Ngân hàng: chịu đau cắt giảm lãi suất
Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Đầu tư - Phát triển Việt Nam (BIDV) Phan Đức Tú cho biết, đối với cho vay ngắn hạn 7 đối tượng ưu tiên, BIDV áp dụng giảm về mức lãi suất tối đa 10,00%/năm. Ngoài ra, để tiếp tục tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ thiết thực cho khách hàng, BIDV điều chỉnh giảm lãi suất cho vay về mức lãi suất 13,00%/năm đối với các khoản vay có số dư nợ đến cuối ngày 12/5/2013 có lãi suất vay cao hơn 13%/năm. Hiện BIDV đang khẩn trương rà soát lại toàn bộ dư nợ cho vay tính đến hết ngày 12/5.
Như vậy, với đợt giảm lãi suất lần này, kể từ tháng 7/2012 đến nay BIDV đã giảm lãi suất cho vay với mức giảm bình quân từ 1 - 2%/năm cho khách hàng vay vốn, góp phần đáng kể hỗ trợ trực tiếp cho khách hàng vay vốn tại BIDV, tiết giảm chi phí nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh. BIDV tính toán, sau khi giảm lãi suất mọi khoản vay về 13% thì NH sẽ thiệt hại trên 700 tỷ đồng.
Cùng hạ lãi suất về mức 13%/năm từ ngày 13/5, ông Phạm Quang Dũng, Phó Tổng giám đốc Vietcombank cho biết, từ ngày 13/5, tất cả dư nợ cũ tại Vietcombank sẽ được hạ lãi suất xuống dưới 13%/năm. Hiện NH này không còn dư nợ với mức lãi suất trên 15%/năm trong khi dư nợ lãi suất 13 - 15%/năm còn khoảng 50.000 tỷ đồng. Chia sẻ việc cắt giảm lãi suất cho vay sẽ ảnh hưởng đến lợi nhuận, ông Dũng cho rằng, nếu hạ lãi suất cho vay nhưng kích thích tăng dư nợ, thì lợi nhuận của NH có thể không bị sụt giảm.
Trong khi đó, ông Nguyễn Quốc Hùng, Phó Tổng giám đốc Agribank cho biết, từ ngày 13/5, đơn vị này sẽ điều chỉnh lãi suất cho vay nông nghiệp nông thôn tối đa là 10%/năm, trong đó có những gói cho vay chỉ khoảng 6,5 - 8%/năm; các khoản vay trung, dài hạn lĩnh vực sản xuất, lãi suất cũng sẽ được NH này điều chỉnh về tối đa là 11,5%/năm; cho vay đối tượng không ưu tiên từ 12,5 - 13%/năm. Theo ông Hùng, Agribank cũng sẽ giảm các khoản dư nợ cũ trước đây về dưới 13%/năm. Số dư nợ lãi suất từ 13 - 15%/năm còn lại của Agribank hiện đang chiếm khoảng 40% tổng dư nợ.
Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Đồng Tiến nhận định: Việc hạ lãi suất cho vay làm cho lợi nhuận của các NHTM có thể giảm, nhưng đây là sự chia sẻ cần thiết của NH đối với người vay vốn và với nền kinh tế. NHNN sẽ theo dõi, xem xét các khó khăn vướng mắc trong quá trình triển khai để có những giải pháp hỗ trợ cho DN.
Doanh nghiệp kém mặn mà
Dường như đối với các DN, việc các NH liên tục hạ lãi suất là một việc làm tất yếu và trong thời điểm hiện nay, họ không mặn mà với thông tin này như những lần trước. Lãnh đạo một DN trong ngành Đóng tàu cho biết, chẳng chờ đến hạ lãi suất, đơn vị này cũng đang được vay vốn tại BIDV với mức 12-14%. Tuy nhiên, số tiền được vay theo vị này chỉ là “nhỏ giọt”.
“Nói thật, bản thân tôi không mấy tin tưởng vào các đợt hạ lãi suất nữa, bởi vì nếu lãi suất chỉ hạ, mà các điều kiện ràng buộc khác vẫn đóng thì DN cũng không thể tiếp cận được vốn. Rồi lại sẽ có tình trạng lãi suất hạ chủ yếu phục vụ cho việc đảo nợ, dù việc này là một điều tốt vì nó góp phần giúp các DN trả nợ, nhưng sẽ tốt hơn, nếu tiền để vực dậy hoạt động sản xuất, thay vì để hợp thức hóa các khoản nợ cũ. Tôi cũng nghiên cứu và được biết, ví dụ ở Trung Quốc, khi đổ tiền vào cứu DN, họ bơm trực tiếp vào những DN tốt, tức là tiền đi đúng địa chỉ, rõ ràng minh bạch nên rất hiệu quả, không có chuyện cứ tuyên bố để an tâm, để lấy phong trào”, DN này thẳng thắn.
Cùng chung nhận định, chị Ngô Thị Hoa, đại diện một DN chuyên về sản xuất giày dép cũng cho biết, giờ có hạ lãi suất, DN của chị cũng chẳng được lợi lộc gì vì đã vay hết hạn mức. Giờ muốn vay, chỉ còn cách trả nợ cũ, mà nợ cũ thì chưa đến hạn, nên muốn mở rộng sản xuất kinh doanh cũng chẳng có vốn. Đây cũng là hiện trạng chung trong hơn một năm qua, dù hệ thống NH đã liên tục giảm lãi suất về mức thấp nhất, tạo ra hy vọng về những động lực và cơ hội làm ăn mới, song, dòng vốn rẻ dường như đang bị tắc hoàn toàn bởi những nguyên nhân ngoài lãi suất như trên.
Lãi suất đã giảm và có thể sẽ tiếp tục giảm, tuy nhiên, nhiều NH và một số tổ chức tài chính quốc tế đều đánh giá, việc giảm lãi suất sẽ không tác động nhiều đến tín dụng vì sức cầu nền kinh tế vẫn yếu và nợ xấu vẫn là “hòn đá” cản đường sự lưu thông của “con tàu” tín dụng. Phân tích của NH HSBC nhận định, nhờ lạm phát chậm lại, NHNN đã có thể giảm lãi suất chính sách nhưng tăng trưởng tín dụng trì trệ ở Việt Nam không phải do cung mà do cầu. Do đó, HSBC cho rằng, động thái này sẽ không có tác động kích thích mạnh đối với tăng trưởng tín dụng. Để có thể nâng cầu tín dụng đang trì trệ lên, NHNN cần khôi phục lòng tin và giải quyết vấn đề nợ xấu.
Theo các chuyên gia HSBC, với việc nền kinh tế đang ở trong giai đoạn cắt giảm nợ vay và thị trường tài chính đang đóng băng, chỉ có những cải cách mạnh mẽ mới có thể thực sự thay đổi tình hình nền kinh tế trong ngắn hạn