Ưu tiên 3 cực tăng trưởng du lịch: Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng
Sáng 7/11, Bộ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh đã thừa uỷ quyền của Thủ tướng Chính phủ trình Quốc hội dự án Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam.
Đề cập 7 nhóm chính sách lớn của nghị quyết, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho hay, dự thảo nghị quyết xác định địa bàn ưu tiên gồm 3 cực tăng trưởng du lịch (TP Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, TP Đà Nẵng) theo tinh thần Nghị quyết số 26-NQ/TW, trung tâm du lịch, khu du lịch quốc gia, địa điểm tiềm năng phát triển khu du lịch quốc gia theo Quy hoạch hệ thống du lịch, địa điểm du lịch cộng đồng tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, hải đảo, biên giới, nông thôn và địa bàn khó khăn, đặc biệt khó khăn.
Dự thảo cũng phân loại dự án theo điều kiện tăng dần để áp dụng các chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với từng loại: (1) dự án du lịch chất lượng cao (vốn từ 3.000 tỷ đồng, trong đó các hạng mục về du lịch tối thiểu từ 1.500 tỷ đồng, tạo việc làm cho ít nhất 1.000 lao động) được hỗ trợ hạ tầng trong và ngoài hàng rào, thuê nhà, đất là tài sản công (chỉ áp dụng đối với nhà đầu tư trong nước), ưu tiên xúc tiến, hỗ trợ thủ tục hành chính qua đầu mối;
(2) dự án du lịch động lực (vốn từ 10.000 tỷ đồng, trong đó các hạng mục về du lịch tối thiểu từ 5.000 tỷ đồng, tạo việc làm cho ít nhất 1.500 lao động) được thí điểm trong 5 năm áp dụng thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp ưu đãi đến mức thấp nhất là 10%, miễn, giảm tiền thuê đất theo quy định của Chính phủ;
(3) dự án du lịch động lực mang tính chiến lược (vốn từ 30.000 tỷ đồng, trong đó trong đó các hạng mục về du lịch tối thiểu từ 15.000 tỷ đồng, tạo việc làm cho ít nhất 2.000 lao động) thời hạn hoạt động của dự án đến 70 năm, được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp tối đa 4 năm và giảm tối đa 50% trong không quá 9 năm tiếp theo.
"Cả 3 loại dự án du lịch trên không bao gồm hạng mục, hợp phần kinh doanh dịch vụ ca-si-nô, trò chơi điện tử có thưởng, đặt cược, kinh doanh bất động sản; ưu đãi chỉ áp dụng cho các hạng mục, hoạt động du lịch; dự án phải giải ngân tối thiểu 30% vốn trong 3 năm; dự án du lịch cộng đồng, nông nghiệp, sinh thái, làng nghề quy mô vừa và nhỏ được hỗ trợ hạ tầng thiết yếu, đào tạo, bảo tồn văn hóa, chuyển đổi số, xúc tiến theo quy định của HĐND cấp tỉnh", bộ trưởng thông tin.
Về hỗ trợ phát triển doanh nghiệp và liên kết cộng đồng trong hoạt động du lịch, dự thảo nghị quyết thí điểm giảm tối đa 30% tiền thuê đất đối với phần diện tích đất cảnh quan, cây xanh, mặt nước, không gian sử dụng chung không khai thác kinh doanh trực tiếp của khách sạn nghỉ dưỡng hạng 4 sao trở lên tại trung tâm du lịch, khu du lịch quốc gia có mật độ xây dựng gộp dưới 25%; hỗ trợ doanh nghiệp mở đường bay mới phục vụ du lịch và tổ chức, doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú có hợp đồng tiêu thụ dài hạn sản phẩm OCOP theo quy định của HĐND cấp tỉnh.
Về hỗ trợ, ưu đãi đối với mô hình kinh doanh du lịch mới, dự thảo quy định mô hình có sự tham gia của cộng đồng dân cư, kinh doanh trên nền tảng số, tổ hợp du lịch - giải trí - văn hóa - thể thao, kết hợp du lịch với chăm sóc sức khỏe, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, có quyền sở hữu trí tuệ được bảo hộ; đối tượng do Chính phủ quy định được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp 2 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 4 năm tiếp theo.
Về thị thực đặc biệt tạo thuận lợi nhập cảnh, xuất cảnh, cư trú đối với khách du lịch quốc tế, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho hay, dự thảo nghị quyết mở rộng miễn thị thực song phương cho khách từ các thị trường trọng điểm; áp dụng thị thực linh hoạt theo từng thị trường, ưu tiên khách chi tiêu cao, lưu trú dài ngày, khách quay trở lại, khách hội nghị, hội thảo; thí điểm có kiểm soát đối với người nước ngoài làm việc từ xa, khám bệnh, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe dài ngày; tạo thuận lợi về giấy phép lao động, thị thực, tạm trú cho chuyên gia, nghệ sĩ nước ngoài làm việc tại các dự án du lịch.
Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1/1/2027 đến hết ngày 31/12/2036, Chính phủ báo cáo Quốc hội hằng năm, sơ kết 5 năm, tổng kết 10 năm; dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư trong thời hạn 3 năm trước ngày nghị quyết có hiệu lực, đáp ứng đủ điều kiện được xem xét hưởng ưu đãi cho thời gian còn lại, không áp dụng hồi tố.
Đề nghị không quy định cụ thể chính sách thị thực với chuyên gia, lao động kỹ thuật, nghệ sĩ, diễn viên
Qua thẩm tra, Ủy ban Văn hoá và Xã hội (UBVHXH) tán thành với sự cần thiết ban hành nghị quyết, cũng như một số cơ chế, chính sách đặc thù thuộc thẩm quyền của Quốc hội để tạo động lực thúc đẩy phát triển du lịch, tuy nhiên đề nghị làm rõ hơn các tác động đối với ngân sách và phương án bảo đảm nguồn lực của từng chính sách.
Về nguyên tắc thực hiện, Uỷ ban đề nghị nhấn mạnh các nguyên tắc: Ưu tiên đầu tư theo hiệu quả kinh tế - xã hội, gắn với phát triển du lịch bền vững; Bảo đảm doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cộng đồng dân cư, nhất là người dân vùng khó khăn, được tham gia và thụ hưởng thực chất; Quy định rõ trách nhiệm của cơ quan, cá nhân có thẩm quyền trong lựa chọn dự án, áp dụng chính sách; trách nhiệm kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả; cơ chế xử lý vi phạm, trục lợi.
"Dự thảo nghị quyết quy định các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đối với dự án du lịch động lực mang tính chiến lược ở mức rất cao, nhưng chưa đánh giá được hiệu quả mang lại; đề nghị cân nhắc kỹ lưỡng đối với quy định này", Chủ nhiệm UBVHXH Nguyễn Đắc Vinh nêu.
Đối với dự án du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, du lịch sinh thái, du lịch làng nghề truyền thống quy mô vừa và nhỏ, ông đề nghị quy định rõ tiêu chí, điều kiện và cơ chế hỗ trợ phù hợp, bảo đảm cộng đồng dân cư thực sự là chủ thể tham gia, quản lý, cung ứng dịch vụ và thụ hưởng lợi ích, gắn với bảo tồn văn hóa, tri thức bản địa, bảo vệ môi trường và phát triển sinh kế bền vững.
Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị không quy định cụ thể chính sách thị thực đối với nhóm "chuyên gia, lao động kỹ thuật, nghệ sĩ, diễn viên…" trong nghị quyết, giao Chính phủ cân nhắc, xác định chính sách đối với đối tượng này cùng với các đối tượng khác phù hợp với thực tiễn và các yêu cầu về bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Làm rõ tính mới, đặc thù và nội hàm của chính sách "thị thực đặc biệt"...
