Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản (VASEP), hiện nay nhiều doanh nghiệp (DN) thủy sản đang lo lắng vì thời hạn cho vay ngoại tệ theo Quyết định số 857/QĐ-NHNN (QĐ 857) sắp hết hiệu lực trong khi hoạt động sản xuất, kinh doanh vẫn còn đầy khó khăn.
Năm 2012, một số DN đã bị phá sản hoặc tạm ngừng sản xuất một phần do thiếu vốn vì lãi suất cao, thủ tục xin vay khó thực hiện, nên DN không tiếp cận được vốn vay ngân hàng. Để giảm “sốc" cho các DN XK có vay vốn bằng ngoại tệ trong điều kiện lãi suất cho vay bằng nội tệ còn ở mức cao và tỷ giá tương đối ổn định, ngày 2/5/2012, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành QĐ 857 tạo thuận lợi cho DN tiếp cận dòng vốn vay ngoại tệ lãi suất thấp hơn so với vay nội tệ.
Với QĐ này, DN được hưởng lãi suất vay ngoại tệ chỉ bằng 1/3 - 1/2 so với lãi suất vay nội tệ (4-5%/năm so với 10-14%/năm), nên đã giúp các DN có điều kiện đầu tư, quay vòng vốn kinh doanh. Tuy nhiên, đến 31/12/2012 thì QĐ 857 hết hiệu lực, trong khi các DN XNK thủy sản đang và sẽ tiếp tục gặp khó khăn hơn nữa khi việc tiêu thụ tại hầu hết các thị trường đều giảm sâu.
Riêng trong quý III, 4 thị trường NK lớn là Mỹ, EU, Nhật Bản và Hàn Quốc đều giảm giá trị lần lượt là 2,5%; 17,3%; 2,2% và 3,7% so với cùng kỳ năm 2011. Ba tháng trở lại đây, giá trị XK sang Mỹ và Nhật Bản liên tiếp giảm từ 0,2% - 13,4%; giá trị XK sang EU giảm liên tục từ 9,3% - 35% trong 8 tháng so với cùng kỳ năm 2011. Với 2 mặt hàng chủ lực là tôm và cá tra, đến hết tháng 10/2012, giá trị XK tôm giảm 4,9% và cá tra giảm 2,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Dự báo, tổng kim ngạch XK thủy sản cả năm chỉ đạt khoảng 6,2 tỷ USD, trong khi kế hoạch đề ra là 6,5 tỷ USD.
Hiện nay, có đến hơn 90% số DN XK thủy sản “khát” vốn và có nhu cầu vay vốn khẩn cấp cho hoạt động kinh doanh. Vì vậy, trong giai đoạn khó khăn như hiện nay VASEP sẽ kiến nghị NHNN gia hạn thêm thời gian áp dụng QĐ 857 đến hết 2013 để tạo điều kiện cho các DN có khả năng tạo ra nguồn ngoại tệ trả nợ vay, được tiếp cận nguồn vốn tín dụng với lãi suất hợp lý, giúp giảm giá thành, tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế
