Sáng 3/8, Quốc hội đã khai mạc Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI nhằm xem xét quyết định 3 nhóm nội dung quan trọng. Cụ thể: xem xét thông qua 15 dự án luật, 4 dự án nghị quyết và cho ý kiến đối với 7 dự án luật thuộc chương trình lập pháp năm 2026; xem xét quyết định một số vấn đề quan trọng của đất nước và xem xét quyết định về công tác nhân sự thuộc thẩm quyền.
Dự phiên khai mạc Kỳ họp có các đồng chí: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng; Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Ủy viên Bộ chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; Ủy viên Bộ chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài; các đồng chí: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch nước, Phó Thủ tướng Chính phủ; Phó Chủ tịch Quốc hội; Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các ban, bộ, ngành, đoàn thể ở Trung ương và lãnh đạo các địa phương.
Phát biểu khai mạc Kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, Kỳ họp nhằm xem xét, cho ý kiến, quyết định nhiều nội dung quan trọng, cấp bách, đáp ứng yêu cầu thực tiễn, vì sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước.
“Với nhiệm vụ trọng tâm là công tác lập pháp và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước mà thực tiễn đòi hỏi, Kỳ họp thể hiện quyết tâm chính trị, tinh thần chủ động, hành động quyết liệt, thực chất của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan trong việc thể chế và thực thi ngay các chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nguyện vọng của người dân, doanh nghiệp, không chậm trễ, không để lỡ thời cơ phát triển của đất nước. Đồng thời, Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương đang khẩn trương triển khai Kết luận số 17 của Bộ Chính trị và định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khoá XVI, đảm bảo yêu cầu chất lượng và tiến độ đã đề ra”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
Theo Chủ tịch Quốc hội, tại Kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua 15 luật và 4 Nghị quyết quy phạm pháp luật, cho ý kiến lần đầu 7 dự án luật để làm cơ sở cho các cơ quan hoàn thiện và trình Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 2. Xem xét 7 vấn đề theo thẩm quyền, nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kết cấu hạ tầng giao thông chiến lược và hệ thống đô thị quốc gia.
Kỳ họp diễn ra trong khoảng 17 ngày, từ ngày 3/8 đến ngày 24/8/2026. Quốc hội dự kiến làm việc cả các ngày thứ Bảy, Chủ Nhật, có bố trí thời gian giữa 2 đợt họp để các cơ quan chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo luật, nghị quyết trước khi trình Quốc hội thông qua đợt 2.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị, các vị đại biểu nghiên cứu kỹ tài liệu, tham gia đầy đủ các phiên họp, tích cực thảo luận, tranh luận, đóng góp nhiều ý kiến có chất lượng, nhất là đối với những vấn đề còn có ý kiến khác nhau, những nội dung tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp.
“Đặc biệt, với quyết tâm đạt mục tiêu tạo 4 bước chuyển chiến lược mà Hội nghị Trung ương 3 đã xác định, cùng Chính phủ, các cơ quan quyết tâm nâng cao hiệu quả thực thi theo đúng chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Trên tinh thần đó, tôi đề nghị các cơ quan của Quốc hội, từng vị đại biểu Quốc hội tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy trong xây dựng pháp luật; chính sách, pháp luật được ban hành thực sự bám sát thực tiễn; đi trước, mở đường cho phát triển; lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, lấy chất lượng, hiệu quả thực thi của hệ thống pháp luật làm thước đo của hoạt động lập pháp”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ và nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện cơ sở pháp lý để xử lý hiệu quả những vấn đề cấp bách đặt ra từ thực tiễn, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh; cắt giảm thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ; thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; khơi thông các nguồn lực, hình thành các động lực tăng trưởng mới; hoàn thiện pháp luật phục vụ việc vận hành hiệu quả mô hình chính quyền 3 cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đi đôi với đảm bảo nguồn lực, điều kiện thực hiện…
Chủ tịch Quốc hội yêu cầu người đứng đầu cơ quan soạn thảo phải trực tiếp chỉ đạo và xử lý những vấn đề lớn, vấn đề khó, còn nhiều ý kiến khác nhau và chịu trách nhiệm về chất lượng dự án, dự thảo luật, nghị quyết. Đặc biệt, đối với các dự án quan trọng quốc gia, cần cho ý kiến cụ thể, kỹ lưỡng về tính khả thi, tổng mức đầu tư, suất đầu tư, cơ cấu vốn, nguồn lực và thu hồi vốn, phương án đền bù tái định cư, đánh giá tác động môi trường và hiệu quả kinh tế - xã hội... hạn chế thấp nhất việc phải điều chỉnh chủ trương đầu tư hay đề nghị tăng vốn khi triển khai thực hiện.