Chuyện biệt động thành Nha Trang chấn động một thời

Ký ức của các cựu biệt động Nha Trang về trận đánh ở 36 Duy Tân năm 1967 (Kỳ 2)

“Ngày 3/8/1967, đánh CLB sỹ quan Mỹ (N.O.C) diệt trên 200 tên. Thị ủy Nha Trang đánh giá thắng lợi này rất cao. Những người tham gia trận đánh như Hoài Phong, Lê Thị Mai, Trần Kim Hùng, Bùi Chạn, Trần Thanh Châu (tức Mỹ) đã được tặng tưởng Huân chương chiến công”. Lịch sử Đảng bộ TP Nha Trang giai đoạn 1925 - 1975, trang 205 viết ngắn gọn như vậy.

Còn Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam tỉnh Khánh Hòa, tại trang 481 lại ghi đơn giản hơn: “Riêng trận đánh CLB sỹ quan Mỹ (N.O.C) trên đường Duy Tân (đường Trần Phú) vào tối Chủ nhật 3-8-1967 ta đã diệt và làm bị thương hàng trăm tên”.

Tuy nhiên, khi được trực tiếp nghe các cựu chiến binh (CCB) biệt động Nha Trang kể thì chúng tôi lại thấy trận đánh vang dội hơn nhiều, xứng đáng để nhân dân Nha Trang ghi nhớ và tự hào. Đặc biệt họ đang khát vọng được xây ở đây một tưởng đài chiến thắng.

Ký ức của các cựu biệt động Nha Trang về trận đánh ở 36 Duy Tân năm 1967 (Kỳ 2) -0
Từ phải qua trái, các cựu biệt động thành: ông Huỳnh Văn Khoa, Thiếu tướng Lê Ngọc Sanh, ông Võ Đình Thu và ông Bùi Chạn.

CLB sỹ quan Mỹ (N.O.C) tại 36 Duy Tân (nay là khách sạn số 36 đường Trần Phú, TP Nha Trang, thuộc Học viện Lục quân Đà Lạt, Bộ Quốc phòng). Năm 1967 là năm quân Mỹ và chư hầu vào Miền Nam đông. Sau những ngày tháng gây chiến ở các chiến trường, các sỹ quan Mỹ và chư hầu, cùng quân đội Việt Nam cộng hòa được về đây an dưỡng để tiếp tục trở lại chiến trường. Cứ tối thứ 5 và Chủ nhật họ tụ tập tại đây khoảng vài ba trăm, thậm chí có lúc lên 500 người.

Sau khi sơ bộ nắm tình hình, Đội biệt động TX.Nha Trang có “căn cứ” tại Trường Âu Cơ trên đường Nguyễn Trãi, được giao nhiệm vụ tổ chức điều nghiên, vạch phương án và chuẩn bị trận đánh.

Ông Hoài Phong (Huỳnh Văn Khoa) Thị ủy viên, được giao nhiệm vụ chỉ đạo trận này kể lại: Công tác chuẩn bị được thực hiện rất kỹ. Từ việc điều nghiên, phân công người, chuẩn bị vũ khí, lên phương án... Ông Bùi Chạn kể: Đánh mục tiêu này ông được giao làm Tổ trưởng, 2 tổ viên là Trần Ngọc Mỹ và Võ Thứ. Chính trị viên Huỳnh Văn Khoa là người chỉ huy vòng ngoài. Ngoài ra còn có chị Lê Thị Ngọc Mai và Loan những nữ biệt động xinh đẹp, sau cũng tham gia với vai trò “mỹ nhân kế”.

Lúc đầu Tổ chiến đấu đưa ra phương án “mỹ nhân kế”, sử dụng nữ biệt động mang mìn vào đánh trực tiếp như biệt động Sài Gòn. Tuy nhiên, sau khi thảo luận thấy cách đánh đó không ổn, mức độ sát thương thấp, anh em lại chuyển sang phương án vượt qua nhà ông Võ Đình Dung, một tay thầu khoán cầu đường giàu có ở nhà 34 liền kề câu lạc bộ. Nghiên cứu nhà ông Dung và sinh hoạt của các gia đình công nhân cầu đường ở phía sau, thấy thường vào buổi tối có nhiều người tò mò đến gần bờ rào xem sĩ quan Mỹ nhảy đầm, khi mìn nổ khó tránh khỏi thương vong nên các biệt động quyết định chọn đêm cuối tuần khi ông Dung cho số anh em công nhân đi xem xi-nê ngoài rạp chiếu bóng và gia đình ông cũng đi ăn buổi tối, ở nhà chỉ còn 2 người giúp việc, sẽ thực hiện trận đánh. Trước đó, trận đánh dự kiến được thực hiện vào tối thứ 5, nhưng tối hôm đó, sau khi mìn đã được đặt xong, các chiến sỹ biệt động đã rút ra ngoài, chờ tin thắng trận thì gặp sự cố. Một nhóm gồm 6, 7 em nhỏ, tò mò trèo lên bức tường nhà ông Dung xem bọn sỹ quan Mỹ nhảy đầm. Nếu đế mìn nổ thì các cháu này sẽ chết.

Hồi ức Hoài Phong viết: “Trong tình thế cấp bách đó, chúng tôi hội ý nhanh rồi quyết định lấy mìn ra, ngừng trận đánh. Khi đó, tôi (Phong), Chạn và Châu tìm cách lách vào, tiếp cận chỗ mấy quả mìn, thì Loan, một nữ chiến sỹ biệt động khác cũng đã kịp thời lấy mìn bỏ vào túi xách. Khi mìn được lấy ra, chúng tôi lại nhanh chóng tháo kíp nổ. Tất cả đã được thực hiện một cách nhanh chóng, an toàn và tuyệt đối bí mật. Bọn địch không biết gì”.

Trận đánh được lùi lại 3 ngày từ thứ 5, sang Chủ nhật. Hôm đó khoảng 19h30’, Bùi Chạn và anh Thanh Châu, bằng chiến thuật đặc công “đi không dấu, nấu không khói, nói không tiếng” nhẹ nhàng đột nhập qua tường rào nhà ông Dung. Ở ngoài, Huỳnh Văn Khoa và Võ Thứ lần lượt chuyển 3 quả mìn định hướng, mỗi quả nặng 15kg, được nhồi thuốc C4, có nhiều mảnh chai, sắt vụn trộn vào để tăng độ sát thương, do anh em trong đội chế tạo tại “căn cứ lõm” Trường Âu Cơ, được chuyển qua bờ rào. Bùi Chạn và Trần Ngọc Mỹ cài vào vị trí đã tính trước.

Trong lúc công việc cài mìn đang được tính từng giây thì Lê Thị Ngọc Mai trong bộ quần áo cũn cỡn, môi son má phấn loè loẹt, nước hoa sực nức cứ cợt nhả với đám lính gác làm cho bọn chúng như bị hút hồn không nghĩ gì đến nhiệm vụ. Công việc trót lọt, các chiến sĩ biệt động mỗi người rút lui một hướng. Riêng Đội trưởng Bùi Chạn đã về Bệnh viện tỉnh, được ông Trần Long, Trưởng khoa Nội thương, là cơ sở của ta hoá trang thành y tá, đưa lên xe cứu thương trở lại CLB N.O.C để nắm tình hình. Ông Chạn nhớ lại: Quang cảnh thật kinh khủng, sĩ quan Mỹ ngụy chết đè lên nhau, số sống sót ôm đầu máu chạy nháo nhác.

Trận đánh thắng lợi lớn, gây chấn động chẳng những ở Nha Trang mà còn Sài Gòn và Lầu Năm Góc. Đài Giải phóng, đài BBC và Hoa Kỳ đều đưa tin và xác nhận con số thương vong tới 219 tên từ Trung úy đến Trung tá. Đội biệt động TP Nha Trang được Chính phủ Cách mạng lâm thời tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất; Đội trưởng Bùi Chạn được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng 2 và chiến sĩ Thanh Châu được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng 3.

Trận đánh đã đi qua gần 60 năm. Giờ đây phần lớn số anh chị em biệt động thành phố đã về thế giới vĩnh hằng. Số còn lại thì cũng đã ngoài 80. Nhân dịp TP Nha Trang chuẩn bị kỷ niệm 100 năm thành lập, các CCB biệt động Nha Trang tìm đến một vị tướng là ông Lê Ngọc Sanh. Mặc dù thời điểm đó tướng Sanh ở chiến trường khác, còn nay đã nghỉ hưu, nhưng với uy tín của ông, các CCB biệt động Nha Trang hy vọng nhờ ông tác động đến cấp thẩm quyền kiến nghị một số nội dung. Một là: Cho ghi chép lại đầy đủ hơn các chiến công của lực lượng biệt động TP Nha Trang trong kháng chiến chống Mỹ. Hai là: Nếu có thể cho dựng một Tượng đài chiến thắng ở khu vực Khách sạn 36 hoặc trên công viên bờ biển khu vực đối diện để lịch sử không lãng quên và các thế hệ sau tiếp tục nâng cao tinh thần yêu nước.

 Nguyện vọng của các cựu biệt động là chính đáng và việc có một Tượng đài chiến thắng dựng lên ở bờ biển Nha Trang khu vực này có lẽ cũng là khát vọng của nhân dân TP Nha Trang.

Nguyễn Xuân Đương

Các tin khác

CSGT Quảng Trị trả lại túi tiền 200 triệu đồng cho người đánh rơi

CSGT Quảng Trị trả lại túi tiền 200 triệu đồng cho người đánh rơi

Trong quá trình tuần tra, kiểm soát trên tuyến Quốc lộ 12A, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Quảng Trị đã phát hiện một túi tiền có giá trị khoảng 200 triệu đồng bị người dân đánh rơi. Tổ công tác sau đó nhanh chóng xác minh, phối hợp với Công an phường Ba Đồn để tìm chủ nhân, trao trả tài sản.

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, nhu cầu điện tiếp tục gia tăng mạnh, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm nguồn cung ổn định. Hội thảo tại Đà Nẵng ngày 14/8 đã tập trung nhận diện những điểm nghẽn, đề xuất giải pháp phát triển điện khí LNG đồng bộ, biến “công suất trên bản quy hoạch” thành năng lực bảo đảm an ninh năng lượng thực tế.

Những con đường rộng mở từ lòng dân ở Thạnh Bình

Những con đường rộng mở từ lòng dân ở Thạnh Bình

Về với xã miền núi Thạnh Bình (TP Đà Nẵng) những ngày này, điều đọng lại sâu đậm trong lòng mỗi người không chỉ là cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, bầu không khí trong lành mà còn là niềm vui rạng ngời trên khuôn mặt bà con nhân dân đón chào những con đường mới thênh thang. Đằng sau những dải nhựa phẳng lì, những đường bê tông đang khẩn trương triển khai thi công mở rộng là câu chuyện về sự lan tỏa rộng khắp phong trào hiến đất để mở đường.

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

Với tinh thần trách nhiệm và nghĩa tình của người chiến sĩ Công an nhân dân, 3 cán bộ Phân trại tạm giam Nông Cống thuộc Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đã tình nguyện hiến máu, kịp thời hỗ trợ điều trị cho một phạm nhân bị suy giảm tiểu cầu nghiêm trọng, giúp người này vượt qua tình trạng nguy kịch.

Phát hiện thi thể nữ nhân viên thư viện mất tích sau tiệc liên hoan

Phát hiện thi thể nữ nhân viên thư viện mất tích sau tiệc liên hoan

Sáng 14/8, thông tin từ Phòng CSHS Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết, đơn vị đang phối hợp cùng lực lượng chức năng tiến hành khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi để điều tra, làm rõ nguyên nhân tử vong của nữ nhân viên thư viện bị mất tích sau tiệc liên hoan.

Cà Mau ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số thúc đẩy an ninh mạng

Cà Mau ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số thúc đẩy an ninh mạng

Câu lạc bộ “Niềm tin số” Cà Mau được kỳ vọng trở thành lực lượng nòng cốt kết nối cộng đồng sáng tạo nội dung, lan tỏa thông tin chính thống, đấu tranh với thông tin sai trái, xấu độc, góp phần giữ vững ANTT trên không gian mạng.

Tai nạn điện và những hậu quả khôn lường do chủ quan gây ra

Tai nạn điện và những hậu quả khôn lường do chủ quan gây ra

Theo thống kê của EVNSPC, trong 7 tháng đầu năm 2026, trên địa bàn các tỉnh phía Nam xảy ra 21 vụ tai nạn điện, gồm 6 vụ trên lưới điện do ngành điện quản lý; 15 vụ trên hệ thống điện sau công tơ do khách hàng quản lý. Đáng chú ý, các vụ tai nạn trên hệ thống điện sau công tơ khiến 14 người tử vong.

Lao động trung niên gặp khó khăn khi tìm việc

Lao động trung niên gặp khó khăn khi tìm việc

Đằng sau là gia đình với áp lực cơm áo gạo tiền, thế nhưng chẳng may mất việc lao động trung niên rất khó khăn khi tìm việc làm mới, bởi sự cạnh tranh khốc liệt của thị trường lao động và những định kiến tuổi tác khi đi xin việc.

TP Hồ Chí Minh: Nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả cai nghiện ma túy

TP Hồ Chí Minh: Nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả cai nghiện ma túy

Nghị quyết số 02-NQ/TU của Thành ủy TP Hồ Chí Minh đã xác định rõ mục tiêu xây dựng một thành phố không ma túy vào năm 2030. Đây là một nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của nhân dân. Để đạt được mục tiêu này, việc triển khai đồng bộ “3 giảm”: Giảm cung, giảm cầu và giảm tác hại, có ý nghĩa sống còn.

Nhiều người Việt không muốn trở thành gánh nặng khi về già

Nhiều người Việt không muốn trở thành gánh nặng khi về già

Tuổi thọ gia tăng không chỉ kéo dài cuộc sống mà còn đặt ra những thách thức mới về sự phụ thuộc trong giai đoạn sau của cuộc đời. Kết quả Khảo sát Manulife Asia Care 2026 từ 1.000 người Việt Nam cho thấy một xu hướng đáng chú ý: việc duy trì cuộc sống độc lập và tự chủ khi về già đang trở thành ưu tiên hàng đầu của người Việt.