Những nỗi lo “mới” trong đại dịch lần 4
Để có được giấy xét nghiệm nhanh COVID-19, anh Minh - tài xế chở hàng cho khu công nghiệp sản xuất hàng thiết yếu tại một tỉnh ở miền Tây, phải ngồi chờ đến gần 3 tiếng đồng hồ để được “ngoáy mũi”. Chưa kể, hàng nghìn người dân khác nếu muốn vào địa phương cũng phải “chôn chân” tại chốt kiểm dịch để lấy giấy xét nghiệm âm tính với virus SAS-CoV-2 có hiệu lực trong vòng 3 ngày.
Chi phí cho một lần xét nghiệm tại chốt kiểm dịch thông thường sẽ từ 250.000đ - 300.000đ, có nơi lên đến 500.000đ. Như vậy theo tính toán, đối với người lao động có tính chất công việc phải di chuyển liên tục thì tối thiểu họ phải “ngoáy mũi” đến 10 lần với chi phí ít nhất 3 triệu đồng mỗi tháng. Nỗi lo hằn sâu trong đôi mắt của anh Minh cứ lớn dần lên từng ngày, khi chi phí xét nghiệm nhanh lại lớn hơn cả nguồn thu nhập hiện giờ.
Siết chặt hơn các quy định nhằm tuân thủ chỉ thị giãn cách của Chính phủ là điều cần thiết. Nhưng liệu điều đó có thật sự đạt hiệu quả trong làn sóng dịch thứ 4 lần này? Người lao động yếu thế đang trở nên kiệt sức vì những hệ lụy kinh tế mà đại dịch mang đến, cùng đó là nỗi lo về nguy cơ trở thành F1, F2, Fn… có thể bị đưa đi cách ly tập trung.
Hiến kế cho công tác quản lý dịch bệnh
Đã đến lúc, chúng ta cần phải thay đổi cách quản lý dịch COVID-19 trong bối cảnh virus SARS-CoV-2 không thể nào biến mất trong tương lai.
Để làm được điều đó, ta cần phải thay đổi quan điểm và cách thức quản lý dịch Covid-19. Theo thống kê của Bộ Y Tế, có hơn 62% số người bị nhiễm virus SARS-CoV-2 ở Việt Nam không có triệu chứng. Con số này có thể khẳng định người nhiễm virus nếu không có tiền sử bệnh nền đều có một sức khỏe bình thường. Họ không nên được xem là người bệnh.
Những trường hợp này nên được cho phép cách ly tại nhà. Ở đó, mỗi gia đình sẽ đóng vai trò như một pháo đài chống virus. Cùng với những quy định, hướng dẫn y tế được quy chuẩn hóa cho F0 tự điều trị sẽ nhanh chóng giảm áp lực lên hệ thống bệnh viện đang trở nên quá tải như hiện nay.
Bằng cách đó, ngành Y Tế sẽ được phép tập trung nguồn lực theo dõi và điều trị nhóm người có nguy cơ tử vong cao khi bị nhiễm virus.
Theo báo cáo tại Mỹ, hơn 80% trường hợp tử vong do COVID-19 đều thuộc độ tuổi từ 65 trở lên hoặc có triệu chứng nặng. Đây là những trường hợp cần được y tế “giải cứu” kịp thời và nhanh chóng giúp hạn chế những tổn thương. Và điều đó sẽ giảm áp lực rất lớn lên ngành Y, khi các y bác sĩ phải đối mặt với tỉ lệ tử vong vì Covid đang không ngừng gia tăng từng ngày ở Việt Nam.
Quan trọng hơn, các tư lệnh địa phương cần nhanh chóng gỡ bỏ những bất cập về phương pháp cách ly tập trung. Đây là môi trường rất thuận lợi cho virus lây lan trong tập thể. Đã có rất nhiều trường hợp F1 trở thành F0 sau khi cách ly chung phòng với 7 đến 10 ca, thậm chí 20 ca đang chờ sàng lọc bệnh.
Theo VNVC, virus Corona tồn tại đến 72h trên các bề mặt thông thường như tay nắm cửa, tay vịn cầu thang, mặt bàn, mặt ghế… thậm chí tệ hơn là ở các khu vệ sinh tập thể. Việc lây nhiễm chéo sẽ là điều khó tránh khỏi, và hệ lụy là số ca F0 sẽ liên tục được điểm mặt đặt số thứ tự.
Áp dụng cách ly tập trung sẽ không thể đảm bảo an toàn cho các trường hợp không bị nhiễm virus. Và biện pháp cách ly tại nhà đối với F0 không triệu chứng hay F1 là giải pháp tối ưu nhất cần được áp dụng trong trường hợp này.
Cuối cùng, truyền thông cần phải ngừng truyền tải thông tin tiêu cực về dịch bệnh. Việc đếm số ca nhiễm mỗi ngày chỉ mang tính chất thống kê, không có tác dụng trong việc hỗ trợ điều trị bệnh cấp thiết như lúc này. Thay vào đó, ta nên tập trung thông tin về các phác đồ điều trị tại nhà, những phương pháp hiệu quả giúp giảm triệu chứng… Những người bị nhiễm virus sẽ cần lời khuyên điều trị hơn là những con số.
Hơn thế nữa, thông tin về số ca mắc COVID-19 đã điều trị khỏi hoặc các thành tựu mà công tác chống dịch của Việt Nam đạt được sẽ nhanh chóng xoa dịu căng thẳng tâm lý của cộng đồng.
Corona khiến chúng ta phải thay đổi cách vận hành cũ để phù hợp với tình hình cấp thiết như hiện nay. Vấn đề là ta có thật sự nhìn ra những bất cập để linh hoạt thay đổi hay không?
