Không thể nói lấp, lấn sông Hàn là hợp lý!

Theo Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Đà Nẵng, việc điều chỉnh lần này phù hợp với định hướng của Đồ án quy hoạch chung của thành phố đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 593/QĐ-TTg ngày 15/3/2021.

Tuy nhiên, một số đại biểu băn khoăn về công trình xây dựng lấn sông, lấp sông, nén dòng chảy ở vị trí cuối sông. Đây là lần thứ hai Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Đà Nẵng tổ chức phản biện về 2 dự án nói trên, lần đầu vào tháng 5/2019. 

Hội nghị phản biện lần này đã được nghe 10 ý kiến phản biện của các đại biểu, đa số đều đồng tình, ủng hộ và thống nhất với chủ trương của UBND thành phố về phương án điều chỉnh quy hoạch các dự án ven sông Hàn, phù hợp với định hướng của Đồ án quy hoạch chung thành phố đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại quyết định vừa kể, góp phần làm thay đổi diện mạo trung tâm thành phố, xứng tầm là một trong những trung tâm kinh tế - xã hội lớn của cả nước và khu vực Đông Nam Á.

Điều này cũng đáp ứng được nguyện vọng chung của nhân dân thành phố là mong muốn việc điều chỉnh quy hoạch, xây dựng cảnh quan kiến trúc của các dự án ven sông Hàn phải phù hợp với quy hoạch, cảnh quan thiên nhiên, tăng diện tích cây xanh, không gian công cộng và mỹ quan tăng thêm sự sinh động, lung linh cho sông Hàn, đảm bảo môi trường, chất lượng cuộc sống của người dân cũng như sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực và phát triển bền vững của thành phố.

Phương án điều chỉnh quy hoạch lần này có sự đồng bộ, cụ thể cảnh quan kết nối hài hòa, xuyên suốt, diện tích không gian xanh phía sông có công viên phục vụ công cộng, bố trí đường cảnh quan ven sông kết nối hình thành tuyến đường đi bộ được tăng lên đáng kể; tầm nhìn cảnh quan thoáng rộng, đảm bảo môi trường sinh thái; công trình cao tầng với khoảng cách được điều chỉnh hài hòa với tổng quan kiến trúc đô thị; phù hợp với xu hướng phát triển đô thị của những thành phố lớn trên thế giới.

Tuy nhiên về tính tổng thể, kết nối chung với kiến trúc cảnh quan hai bên bờ sông Hàn, ông Nguyễn Thành Tiến, Trưởng ban Đô thị HĐND thành phố cho rằng 2 tháp nhà cao tầng của Dự án Bất động sản và Bến du thuyền bố trí như quy hoạch là chưa đẹp, chưa hài hòa. Vì thế, ông Tiến đề nghị cần nghiên cứu xem xét lại theo hướng gộp 2 công trình lại thành 1 công trình cao hơn, to hơn, hài hòa hơn nhưng phải phù hợp với kiến trúc cảnh quan chung của thành phố.

Ông Bùi Chí Loan, Hội Cựu chiến binh thành phố đề xuất dự án cần mở rộng không gian công cộng diện tích phía bờ sông, mở rộng tuyến đường ven sông khu vực 2 dự án thành trục đi bộ rộng 20m dọc bờ sông, tăng diện tích cây xanh, hình thành khu vui chơi, giải trí, bãi đậu xe công cộng… nhằm phục vụ cho nhân dân được rèn luyện thể lực, trí lực nâng cao sức khỏe đảm bảo sinh hoạt, học tập, công tác và chất lượng cuộc sống.

Đồng tình với quan điểm này, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Nguyễn Đăng Hải cho rằng, dự án cần đáp ứng được sự thông thoáng dòng sông, có đường ven sông xuyên suốt dọc bờ sông, đảm bảo cảnh quang hài hòa.

Để đảm bảo cảnh quan các dự án ven sông Hàn đồng bộ với tổng thể quy hoạch hai bên bờ sông Hàn và quy hoạch chung của thành phố, Giám đốc Sở TN&MT, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư thành phố Tô Văn Hùng đề xuất nên thuê nhà tư vấn, kiến trúc sư nước ngoài có uy tín để thiết kế kiến trúc các tháp nhà cao tầng (hoặc phương án thi tuyển kiến trúc cảnh quan) nhằm tạo điểm nhấn cho cảnh quan sông Hàn và kiến trúc đô thị thành phố. Đây cũng là ý kiến của Bí thư Quận ủy Hải Châu Vũ Quang Hùng, thành viên Hội đồng Kiến trúc Hội Kiến trúc sư Việt Nam khóa X gửi đến hội nghị.

Tại hội nghị lần này, không còn nhiều ý kiến phản biện hoặc băn khoăn về tác động của các công trình lấn sông, lấp sông này đối với dòng chảy sông Hàn cũng như vấn đề sạt lở bờ sông xét về lâu dài. Giáo sư Trần Văn Nam, Trường Đại học Bách khoa (Đại học Đà Nẵng) cho rằng kết quả tính toán được thực hiện trên mô hình tin cậy cho thấy hai công trình này tác động rất nhỏ đến sự sạt lở bờ sông Hàn.

Hiện tuyến cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi cùng một số tuyến đường khác sẽ trở thành đê chắn nên lũ sông Hàn sẽ càng nhỏ. Lũ sông Hàn sẽ không tràn bờ nữa dù có xảy ra lũ lớn tương tự như các năm 1999, 2007 hay 2009.

Ý kiến này trái ngược với nhận định của GS Nguyễn Thế Hùng (Đại học Bách khoa Đà Nẵng) tại hội nghị lần 1 rằng việc xây dựng bến du thuyền bằng cách lấn sông Hàn sẽ ảnh hưởng đến việc thoát lũ sông Hàn, làm ngăn cản dòng chảy mùa lũ, làm dâng mực nước lũ thượng lưu.

Ông Bùi Văn Tiếng, Chủ tịch Liên hiệp các Hội văn học nghệ thuật Đà Nẵng, nhìn nhận, việc phải bỏ ra đến 2.000 tỷ đồng để đền bù cho nhà đầu tư là cần phải cân nhắc trong bối cảnh hiện nay.

Vì vậy, nên xem xét điều chỉnh phương án theo hướng để vừa không phải bồi thường một khoản tiền lớn cho các nhà đầu tư, vừa đảm bảo ưu tiên dành không gian xanh ở hướng sát sông Hàn và bố trí đường cảnh quan ven sông để phục vụ cộng đồng. Theo ông Tiếng, đây là chuyện đã rồi.

"Từ nay về sau, tôi mong chúng ta cẩn trọng hơn khi quyết định chấp thuận các dự án đầu tư, nhất là đầu tư các dự án ven sông, ven biển. Tránh để xảy ra tình huống bỏ thì thương, vương thì tội cho các thế hệ lãnh đạo kế nhiệm". Kết thúc ý kiến phát biểu của mình, ông Tiếng nhắc lại câu nói của Tiến sĩ Đào Trọng Tứ, cố vấn Mạng lưới sông ngòi Việt Nam, nguyên Phó Tổng thư ký Ủy ban Sông Mê Kông Việt Nam về việc lấp lấn sông Đồng Nai để làm dự án: "Dù ai làm và lợi ích của ai, không thể nào nói lấp lấn sông là hợp lý được".

Kết luận hội nghị, ông Ngô Xuân Thắng, Chủ tịch Ủy ban MTTQ TP Đà Nẵng cho rằng lãnh đạo thành phố cần bàn bạc với chủ đầu tư khi thực hiện điều chỉnh quy hoạch. Qua đó, nhằm hạn chế thấp nhất việc phát sinh chi phí bồi thường trong bối cảnh khó khăn hiện nay...

Trước đó, Mặt trận thành phố cũng đã tổ chức đoàn khảo sát thực địa các dự án ven sông Hàn tại phường Nại Hiên Đông, quận Sơn Trà với sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học, các ngành liên quan. Qua khảo sát, đa số đại biểu đều biểu thị sự tán thành với phương án điều chỉnh quy hoạch của UBND thành phố.