Hội tình thương của người mẹ thương binh

Trong thẳm sâu lòng người Hải Thượng (Hải Lăng, Quảng Trị), mẹ Cam là một người "đặc biệt". Đặc biệt bởi ngày xưa, trong mưa bom bão đạn, quân và dân vùng đất này coi mẹ là một phần máu thịt của họ, của cách mạng. Còn bây giờ, thế hệ trẻ coi mẹ là tấm gương để noi theo. Chẳng thế mà ngoài cái tên mộc mạc Phan Thị Cam (thương binh 1/4), mẹ còn được dân làng nhắc đến bằng cả niềm trìu mến "mẹ Cam Thảo".

Những năm sau Cách mạng Tháng Tám 1945, khu vực Triệu Hải, Quảng Trị là vùng địch hậu. Nhất cử nhất động của ta đều bị địch theo dõi sát sao. 11 tuổi, cô bé mồ côi Phan Thị Cam đã tham gia làm liên lạc. Năm 20 tuổi, là Trưởng ban Đấu tranh chính trị hợp pháp.

Suốt gần 10 năm (1945 - 1954), bằng trí thông minh, lanh lợi, Cam đã nhiều phen làm giặc điêu đứng. Năm 1954, để Hiệp định Geneva ký kết, chúng ta đấu tranh với thực dân Pháp không chỉ trên mặt trận quân sự mà còn trên mặt trận chính trị, ngoại giao. Phong trào mít tinh rầm rộ diễn ra trên khắp cả nước.

Tại Quảng Trị, bất chấp súng gươm của kẻ thù, chị Cam dẫn đầu đoàn người đấu tranh, hô vang khẩu hiệu: "Đả đảo Bảo Đại, ủng hộ Hồ Chí Minh". Năm đó cô du kích Phan Thị Cam tròn 24 tuổi, đã bị địch bắt giam cầm 6 tháng. Sau mọi ngón đòn tra tấn, không lấy được lời khai, cuối cùng chúng đành thả chị.

Ra tù hôm trước, hôm sau chị lại móc nối đường dây tiếp tục hoạt động. Đầu năm 1956, chị lại bị bắt, bị tra tấn dã man. Nhưng trước sau chị vẫn kiên trung, vẹn nguyên một tấm lòng cộng sản. Điệp khúc bị bắt - tra tấn rồi thả ra lặp đi lặp lại nhiều lần trong cuộc đời chiến đấu của chị. Lần thứ 4, chị bị địch bắt và giam cầm suốt 6 năm ở khu trù mật thuộc vòng ngoài nhà giam Lao Bảo (Hướng Hóa, Quảng Trị).

Mãi đến năm 1962, chị vượt ngục tìm về căn cứ của ta ở bản PrinC, xã A Dơi thuộc vùng rừng miền Tây Hướng Hóa tiếp tục hoạt động. Những năm tiếp đó chị đảm nhận nhiều nhiệm vụ khác nhau: Từ Tổ trưởng Đội thanh niên xung phong gùi cõng hàng hóa, đạn dược băng rừng lội suối tiếp sức cho bộ đội ta tận Quảng Nam - Đà Nẵng, rồi quay về là làm nhiệm vụ tại cơ quan Dân vận tỉnh. Sau đó, chị được biệt phái về làm Huyện ủy viên huyện Hải Lăng, trực tiếp lãnh đạo phong trào quần chúng đấu tranh phá ấp chiến lược.

Hội tình thương của người mẹ thương binh ảnh 1

Bà Cam cùng các cháu trong hội tham quan di tích lịch sử Nhà tù Lao Bảo.

Năm 1970, chị vinh dự được Đảng, Nhà nước cho đi tham quan các nước bạn Liên Xô, Bungary, Hungary . Sau chuyến đi ấy, chị trở lại miền Nam tiếp tục tham gia chiến đấu cho đến ngày đất nước hòa bình.

Ngày hòa bình, ngoảnh lại tuổi thanh xuân đã qua tự bao giờ, bà Cam về dựng một căn nhà lá ở làng, sống một mình và tiếp tục cống hiến cho xã hội.

Chiến tranh đã đi qua, những trận đòn thù dã man của bọn ác ôn ngày nào tưởng đã lùi vào dĩ vãng bỗng trỗi dậy quẫy đạp trong thân thể bà. Tiếng bom đạn đì đùng, tiếng máy bay B52 ầm ào gầm rú trong đầu bà khiến bà ngất đi. Lúc tỉnh dậy bà lại chui xuống gầm giường, rồi xông thẳng ra sân hô lệnh bắn hạ máy bay. Bệnh tật cứ thế hành hạ bà suốt 10 năm ròng rã. Nhưng nghị lực phi thường của một người từng đi qua chiến tranh như một phép mầu đã chiến thắng bệnh tật.

Một buổi sớm mùa thu đẹp trời năm 2001, trong lúc ngồi bên bậc cửa nhìn lũ trẻ quần xanh, áo trắng, tay cầm cờ Tổ quốc rộn ràng đến trường khai giảng năm học mới, bà chợt tỉnh lại. Trí nhớ bà hồi phục!

Những năm trở lại đây, mặt trái của cơ chế thị trường mang đến nhiều thói hư tật xấu của thế hệ thanh, thiếu niên, như: hút thuốc, uống rượu, trộm cắp vặt… Trẻ em quê bà cũng không ngoại lệ. Trăn trở trước lời dạy của Bác Hồ "Mười năm trồng cây, trăm năm trồng người", bà quyết định dành những đồng lương thương binh của mình để thành lập "Hội tình thương thanh, thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh" nhằm tập hợp, giáo dục, rèn luyện đạo đức, nâng cao kết quả học tập cho các cháu.

Ban đầu các bậc phụ huynh không hiểu lắm về việc làm của bà, các cháu lại càng không muốn gia nhập hội vì đã quen chơi bời, nay không muốn bị gò ép. Cuối cùng, với những lời lẽ có tình, có lý, bà đã thành công. Đầu tiên có 3 cháu xin vào hội, sau đó các cháu lần lượt xin vào theo. Đó là năm 2005.

Mỗi tháng các cháu sinh hoạt một buổi vào tối thứ 7 để nghe bà kể chuyện lịch sử và giải đáp mọi thắc mắc của các cháu về cuộc sống. Mỗi năm đến Tết Trung thu, quốc tế thiếu nhi, bà đều tổ chức cho các cháu vui chơi và nhân dịp này bà trích tiền lương thương binh của mình mua quà tặng cho các cháu đạt học sinh giỏi trong năm.

Ngoài ra, bà còn phân cho mỗi cháu 30 ngàn đồng, số tiền này các cháu dùng nuôi gà, vịt… lợi nhuận thu được mỗi năm sẽ trích ra 100 ngàn nộp lại cho hội làm quỹ để tổ chức đi tham quan các di tích lịch sử. Đến nay, hội tình thương của bà Cam đã lên tới 58 cháu. Trong đó có 5 cháu từng có biệt danh là "Siêu quậy" của thôn đã trưởng thành và đỗ đại học. Mỗi tháng các cháu đều đặn viết thư về thăm bà và động viên các em chăm ngoan.

Nghe bà kể chuyện, tôi chợt ngộ ra rằng, cái lẽ "được - thua", "mất - còn" ở trên cuộc đời này là chuyện muôn thuở, nhưng cái "Còn" quý giá nhất ở bà Cam - người cộng sản kiên trung ấy là sức sống, niềm yêu đời và hơn hết thảy là sự khôn lớn, trưởng thành, chăm ngoan và hiếu thảo của các cháu

Phan Vĩnh Yên

Các tin khác

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.