Hai cô gái bên kho di vật liệt sĩ

Hằng ngày, hai cô gái Sáu và Ly lại cần mẫn với công việc của mình trong kho di vật liệt sĩ tại Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị để tìm lời giải đáp: Di vật này của ai và ai đã để lại di vật ấy khi ngã xuống trên chiến trường Thành cổ?

Trên gác hai Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị hiện nay có căn phòng được gắn tấm biển gồm năm chữ: "Kho di vật liệt sĩ". Hằng ngày trong căn phòng ấy có hai cô gái miệt mài gỡ những lớp gỉ sét, bùn đất rồi lau chùi, đánh số hiệu, ghi chép, gói ghém cẩn thận từng di vật với hy vọng có thể xác định được tên tuổi, địa chỉ của một người nào đó trong số hơn 10.000 cán bộ, chiến sĩ đã chiến đấu và hy sinh trong 81 ngày đêm mùa hè đổ lửa năm 1972 tại chiến trường Quảng Trị.

Nguyễn Thị Sáu học chuyên ngành bảo tồn bảo tàng và Trần Thị Ly, học chuyên ngành lịch sử làm việc tại kho di vật liệt sĩ tại Bảo tàng Thành cổ Quảng Trị, cho biết: Kho hiện có hàng trăm di vật, hầu hết đều được tìm thấy trong quá trình xây dựng các công trình công cộng hoặc người dân đào xới đất đai, xây dựng nhà cửa trên địa bàn thị xã Quảng Trị. Do bị vùi lấp dưới lòng đất quá lâu nên việc bảo quản, phân loại, xác minh, tìm kiếm thông tin và ghi lý lịch chi tiết cho từng hiện vật gặp rất nhiều khó khăn.

Ngoài việc phục vụ trưng bày, những người làm công tác bảo tàng hy vọng du khách tham quan, nhất là đồng đội và thân nhân liệt sĩ sẽ tình cờ "nhận mặt" được di vật nào đó để có thể lần tìm, xác định tên tuổi, địa chỉ của các anh hùng liệt sĩ.

Anh Nguyễn Quang Chức, Phó Ban quản lý di tích và danh thắng Quảng Trị vui mừng nói: "Kho di vật liệt sĩ mặc dù mới hình thành nhưng trong năm qua đã may mắn tìm được tên cho một phần mộ liệt sĩ nhờ vào nét chữ và tên của liệt sĩ khắc trên bi đông nước".

Hằng ngày, hai cô gái Sáu và Ly lại cần mẫn với công việc của mình trong kho di vật liệt sĩ, để rồi từng khắc thời gian, từng ngày, từng tháng lại có thêm những phút suy tư thầm lặng, những day dứt, nỗi đau, niềm vui, niềm hy vọng đan xen với ký ức vang rền về một thời máu lửa...

Dâng hương tại Đài tưởng niệm Thành cổ Quảng Trị, trong những ngày Tết.

Dâng hương tại Đài tưởng niệm Thành cổ Quảng Trị, trong những ngày Tết.

Thành cổ thiêng liêng trước hết bởi những sự tích anh hùng của bao chiến sĩ vô danh và xương máu tuổi đôi mươi đã vĩnh viễn hòa vào sông nước, cỏ cây nơi đây. Đã trăm ngàn lần trong đầu Sáu và Ly tái diễn một câu hỏi chờ lời giải đáp: Di vật này của ai và ai đã để lại di vật ấy khi ngã xuống trên chiến trường Thành cổ?

Ai cũng nhớ, 81 ngày đêm mùa hè năm 1972 như một cơn bão lửa. Bây giờ sông Thạch Hãn và Thành cổ Quảng Trị đã trở thành những tượng đài liệt sĩ thiêng liêng và vĩnh viễn trường tồn trong tâm khảm đồng bào cả nước. Nơi đây mãi mãi là cội nguồn cho những cuộc hành hương ngược dòng lịch sử, cho hết thảy những ai muốn chiêm nghiệm về lẽ sống - chết; về sự hiến dâng và sự bất tử.

Trong câu chuyện dài của cuộc chiến tranh và cho mãi đến hôm nay, người Quảng Trị vẫn miệt mài tìm kiếm từng hiện vật, từng di vật vốn đã là hành trang cuộc đời của người chiến sĩ. Những cuộc tìm kiếm ấy, trước là sự tri ân với máu xương, anh linh những liệt sĩ đã vì độc lập tự do của dân tộc ngã xuống trên mảnh đất này, sau nữa là sự thôi thúc về nguồn cội của chủ nhân những di vật ấy, về nơi di vật đã cùng các anh, các chị lên đường và mãi mãi chẳng trở về.

Tìm tòi, cố gắng làm sao để những di vật ấy "lên tiếng" là nhiệm vụ và cũng là mệnh lệnh từ trái tim thôi thúc những người như Ly, như Sáu. Thế hệ đi sau như các cô, bằng tất cả tấm lòng, sự lặng lẽ và tận tụy làm công việc bảo quản, giữ gìn các di vật liệt sĩ, như những nén tâm hương, lời thành kính dâng lên anh linh các anh, trong đó có cả chiếc dép nối quai vùi trong lòng đất mấy chục năm.

Bây giờ chiếc dép đó đã nằm cạnh những khẩu súng AK, băng đạn, gỗ ván hầm công sự, băng ca, cuốc chim, xẻng cá nhân, võng bạt, xoong nhôm, thắt lưng da, dép đúc Trung Quốc, bi đông nước, bát sắt, bút máy, dao cạo râu, bàn chải đánh răng, dụng cụ y tế...

Tất cả, tất cả đều thuộc về 81 ngày đêm Thành cổ Quảng Trị! Mỗi lần nhìn tấm ảnh anh chiến sĩ nuôi quân nách cắp rá, tay phát từng nắm cơm nắm cho đồng đội trên miệng chiến hào của nghệ sĩ Đoàn Công Tính tại phòng trưng bày Bảo tàng Thành cổ, nhiều người lại nôn nao nghĩ đến cái bát sắt nằm trong kho di vật liệt sĩ...

Hạt gạo nắm cơm quê nhà lam lũ đã kịp chuyền qua những bàn tay bụi bặm và chứng kiến những giây phút cuối cùng của người cầm súng trước lúc ngã xuống trên chiến trường Thành cổ...

Lê Minh Thắng

Các tin khác

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Siết chặt các biện pháp bảo vệ đàn cá voi vùng biển Cù Lao Mái Nhà

Hôm nay (20/5), ông Nguyễn Hùng Dũng, Chủ tịch UBND xã Ô Loan, tỉnh Đắk Lắk đã ký văn bản chỉ đạo Công an, Quân sự cùng các phòng, ban, mặt trận, tổ chức chính trị - xã hội ở địa phương và Đồn biên phòng An Hải tăng cường các biện pháp bảo vệ các loài động vật biển.

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Việt Nam đứng thứ 2 tại Olympic Tin học Châu Á Thái Bình Dương

Với kết quả 6/6 học sinh đoạt giải, trong đó có 2 huy chương Vàng (HCV),  4 huy chương Bạc (HCB), đội tuyển Olympic Tin học Việt Nam xuất sắc đứng thứ 2 toàn đoàn (đồng hạng với Nhật Bản) sau đội tuyển Nga đứng thứ nhất. Thành tích này giúp Việt Nam tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu trong khu vực Đông Nam Á.

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư

Cải tạo chung cư cũ, người dân được chọn 4 phương án tái định cư


Thành phố Hà Nội dự kiến khi thực hiện cải tạo, xây lại nhà chung cư, người dân được lựa chọn một trong 4 hình thức gồm tái định cư tại chỗ, nhận nhà ở tái định cư tại địa điểm khác, nhận tiền bồi thường hoặc kết hợp nhận nhà và tiền. Đáng chú ý, căn hộ tái định cư được bố trí có diện tích, chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật cao hơn hoặc tương đương căn hộ cũ. 

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Tiếp tục tôn vinh những tấm gương thanh niên tiêu biểu

Theo Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam Nguyễn Tường Lâm, chương trình Tỏa sáng Nghị lực Việt đã vinh danh 98 tấm gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu, đã hỗ trợ 10 dự án khởi nghiệp xuất sắc của thanh niên khuyết tật với tổng kinh phí 500 triệu đồng.

Trồng hàng nghìn cây mai anh đào trong rừng

Hướng tới kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 – 19/5/2026) và hưởng ứng Festival Hoa Đà Lạt – Lâm Đồng lần thứ XI năm 2026, ngày 19/5, tại tiểu khu 144B, UBND phường Lâm Viên – Đà Lạt (Lâm Đồng), đã long trọng tổ chức lễ phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ”.

 Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Đắk Lắk: Lại xảy ra vụ chó nghi dại tấn công nhiều người

Cùng với việc tư vấn hướng dẫn 4 người dân bị con chó nghi dại tấn công ở khu phố Phước Bình Bắc, phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk, lực lượng chức năng ở phường này đang tìm kiếm những người đã tiếp xúc và những con vật khác có liên quan đến một con chó đã bị đập chết ở khu phố Lộc Đông, có kết quả xét nghiệm dương tính với virus dại.

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Đồng bào các dân tộc vùng cao ở Huế tự hào mang họ Bác Hồ

Suốt hàng chục năm qua, đã có hàng nghìn người dân thuộc đồng bào các dân tộc thiểu số ở miền núi A Lưới và Nam Đông (TP Huế) tình nguyện mang họ Bác Hồ kể từ ngày Bác Hồ qua đời vào năm 1969. Trong thời kỳ kháng chiến, học tập và làm theo lời Bác dạy, đồng bào các dân tộc mang họ Bác Hồ đã gan dạ, dũng cảm giết giặc, góp sức giải phóng quê hương, nhiều người trong số đó trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND). Ngày nay, đồng bào các dân tộc trên dãy Trường Sơn ở phía Tây của TP Huế tiếp tục nỗ lực thi đua lao động sản xuất để xây dựng cuộc sống mới.

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Cảnh báo ô nhiễm môi trường từ chất thải nguy hại tại các garage ô tô

Những năm gần đây, cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội, đời sống của người dân trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk ngày càng được nâng cao, kéo theo nhu cầu sở hữu và sử dụng ô tô tăng mạnh. Cùng với đó là các xưởng sửa chữa, bảo dưỡng ô tô xuất hiện ngày càng nhiều đã thải ra một lượng lớn chất thải nguy hại, gây nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường.

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Phát động cuộc thi cơ sở y tế không khói thuốc lá lần thứ II

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế, Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Vì vậy, cơ sở y tế càng phải đi đầu trong nhận diện, truyền thông, giám sát và ngăn chặn các sản phẩm này.

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Phát hiện nhiều sai phạm tại Thẩm Mỹ Bee Hin

Ngày 19/5, Công an xã Phú Giáo (TP Hồ Chí Minh) kêu gọi những người từng thực hiện dịch vụ xâm lấn tại Thẩm Mỹ Bee Hin hãy trình báo để phục vụ công tác xác minh, xử lý vụ việc.

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Phát hiện con voi nhà 44 tuổi chết trong rừng

Ngày 19/5, Trung tâm Bảo tồn voi, cứu hộ động vật và Quản lý bảo vệ rừng Đắk Lắk (Trung tâm Bảo tồn voi) cho biết, một con voi nhà nặng khoảng 4,6 tấn, ở xã Buôn Đôn vừa được phát hiện chết trong rừng chưa rõ nguyên nhân.