PGS.TS Trần Đắc Phu.
PV: Thưa ông, nhiều người đang lo ngại việc Việt
PGS.TS Trần Đắc Phu: Gần đây, dịch cúm A(H7N9) vẫn diễn biến đáng lo ngại, khi liên tục gia tăng cả số mắc và phạm vi. Chỉ trong hơn 1 tháng đã có 130 trường hợp mắc và 31 người tử vong, tại 11 tỉnh của Trung Quốc. Hiện cũng chưa rõ được nguồn gốc lây truyền, đường lan truyền của bệnh. Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp cúm A(H7N9), nhưng nguy cơ xâm nhập và bùng phát dịch rất cao. Vì đây là chủng virus mới chưa từng gây bệnh cho người, có nguồn gốc gen từ virus cúm gia cầm. Do chưa phát hiện các đàn gia cầm ốm, chết bởi virus cúm A(H7N9) nên khó khăn trong kiểm soát dịch. Các nhà khoa học cho rằng, virus cúm A(H7N9) hiện có khả năng lây truyền dễ dàng hơn từ gia cầm sang người so với virus cúm A(H5N1). Thêm vào đó, đây là chủng virus mới, nên cộng đồng chưa có miễn dịch, chưa có vaccin phòng bệnh, cũng không có thuốc điều trị đặc hiệu. Vì thế, khi lây sang người dễ bùng phát thành dịch và khó điều trị. Một vụ nhập lậu gia cầm bị bắt giữ. PV: Trước nguy cơ dịch cúm A(H7N9) xâm nhập vào nước ta, Bộ Y tế đã có kế hoạch ứng phó thế nào? PGS.TS Trần Đắc Phu: Bộ Y tế đã làm việc chặt chẽ với Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Tổ chức Nông lương liên hợp quốc (FAO) để chia sẻ thông tin về dịch và các biện pháp phòng, chống. Từ kinh nghiệm phòng chống SARS, cúm A(H5N1), cúm A(H1N1) và những hoạt động đang triển khai tại Trung Quốc, Bộ Y tế đã ban hành kế hoạch chủ động ứng phó với dịch cúm A(H7N9) với 4 tình huống: chưa có trường hợp bệnh trên người; có ca bệnh nhưng chưa có sự lây truyền từ người sang người; có trường hợp ca bệnh lây từ người sang người nhưng ở phạm vi hẹp hoặc ca đơn lẻ; dịch bùng phát và lan rộng ra cộng đồng. Nếu virus cúm A(H7N9) có khả năng lây truyền từ người sang người, thì xảy ra tình huống 3, 4 là rất lớn. Theo các đại dịch cúm đã xảy ra, ước tính số mắc có thể tới 10% dân số. Như vậy, nếu ở Việt Nam với số mắc khoảng 8 - 9 triệu người thì toàn bộ hệ thống y tế sẽ bị quá tải, hoạt động giao lưu thương mại, xã hội có thể bị ngừng trệ, xáo trộn cuộc sống, cũng như kinh tế - xã hội đất nước. PV: Để thực hiện kế hoạch, việc huy động nguồn lực của ngành Y tế thế nào, thưa ông? PGS.TS Trần Đắc Phu: Bộ Y tế chỉ đạo các địa phương bám sát tình hình thực tế, thực hiện lồng ghép việc phòng chống dịch với các hoạt động chung của ngành; sử dụng trang thiết bị cho việc giám sát, các trang thiết bị phục vụ điều trị đã được đầu tư trước. Trong tháng 4/2013, máy đo thân nhiệt từ xa của các cửa khẩu quốc tế đã giám sát 267.842 lượt khách nhập cảnh, trong đó có 90.654 lượt khách nhập cảnh từ Trung Quốc; xét nghiệm hàng ngàn mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân nghi cúm, mẫu bệnh phẩm từ bệnh nhân viêm đường hô hấp cấp tính để sàng lọc nhằm phát hiện sớm trường hợp mắc cúm A(H7N9). Để đưa ra các đề xuất sát thực tế, Cục Y tế dự phòng đã phối hợp chặt chẽ với WHO và FAO thiết lập các nhóm công tác gồm giám sát, truyền thông, xét nghiệm và nhóm đáp ứng tình trạng khẩn cấp để phối hợp làm việc với các tiểu ban của BCĐ Quốc gia phòng chống đại dịch cúm ở người, các đơn vị y tế để đưa ra những đề xuất nhu cầu