Theo Viện Dinh dưỡng quốc gia: Sữa là thức ăn rất quý, có đầy đủ các chất dinh dưỡng với tỷ lệ cân đối hợp lý nhất cho tiêu hóa, hấp thụ và phát triển. Bởi vậy, dù kinh tế khó khăn, ngành sữa vẫn tiếp tục tăng trưởng mạnh. Vậy người tiêu dùng nên lựa chọn thế nào trong tình trạng giá cả, chất lượng sữa loạn cào cào như hiện nay?
Thị trường sữa vẫn mập mờ chất lượng
Theo con số giám sát quản lý của Bộ Công thương, hiện trên thị trường có hơn 300 loại sản phẩm sữa với nhiều nhãn mác khác nhau, do nhiều tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình sản xuất, nhập khẩu và phân phối. Trong nhiều năm qua, ngành sữa sản xuất kinh doanh ổn định và tăng trưởng cao. Riêng trong tháng 7 năm nay, sản lượng sữa bột ước đạt 5,4 nghìn tấn, tăng 23% so với tháng 7/2010. Tính chung 7 tháng thì lượng sữa bột ước đạt 35,2 nghìn tấn, tăng 18,4% so với cùng kỳ.
Ngay cả trong bối cảnh kinh tế khó khăn, người dân "thắt lưng buộc bụng", thì chi tiêu cho sữa vẫn không hề giảm. Và nguyên nhân hết sức dễ hiểu, bởi tác dụng rõ ràng của sữa. Trong những năm tới, ngành sữa còn hứa hẹn phát triển mạnh hơn, vì hiện tiêu thụ sữa của người Việt Nam chưa cao, mới chỉ đạt 30g/người/ngày. So với các nước trong khu vực như Thái Lan hay
Sữa được bày bán trong siêu thị (ảnh mang tính chất minh họa)
Bộ Công thương nhận định: Thị trường phát triển nhanh nên cần kiểm soát chặt chẽ chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, nhất là sản phẩm sữa bột nhập khẩu. Hiện phần lớn sữa nước trên thị trường là sữa hoàn nguyên (được pha chế từ sữa bột), bởi lượng sữa tươi mới chỉ đáp ứng được khoảng 20% nhu cầu. Tuy nhiên, các nhà sản xuất cố tình nhập nhèm để đánh lừa người tiêu dùng.
"Tôi đã đi khảo sát trên thị trường, không thấy có nhãn hiệu nào ghi là sữa hoàn nguyên. Họ chỉ ghi sữa tiệt trùng, thanh trùng... trong khi người tiêu dùng khó mà hiểu hết các thuật ngữ" - TS. Vũ Thị Bạch Nga, Trưởng ban Bảo vệ người tiêu dùng (Bộ Công thương) cho biết. Đấy là chưa kể đến DN thiếu trách nhiệm trong quản lý sản phẩm của mình. Họ chỉ đưa đến đại lý là coi như xong, để sữa được bày bán ở chợ như bán rau, phơi nắng phơi gió, trong khi sữa có hướng dẫn bảo quản đàng hoàng. Nếu không đảm bảo chất lượng, bị hỏng thì người nào mua trúng người ấy phải chịu. Chưa kể đến việc các đại lý tự ý nâng giá bán. Bộ Công thương cũng đã nhấn mạnh việc cần công khai các tiêu chuẩn cho sữa tươi, sữa bột hoàn nguyên và sữa tiệt trùng để người tiêu dùng có thể phân biệt, tránh nhầm lẫn. Tuy nhiên, cho đến nay, các chỉ tiêu này cũng chưa đến được tay người tiêu dùng.
Chọn sữa vừa túi tiền để sử dụng trong thời gian dài
Vì là nhu yếu phẩm không thể thiếu, sữa dường như không "bận lòng" đến việc phải giảm giá để thu hút người tiêu dùng. Trong 6 tháng đầu năm 2011, sữa có 5 tháng tăng giá liên tiếp. Giá sữa bột nhập khẩu và sản xuất trong nước tăng từ 5 - 18%. Điều đáng nói là nguyên nhân của các đợt tăng giá không rõ ràng, đặc biệt các nhãn sữa có tiếng, vốn đã đắt tiền nay mức tăng giá càng cao. Trong khi đó, nhiều người tiêu dùng chẳng rõ thực hư, chỉ biết quan niệm đắt tiền là tốt, lại thường lựa chọn những loại sữa nhập với giá "cắt cổ".
Về vấn đề này, Tổng Giám đốc một nhãn hiệu sữa trong nước cho biết: "Sữa chỉ cần nguyên là sữa đã tốt lắm rồi, không cần phải có những chất này chất nọ như quảng cáo. Thu nhập của tôi không phải là thấp, nhưng con tôi cũng uống sữa trong nước, dù đó không phải mặt hàng chúng tôi đang kinh doanh".
Đồng quan điểm, PGS.TS Nguyễn Thị Lâm đưa ra lời khuyên cho người tiêu dùng: Khi chọn sữa phải đọc nhãn hiệu bao bì, không chỉ nghe theo quảng cáo. Cũng cần đặc biệt lưu ý là đừng chạy theo các thành phần dưỡng chất bổ sung như DHA, ARA... mà phải dựa trên thành phần dinh dưỡng cơ bản như năng lượng, chất đường, chất đạm, chất béo, vitamin... Tôi không nói là dùng sữa đắt thì không tốt, nhưng người tiêu dùng nên chọn sữa vừa với túi tiền để có thể sử dụng sữa lâu dài hơn là dùng sữa đắt trong một thời gian ngắn, bởi trong mọi giai đoạn của cuộc đời, nếu dùng được sữa vẫn tốt. Những dưỡng chất khác có thể tìm kiếm từ nguồn thực phẩm tự nhiên mà chúng ta vẫn sử dụng hàng ngày".
Vấn đề của việc sử dụng thực phẩm không phải ở chỗ đắt, mà phải hợp lý. Đó là lý do vì sao nhiều trẻ em con nhà giàu, ăn uống toàn chọn những thứ đắt tiền, nhưng vẫn thiếu chất. "Các phụ huynh nên chú ý cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cơ bản để trẻ không bị suy dinh dưỡng thì mới hấp thụ được các dưỡng chất khác. Nếu trẻ hay đau ốm, thì dù có dùng sản phẩm gì, nhiều dưỡng chất thông minh đến đâu, trẻ cũng không thể hấp thụ được" - PGS.TS Nguyễn Thị Lâm kết luận.
| PGS.TS Nguyễn Thị Lâm - Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng quốc gia: "Sữa là nguồn cung cấp canxi tốt nhất, vì có nhiều và dễ hấp thụ. Đồng thời, nó cũng là nguồn cung cấp chất đạm, năng lượng, vitamin A, nhóm B, axit forlic, khoáng chất cần thiết cho hấp thu... Mỗi ngày chỉ cần cho trẻ uống nửa lít sữa là cung cấp đủ nhu cầu canxi, 1 lít sữa hầu như cung cấp đủ nhu cầu dinh dưỡng trong 1 ngày. Ngoài ra, sữa còn có omega 3, omega 6 là những chất tham gia vào hình thành tế bào thần kinh, võng mạc. Sữa cũng rất tốt cho người già, vì dưỡng chất của nó dễ hấp thụ". |
