Tình trạng bát nháo trên thị trường gas bấy lâu nay vẫn là câu chuyện thời sự, bởi mặc cho việc đã áp dụng nhiều biện pháp ngăn chặn, sang chiết gas lậu vẫn tràn lan, là nguyên nhân gây thất thu thuế cho Nhà nước và gây mất an toàn cho người tiêu dùng.
Theo phản ánh của các hãng gas, hiện nay việc chiếm dụng vỏ bình diễn ra phổ biến. Tuy rất khó thống kê số lượng cụ thể, nhưng theo công bố của cơ quan chức năng thì đến 30% vỏ bình gas đưa ra thị trường là giả nhãn hiệu. Và với con số này, thì hằng năm Nhà nước cũng thất thu hàng trăm tỷ đồng tiền thuế. Không chỉ thế, ở đây còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Trên thực tế hiện nay, một số công ty kinh doanh gas được lập ra chỉ nhằm mục đích buôn bán vỏ chai gas. Một số doanh nghiệp khác lập ra xưởng cải tạo, sửa chữa vỏ chai gas nhưng thực chất là chiếm dụng chai gas của các hãng uy tín, sau đó cải tạo thay tai xách, đóng dập lại số sêri, sơn hoặc dán logo nhãn mác thành vỏ chai mang thương hiệu của họ để tung ra thị trường. Việc vi phạm này diễn ra phổ biến có nguyên nhân do đầu tư cho vỏ chai gas rất tốn kém. Số tiền đổ vào đây chiếm đến 60-80% tổng giá trị tài sản của DN kinh doanh gas, không phải DN nào cũng có đủ tiềm lực kinh tế để đáp ứng.
Thị trường gas còn bát nháo do vẫn tồn tại rất nhiều điểm sang chiết gas lậu.
Do đó, cách dễ nhất là chiếm dụng và biến vỏ gas của người khác thành của mình, hay thậm chí nhái các nhãn hiệu gas uy tín để trục lợi. “Nguồn” của các chai gas nhái nhãn hiệu này chính là từ các trạm sang chiết trái phép. Đây được ví như là “trung tâm gây rối thị trường”, nguồn cung các bình gas nhái, gas giả, gas mini mất an toàn cho người sử dụng. Các trạm sang chiết nạp lậu chỉ cần đầu tư vài trăm triệu đồng vào thiết bị không đủ tiêu chuẩn kỹ thuật, không tốn tiền đầu tư vào vỏ chai gas tốt, không bảo dưỡng, không kiểm tra sang chiết gas định kỳ…
Với việc chỉ quan tâm đến lợi nhuận mà bỏ qua các tiêu chuẩn an toàn, những bình gas không đủ chuẩn trở thành những quả bom nổ chậm, có thể gây hại cho người sử dụng bất cứ lúc nào.
Trao đổi với PV Báo CAND ngày 12/8, ông Đặng Vinh Sang - Tổng Giám đốc Saigon Petro, một trong 29 đầu mối kinh doanh gas cho biết: Doanh nghiệp đầu mối cũng không thể kiểm soát được lượng vỏ bình gas bị chiếm dụng của mình, bởi đưa ra quay vòng trên thị trường. Cách duy nhất để chấm dứt tình trạng gas “giả”, “nhái” này chính là dẹp các điểm sang chiết gas lậu.
Đánh giá về tình hình quản lý hiện nay, ông Đặng Vinh Sang thẳng thắn cho rằng: “Không hiệu quả”. Hiệp hội Gas cho biết, từ năm 2009, họ đã có ký quy chế phối hợp với lực lượng Công an và vẫn cung cấp thông tin những trạm sang chiết gas có dấu hiệu vi phạm, tuy nhiên đến nay hầu như chưa trường hợp nào được xử lý. Nguyên nhân có thể nằm ở sự tinh vi của các cơ sở vi phạm, và không loại trừ có cả sự “bảo kê” của các địa phương. Đây là quan điểm của nhiều DN đầu mối kinh doanh gas.
Thực tế cho thấy từ trước đến nay các vụ khám phá các điểm sang chiết gas lậu lớn nhất đều do các địa phương thực hiện, bởi lợi thế sâu sát địa bàn. Chỉ cần địa phương “lơ” đi, hoặc chỉ cần thiếu sâu sát, hoạt động sang chiết trái phép khó mà có thể ngăn chặn.
“Chúng tôi đã đề xuất nhiều lần một việc rất đơn giản là qui định các trạm sang chiết gas chỉ được xây hàng rào thấp, thoáng để lực lượng quản lý, các doanh nghiệp khác và kể cả người dân có thể cùng giám sát. Phải nhìn vào và thấy được trạm sang chiết gas đó dùng bình nhãn hiệu nào, có vấn đề gì đáng ngờ. Tuy nhiên, Bộ Công Thương chưa đả động gì đến việc này” - ông Đặng Vinh Sang cho biết
