Ngày 13/8, Thanh tra TP Huế cho biết, cơ quan này vừa ban hành Kết luận thanh tra về Dự án Hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư ở tổ 6, khu vực 1, phường Thủy Xuân, TP Huế.
Điều chỉnh mức đầu tư không đúng quy định
DA tái định cư được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là TP Huế) phê duyệt lần đầu vào năm 2014 với tổng mức đầu tư hơn 34,2 tỷ đồng; năm 2016 phê duyệt điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lên hơn 51,6 tỷ đồng và năm 2024 tiếp tục tăng mức đầu tư lên 69,1 tỷ đồng.
Mục tiêu đầu tư của DA nhằm phục vụ công tác tái định cư cho các DA đầu tư, chỉnh trang đô thị trên địa bàn thành phố; giải quyết nhu cầu xây dựng nhà ở và sắp xếp lại dân cư theo đúng quy hoạch được duyệt.
Theo Thanh tra TP Huế, đến thời điểm thanh tra, DA mới thực hiện 4 gói thầu gồm: tư vấn quản lý DA đầu tư; tư vấn khảo sát, lập DA đầu tư, thiết kế bản vẽ thi công; tư vấn thẩm tra thiết kế, dự toán; rà phá bom mìn và giải phóng mặt bằng (GPMB) một phần diện tích tại khu vực thực hiện DA. Hiện, DA đang tạm dừng triển khai do vướng mắc trong công tác GPMB đối với phần diện tích còn lại.
Quá trình thanh tra, cơ quan chức năng đã phát hiện một số vi phạm, thiếu sót. Cụ thể, đối với việc lập, thẩm định, phê duyệt quyết định chủ trương đầu tư và quyết định chủ trương đầu tư điều chỉnh, trong báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư do Công ty Konsept lập, không thể hiện ngày tháng năm lập hồ sơ, không được cơ quan giao chuẩn bị báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư xác nhận…
Bên cạnh đó, việc chi phí đền bù GPMB tăng tại thời điểm lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư so với thời điểm phê duyệt DA đầu tư năm 2014 chủ yếu do công tác khảo sát sơ bộ để lập khái toán phần chi phí bồi thường GPMB không chính xác về số lượng về mộ, lăng, nhà cửa, đất ở, đất nông nghiệp.
Đơn vị tư vấn, chủ đầu tư không báo cáo và giải trình làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của tổ chức trong quá trình chuẩn bị đầu tư, thực hiện DA dẫn đến tăng tổng mức đầu tư trong báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư và văn bản đề nghị phê duyệt chủ trương đầu tư. Đơn vị được giao làm chủ đầu tư (Trung tâm Phát triển quỹ đất), đơn vị thẩm định báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư, đơn vị đề nghị phê duyệt chủ trương đầu tư (Sở Tài nguyên và Môi trường nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường), đơn vị thẩm định và trình phê duyệt chủ trương đầu tư (Sở Kế hoạch và Đầu tư nay là Sở Tài chính) không nêu nguyên nhân, lý do tăng tổng mức đầu tư.
Theo Tờ trình của Trung tâm Phát triển quỹ đất và Sở Kế hoạch và Đầu tư về việc điều chỉnh DA và kế hoạch lựa chọn nhà thầu nêu lý do điều chỉnh: “Trong thời gian lập DA và chi phí đền bù GPMB khu vực DA áp dụng theo Luật Đất đai ngày 26/11/2003 của Quốc hội. Nhưng tại thời điểm tiến hành tính giá đền bù GPMB để lập DA đầu tư điều chỉnh, thực hiện theo Luật Đất đai ngày 29/11/2013 của Quốc hội nên chi phí đền bù GPMB tăng vượt tổng mức đầu tư”.
Thực tế qua thanh tra nhận thấy phần lớn do công tác khảo sát sơ bộ để lập khái toán phần chi phí bồi thường GPMB không chính xác dẫn đến làm tăng tổng mức đầu tư. Theo Thanh tra, căn cứ Luật Đầu tư công và Luật Xây dựng năm 2014, DA không thuộc trường hợp được điều chỉnh. Do đó việc trình, thẩm định và phê duyệt điều chỉnh DA là không đúng quy định.
Chưa xác định rõ nguồn vốn
Kết luận Thanh tra cũng chỉ ra rằng, Sở Kế hoạch và Đầu tư tham mưu cho UBND tỉnh Thừa Thiên Huế ban hành Quyết định số 3359 ngày 26/12/2016 về việc thông báo kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn 5 năm giai đoạn 2016 – 2020 cho DA với số tiền 27 tỷ đồng từ nguồn thu sử dụng đất, giá trị còn lại là hơn 24,6 tỷ đồng. Việc chưa xác định rõ nguồn vốn và khả năng cân đối vốn để thực hiện DA là không đảm bảo điều kiện DA được bố trí vốn kế hoạch đầu tư công trung hạn.
Bên cạnh đó, DA có tổng mức đầu tư hơn 51,6 tỷ đồng thuộc dự án nhóm C theo quy định tại khoản 3 Điều 10 Luật Đầu tư công năm 2014 nhưng Sở Kế hoạch và Đầu tư tham mưu thời gian bố trí vốn hơn 3 năm là không đúng quy định. Kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn 5 năm giai đoạn năm 2016 - 2020 bố trí để thực hiện DA từ nguồn vốn ngân sách tỉnh quản lý là 27 tỷ đồng, tuy nhiên tổng kế hoạch vốn thông báo hàng năm từ năm 2016 đến năm 2020 là 18 tỷ đồng là không đúng quy định Luật Đầu tư công năm 2014.
Đối với công tác bồi thường GPMB, một số trường hợp dù đã nhận tiền bồi thường từ năm 2016 đến năm 2025 nhưng hồ sơ không có biên bản bàn giao đất giữa các hộ dân đã nhận đủ tiền bồi thường và đơn vị làm nhiệm vụ bồi thường; GPMB không có xác nhận của UBND phường Thủy Xuân (chính quyền nơi có đất thu hồi) là không đúng quy định. Hồ sơ bàn giao không có bản vẽ sơ đồ khu đất thể hiện phần đất đã được bồi thường và phần chưa được bồi thường; không có bàn giao các hồ sơ sổ sách, chứng từ kế toán liên quan đến việc giải ngân các chi phí đã thực hiện… Bên cạnh đó, việc thương thảo, ký kết, thực hiện hợp đồng và phụ lục hợp đồng, hồ sơ thanh toán cũng để xảy ra nhiều thiếu sót…
Trước những vi phạm, thiếu sót nêu trên; Thanh tra TP Huế kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Trung tâm Phát triển quỹ đất tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan. Căn cứ vào các điều khoản quy định của Hợp đồng kinh tế đã ký kết để xử lý đối với Công ty Cổ phần Kiến trúc và Hạ tầng Konsept do để xảy ra vi phạm, thiếu sót….
Bên cạnh đó, chỉ đạo Ban quản lý dự án Đầu tư xây dựng khu vực 1 tổ chức rà soát, đánh giá tính hợp pháp, hợp lệ của toàn bộ hồ sơ bồi thường, GPMB, đặc biệt là phần hồ sơ đã thực hiện chi trả. Qua rà soát, trường hợp phát hiện có dấu hiệu sai phạm hoặc cố ý làm trái, kiến nghị chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra để làm rõ, xử lý theo quy định của pháp luật…
Thanh tra cũng kiến nghị Chủ tịch UBND TP Huế chỉ đạo Sở Tài chính tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan để xảy ra vi phạm, thiếu sót trong công tác tham mưu bố trí không đủ nguồn lực kịp thời để GPMB giai đoạn 2015-2020 dẫn đến DA chậm tiến độ… Đồng thời, chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan đã để xảy ra những vi phạm, thiếu sót…
Chánh Thanh tra thành phố kiến nghị Chủ tịch UBND TP Huế thống nhất chủ trương tiếp tục thực hiện DA, bổ sung DA vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 theo quy định của pháp luật về đầu tư công, tham mưu cân đối nguồn lực, bố trí vốn để triển khai thực hiện DA hoàn thành trong thời gian tới.
