Sau hơn 3 năm bế tắc trong việc xử lý lô hàng máy biến thế điện đã qua sử dụng có chứa chất PCB độc hại trong dầu thải do Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long Vinashin nhập khẩu từ Hàn Quốc về cảng Cái Lân, ngày 13/12/2011, UBND tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức cuộc họp để thống nhất biện pháp xử lý.
Cuối năm 2007, Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long Vinashin đăng ký tờ khai nhập khẩu tại cảng Cái Lân lô hàng thiết bị điện gồm 40 kiện hàng rời mua của đối tác Hàn Quốc. Đây là một phần trong số các thiết bị do công ty tự tháo dỡ, thanh lọc sau khi mua lại toàn bộ 2 nhà máy nhiệt điện tại Seoul phục vụ lắp đặt thi công dự án nhiệt điện Sông Hồng tại Nam Định do Vinashin làm chủ đầu tư. Theo thuyết trình của nhà nhập khẩu, tất cả các máy biến thế mua về đều trong tình trạng đang sử dụng, bảo dưỡng đúng định kỳ và là loại trong nước chưa thể sản xuất được.
Tuy nhiên, sau khi lô hàng về đến cảng Cái Lân, qua kiểm tra, làm thủ tục nhập khẩu, các ngành chức năng của tỉnh Quảng Ninh đã phát hiện 1 trong 3 máy biến thế có chất PCB trong dầu biến thế với hàm lượng độc hại vượt ngưỡng cho phép theo quy định công ước Basel và Luật Bảo vệ môi trường của Việt Nam. Do đó, lô hàng không đủ điều kiện thông quan và tạm giữ tại cảng Cái Lân để chờ ra quyết định xử lý.
Trong suốt quá trình này, các ngành chức năng của Quảng Ninh đã tham mưu cho UBND tỉnh ra quyết định xử phạt hành chính đối với Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long và buộc Công ty tái xuất chiếc máy biến thế cùng toàn bộ số dầu máy độc hại về nước xuất khẩu. Tuy nhiên, phía đối tác bên Hàn Quốc từ chối nhận lại và đó cũng là lý do khiến lô hàng vẫn được lưu giữ tại cảng Cái Lân từ đó đến nay. Do thời gian tạm giữ quá lâu trong tình trạng nguyên dạng như lúc nhập khẩu nên gần đây đã có biểu hiện rò rỉ dầu thải ra môi trường.
Trước thực trạng nêu trên, tại cuộc họp, các đại biểu khẳng định: số hàng này hiện nay không thể tái xuất về Hàn Quốc vì nhiều lý do khác nhau; đồng thời ở Việt
Mặc dù vậy, các đại biểu đề nghị về phía Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long phải có trách nhiệm khắc phục hậu quả bằng cách đưa số dầu này ra khỏi lãnh thổ Việt Nam theo đúng công ước Basel, trong đó cả nước xuất và nước nhập đều phải có trách nhiệm. Hơn nữa, để giải quyết vấn đề này không chỉ có trách nhiệm của tỉnh Quảng Ninh mà phải có sự tham gia giải quyết của các bộ, ngành Trung ương…
Cũng tại cuộc họp, ông Đặng Huy Hậu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh chỉ rõ: Sự việc diễn ra đã nhiều năm nhưng chưa được giải quyết kịp thời và đến nay, máy biến thế và toàn bộ số dầu độc hại này không thể tái xuất được nữa. Do đó, tỉnh yêu cầu phía Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long có trách nhiệm vận chuyển số hàng này về kho bãi của công ty quản lý. Trong quá trình vận chuyển có sự kiểm tra, giám sát của các ngành chức năng nhằm đảm bảo an toàn, không gây rò rỉ dầu, gây độc hại ảnh hưởng đến môi trường, đồng thời giao Sở TN-MT tham mưu cho UBND tỉnh ban hành văn bản báo cáo Tổng cục Môi trường có ý kiến tham gia về phương án xử lý; mời Công ty cổ phần Đầu tư Cửu Long về làm việc thống nhất chương trình, thời gian tổ chức vận chuyển ra khỏi cảng Cái Lân
