Hồi âm bài báo liên quan đến việc tu bổ, tôn tạo di tích lịch sử Đền Đuổm

Theo đó, Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên trân trọng cảm ơn Ban Biên tập Báo CAND, tác giả Nguyễn Thanh Sơn đã quan tâm góp ý kiến cho Ban Quản lý di tích huyện Phú Lương (Thái Nguyên) trong công tác trùng tu di tích đền Đuổm.

Trong Công văn phúc đáp thông tin Báo CAND đăng tải, Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên cho biết: Đền Đuổm nằm bên quốc lộ 3, thuộc địa phận xã Động Đạt (huyện Phú Lương), cách thành phố Thái Nguyên 25km về phía tây bắc. Đền nằm dưới chân núi Đuổm - một danh thắng của tỉnh Thái Nguyên. Đền Đuổm thờ Dương Tự Minh - một thủ lĩnh người Tày và là vị quan dưới triều Lý được giao cai quản phủ Phú Lương xưa (gồm các châu nay là đất thuộc các tỉnh: Thái Nguyên, Bắc Kạn, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Tuyên Quang, Cao Bằng, Lạng Sơn). Ông cũng là một danh tướng có công lớn trong việc giành lại phần đất đai rộng lớn từ tay giặc Tống, bảo vệ vững chắc vùng biên cương phía bắc Đại Việt. Ông còn có công khai khẩn điền địa, phát triển kinh tế, giữ vững mối đoàn kết dân tộc. Thời ông cai quản dân trong vùng được bình yên, thịnh trị.

Với những công lao đóng góp cho đất nước dưới triều nhà Lý, ông được vua Lý phong làm Thủ lĩnh phủ Phú Lương, 2 lần các vua nhà Lý gả con gái là công chúa Diên Bình vào năm 1127 và công chúa Thiều Dung vào năm 1144. Sau khi ông mất, nhân dân đã lập đền thờ ông ở núi Đuổm được nhà Lý sắc phong là “Uy viễn đôn tĩnh Cao Sơn quảng độ chi thần”. Các triều đại về sau đều có sắc phong ông là “Cao Sơn Quý Minh thượng đẳng thần”.

Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên khẳng định, đền Đuổm không chỉ là nơi thờ tự mà còn là sự kết tinh công sức, tâm hồn, tình cảm của dân tộc trước bậc tiền nhân đã có công lao với dân, với nước. Chính vì vậy, hiện trạng quần thể di tích quốc gia đền Đuổm như hiện nay chưa thật khang trang, xứng tầm với những công lao to lớn của danh tướng Dương Tự Minh. Về tổng thể, có thể đánh giá các hạng mục trong quần thể di tích chủ yếu là các hạng mục nhỏ bé, nhiều hạng mục đang tiếp tục xuống cấp, không chỉ kết cấu mà tính thẩm mỹ, độ an toàn của hạng mục công trình di tích cũng đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng, sụt lún, thấm dột, rạn nứt, gây nguy hiểm trong quá trình sử dụng.

Đền Đuổm đã qua 9 lần tu sửa năm 1980 di tích là tranh tre nứa lá, đơn sơ, không có giá trị kiến trúc, nghệ thuật. Qua nhiều lần tu bổ, tôn tạo, sửa chữa, nhiều hạng mục được xây dựng mới làm phai mờ dấu tích khởi nguyên và không có dấu tích khởi nguyên của thời Lý. Cổng tam quan được tu bổ, xây dựng lại theo kiến trúc thời Lý nhưng chưa đảm bảo, lại có vị trí nằm sát đường Quốc lộ, lưu lượng xe đi lại lớn… nên hạng mục này cũng nhanh chóng xuống cấp.

Cũng theo Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên, để khắc phục tình trạng xuống cấp các hạng mục của di tích, bảo tồn giá trị lịch sử - văn hóa, việc trùng tu, tôn tạo di tích đền Đuổm là việc làm cần thiết, góp phần quan trọng trong việc giáo dục truyền thống và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Với mục tiêu đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, UBND huyện Phú Lương đã phối hợp, mời cơ quan chuyên môn thuộc Bộ và chuyên gia có uy tín về lĩnh vực di sản nghiên cứu, khảo sát thực địa, thảo luận, thống nhất Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích quốc gia đền Đuổm, xã Động Đạt, Huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên trình cấp có thẩm quyền phê duyệt để triển khai thực hiện.

Công trình tu bổ, tôn tạo đền Đuổm gói gọn trong khuôn viên di tích và không làm thay đổi hình dáng kiến trúc mặt tiền, vì thế không ảnh hưởng đến quy hoạch chung của tỉnh, đảm bảo đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, thống nhất và hài hòa về hình thái không gian, kiến trúc khu vực, đảm bảo môi trường cảnh quan bền vững, kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và phát triển trong khu vực.

Những năm qua, nhiều di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh được xếp hạng, được quan tâm tu bổ, tôn tạo trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên đã góp phần quan trọng vào công tác giáo dục truyền thống, quảng bá hình ảnh của tỉnh, thu hút du khách, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Do nguồn ngân sách có hạn, Huyện ủy, HĐND, UBND huyện Phú Lương thống nhất giao cho cơ quan chuyên môn kêu gọi nguồn kinh phí xã hội hóa. Là doanh nghiệp có bề dày kinh nghiệm trong việc xây dựng, trùng tu nhiều di tích lịch sử, cách mạng tại Thái Nguyên, Công ty Cổ phần đầu tư Xây dựng và Khai thác khoáng sản Thăng Long đã tình nguyện góp toàn bộ kinh phí cho dự án, sau khi hoàn thành công trình sẽ bàn giao cho địa phương quản lý, vận hành, khai thác, sử dụng.

Việc tu bổ, tôn tạo công trình tâm linh có tính đặc thù; để đảm bảo phục vụ các ngày lễ lớn, sự kiện quan trọng của đất nước, của tỉnh Thái Nguyên năm 2025; quá trình thi công phải đảm bảo hoàn thành đúng tiến độ và kế hoạch đề ra, vừa phải đảm bảo các yêu cầu về kiến trúc truyền thống, kỹ thuật, mỹ thuật và giá trị kiến trúc nghệ thuật của di tích, mặt khác, phải đáp ứng nguyện vọng và nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân địa phương nên việc thi công, thực hiện gặp phải một số khó khăn nhất định.

Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên mong muốn Ban Biên tập Báo CAND hỗ trợ địa phương, cử phóng viên tiếp tục phản ánh về quá trình tu bổ, tôn tạo di tích lịch sử đền Đuổm, xã Động Đạt, Huyện Phú Lương nhằm tạo không gian khang trang, trang nghiêm cho sinh hoạt văn hoá, tín ngưỡng của nhân dân.

Báo CAND hoan nghênh tinh thần cầu thị; nhanh chóng tiếp thu ý kiến góp ý của công luận của Sở VHTTDL tỉnh Thái Nguyên. Hy vọng công việc triển khai tu bổ, tôn tạo công trình tâm linh đền Đuổm được thực hiện đúng quy trình, đảm bảo chất lượng, đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng của người dân địa phương nói riêng và đồng bào cả nước nói chung.