng khoán, bất động sản (BĐS) và tiêu dùng. Với cho vay tiêu dùng, NHNN đã gần như mở hết, loại khỏi nhóm “không khuyến khích”, từ vay chi tiêu gia đình, chi phí học tập, phương tiện đi lại…
Riêng tiêu dùng ở nước ngoài như đi du lịch, đi học, đi chữa bệnh vẫn bị kiểm soát. Với BĐS, cuối 2011, đầu 2012, NHNN đã từng bước mở dần đối tượng cho vay. Đến nay, trừ một số nội dung theo quy định, còn lại đã mở ra rất nhiều. Ví dụ trước đây chỉ cho vay mua nhà để ở, hiện nay đã cho vay mua nhà để đầu tư, đầu cơ, bán, cho thuê, cho vay để xây dựng nhà để ở, bán, thuê...
“Do dư nợ tín dụng NH liên quan đến BĐS rất lớn, nên từng bước tháo gỡ lĩnh vực này, nhất là trong xây dựng nhà ở vì nhu cầu nhà ở cả nước rất lớn, hơn nữa, mặt bằng giá nhà ở đang ở mức hợp lý, phù hợp thu nhập người dân Việt Nam. Nếu giải quyết được sẽ giải quyết hàng tồn kho nhà ở, khơi thông nguồn vốn cho xã hội. Việc “mở” cho BĐS sẽ giúp tháo gỡ nhiều lĩnh vực khác như xi măng, sắt thép, tạo ra công ăn việc làm, tạo ra luồng vốn chu chuyển trong nền kinh tế, cải thiện nợ xấu cho lĩnh vực NH”, Thống đốc Bình nhận định.
Riêng với chứng khoán, đây vẫn là lĩnh vực NHNN nói riêng và Chính phủ nói chung không khuyến khích hệ thống NH cho vay vì về bản chất, vốn NH là vốn ngắn hạn, không thể dùng đi mua cổ phần, cổ phiếu vì đây là vốn dài hạn, phải là vốn của nhà đầu tư. Tuy nhiên, từ nay đến cuối năm, thị trường chứng khoán sẽ tiếp tục cải thiện dần, bền vững bằng nhiều cách chứ không phải NHNN đổ tiền vào.
Với việc “mở” đối tượng cho vay, NHNN đã loại khoảng 50% những đối tượng, lĩnh vực trước đây không khuyến khích cho vay. Trong khi đó, vẫn giữ nguyên tỷ trọng lĩnh vực phi sản xuất 16%, có nghĩa là cho vay không khuyến khích sẽ tăng lên gấp đôi. Điều này sẽ tháo gỡ khó khăn cho nền kinh tế để đảm bảo tăng trưởng đạt mức 6%.
| Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình: “Với tư cách Thống đốc, xin khẳng định và đảm bảo doanh nghiệp tốt, đủ điều kiện sẽ được vay vốn lãi suất thấp” Trả lời báo giới về tình trạng nhiều doanh nghiệp (DN) cho rằng dù lãi suất huy động và lãi suất cho vay liên tục hạ xuống nhưng họ vẫn không thể tiếp cận được vốn vay ưu đãi, Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình khẳng định: DN cũng có nhiều loại và tình hình tài chính hết sức khác nhau. DN nào tốt, đủ điều kiện vay vốn theo các quy định hiện hành, đều được vay vốn 14-16%. Nếu có DN nào đáp ứng các điều kiện nói trên mà vẫn không vay được vốn ưu đãi, xin nhờ thông báo với tôi. Với tư cách Thống đốc, xin khẳng định và đảm bảo DN đó sẽ được vay vốn. (L.T.) |
| Nhiều ngân hàng lách trần lãi suất rất tinh vi, khó phát hiện Thừa nhận vẫn còn tình trạng một số NH lách trần lãi suất huy động, nhưng Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình cho rằng việc lách này rất tinh vi và khó phát hiện. Việc áp trần lãi suất chỉ là biện pháp hành chính và dù không muốn, vì chúng ta theo nền kinh tế thị trường, nên cũng phải dần dần tháo bỏ. Nếu diễn biến tiếp tục thuận lợi, việc bỏ trần lãi suất huy động sẽ sớm được thực hiện. Hiện tại, NHNN đề nghị các TCTD tự giám sát lẫn nhau. Trước đây, nhiều TCTD sợ mất thanh khoản nên phải huy động bằng mọi giá và không giảm thị phần huy động trên thị trường. Nhưng với những giải pháp mạnh tay của NHNN từ đầu năm đến nay, nếu NH vẫn huy động cao trong khi cho vay ra không được thì sẽ không đổ vỡ vì mất thanh khoản mà sẽ bị thua lỗ nặng. Như vậy, với lợi ích kinh tế, chắc chắn các NH này cũng phải chấp hành quy định của NHNN. (PV) |