Báo cáo với Bộ trưởng Bộ Y tế, bác sĩ (BS) Nguyễn Trí Dũng, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng (YTDP) TP Hồ Chí Minh cho biết, bệnh nhân mắc sởi trên địa bàn TP Hồ Chí Minh được ghi nhận từ tháng 11, tháng 12/2013, đầu năm 2014 tới nay tiếp tục gia tăng. Tuy nhiên, vào thời điểm cuối tháng 4/2014, dịch sởi tại TP Hồ Chí Minh có dấu hiệu chững lại. Một phần do TP Hồ Chí Minh theo chỉ đạo của Bộ Y tế đã thực hiện chiến dịch tiêm vét sởi cho trẻ từ ngày 7/3 tới cuối tháng 3/2014 khá tốt.
Phân tích cho thấy, 90% số ca mắc bệnh vào năm 2013 là trẻ dưới 3 tuổi, thì sang năm 2014, số trẻ mắc sởi dưới 3 tuổi là 70%, còn lại từ 3 tới 6 tuổi. Trong đó khác với Hà Nội, số các ca sởi bị biến chứng giảm dần, số bệnh nhi dồn về các Bệnh viện (BV) Nhi Đồng 1, 2 trong tháng 3 và tháng 4/2014 chủ yếu do tâm lý phụ huynh lo lắng dịch sởi nên cứ thấy con có triệu chứng sốt, ho là đưa ngay vào BV cho “chắc ăn”.
Hiện tại, TP Hồ Chí Minh không có trường hợp nào suy hô hấp do biến chứng sởi phải thở máy hay tử vong do sởi. Công tác thực hiện ra quân chiến dịch tiêm chủng ngừa bệnh sởi theo chương trình quốc gia và chiến dịch tiêm vét sởi được thực hiện quyết liệt. Tổng số mũi tiêm sởi (TCMR) của TP đã đạt 95.764 mũi (đạt tỉ lệ 95,7%). Theo kế hoạch, TP Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục thực hiện tiêm vét sởi cho trẻ chưa được tiêm ngừa sởi (từ 3 tới 6 tuổi), cũng như trẻ từ 2 tuổi tới 6 tuổi theo chương trình chỉ đạo của Bộ Y tế trong 11 tỉnh, thành có nguy cơ cao về dịch sởi.
Cũng theo BS Nguyễn Trí Dũng, để phòng chống dịch sởi và dịch bệnh truyền nhiễm khác tại TP Hồ Chí Minh, hiện nay có 3 BV, gồm: BV Nhi Đồng 1, 2; BV Bệnh Nhiệt Đới là nơi tiếp nhận bệnh nhân mắc sởi, ngoài ra còn có các Khoa Lây tại một số BV đã chuẩn bị đầy đủ về nhân sự, cơ số giường, phòng cách ly cần thiết. Về trang thiết bị, hiện thành phố có 566 máy thở và 980 máy monitor đang được đặt tại các BV cho công tác cấp cứu cho bệnh nhân. Tuy nhiên, nếu trong tình huống số bệnh nhân mắc sởi gia tăng hơn thì công tác thu dung cũng như trang thiết bị cần phải được tăng cường thêm. Theo đề xuất của 2 BV Nhi đồng 1 và 2, thì cần mua thêm 29 máy thở và 75 máy monitor cho công tác phòng chống dịch.
Có mặt tại buổi làm việc, ông Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh nhấn mạnh: Một trong mục tiêu quan trọng để ngăn chặn dịch sởi lây lan đó là giảm tối đa số ca biến chứng và tử vong do sởi. Qua buổi kiểm tra thực tế các BV tại TP Hồ Chí Minh cho thấy đã chuẩn bị khá tốt trong việc này. Đặc biệt là việc cập nhật phác đồ điều trị sởi theo phác đồ của Bộ Y tế. Tuy nhiên, các BV tại TP Hồ Chí Minh cần chú ý công tác sàng lọc bệnh nhân ngay từ bàn khám bệnh. Tư vấn để người dân hiểu rằng, bệnh sởi nhẹ chỉ cần chăm sóc cách ly tại nhà, theo hướng dẫn của BS, không nhất thiết phải nhập viện. Không thể kéo dài tình trạng bệnh nhi dồn về BV Nhi đồng 1 lên tới 5.000-6.000 bệnh nhi/ngày như hiện nay, nguy cơ lây nhiễm chéo, gây dịch sởi trong BV là rất nguy hiểm. Để ngăn chặn dịch sởi lây lan thì quan trọng số 1 là công tác phân loại, sàng lọc bệnh, phân tuyến và cách ly.
Phát biểu chỉ đạo, Bộ trưởng Bộ Y tế Kim Tiến cũng nhắc nhở, cán bộ y tế nên được tiêm ngừa bệnh sởi, phòng việc lây nhiễm trong khi chăm sóc bệnh nhân. Việc phân luồng trong phòng chống dịch sởi phải hiểu rõ là ngay khi tiếp nhận bệnh nhân sởi, phân loại, nếu bệnh nhân trong diện phải nhập viện thì cần được sắp xếp đi lại ở một khu vực riêng, không đi chung với bệnh nhân thường, tránh tối đa việc lây nhiễm chéo; YTDP TP Hồ Chí Minh cần tăng cường thêm số lượng các buổi tiêm chủng sởi tại các điểm tiêm phòng, hiện thực hiện 2 buổi vào thứ 6 và thứ 7/tuần là chưa đủ. Có thể thực hiện như ngoài Hà Nội, cán bộ y tế túc trực tại các điểm tiêm ngừa trong suốt tuần. Tiếp tục phối hợp với xã/phường rà soát các trường hợp trẻ chưa tiêm ngừa sởi. Ban chỉ đạo phòng chống dịch bệnh tại các địa phương cần phân công, phân nhiệm rõ ràng, cùng cả nước nhanh chóng chấm dứt lây lan bệnh sởi, không để bệnh sởi trở thành gánh nặng cho ngành nói riêng cũng như của cả nước nói chung.
| Bộ Y tế khuyến cáo cách phòng, chống bệnh tay -chân - miệng Thời tiết hiện nay dễ khiến cho bệnh tay - chân - miệng (TCM) phát triển, nhất là các tỉnh phía Nam, bệnh có xu hướng tăng cao từ tháng 3 đến tháng 5 và từ tháng 9 đến tháng 12 hằng năm. Vì thế, Bộ Y tế đã đưa ra những khuyến cáo người dân, để phòng và tránh căn bệnh này, nhằm không để bệnh lây lan. Theo Bộ Y tế, bệnh TCM do virus gây nên, có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt tập trung ở nhóm tuổi dưới 3 tuổi. Dấu hiệu đặc trưng của bệnh là sốt, đau họng, đau miệng; loét miệng với vết loét đỏ hay phỏng nước ở niêm mạc miệng, lợi, lưỡi; phát ban dạng phỏng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, gối, mông. Bệnh có thể gây biến chứng nguy hiểm như viêm não - màng não, viêm cơ tim, phù phổi cấp và dẫn tới tử vong nếu không được phát hiện sớm và xử lý kịp thời. Bệnh TCM là bệnh truyền nhiễm lây từ người sang người, dễ gây thành dịch do virus đường ruột gây ra. Bệnh lây chủ yếu theo đường tiêu hóa. Nguồn lây chính từ nước bọt, phỏng nước và phân của trẻ nhiễm bệnh. Các yếu tố sinh hoạt tập thể như trẻ đi học tại nhà trẻ, mẫu giáo, đến các nơi trẻ chơi tập trung là các yếu tố nguy cơ lây truyền bệnh, đặc biệt là trong các đợt bùng phát. Bệnh gặp rải rác quanh năm ở hầu hết các địa phương... Để phòng bệnh TCM, Bộ Y tế đưa ra các khuyến cáo cho người dân: rửa tay thường xuyên bằng xà phòng dưới vòi nước chảy nhiều lần trong ngày (cả người lớn và trẻ em), đặc biệt trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn/cho trẻ ăn, trước khi bế ẵm trẻ, sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã và làm vệ sinh cho trẻ. Thức ăn cho trẻ cần đảm bảo đủ chất dinh dưỡng; ăn chín; uống chín; vật dụng ăn uống phải đảm bảo được rửa sạch sẽ trước khi sử dụng (tốt nhất là ngâm tráng nước sôi); sử dụng nước sạch trong sinh hoạt hằng ngày; không mớm thức ăn cho trẻ; không cho trẻ ăn bốc, mút tay, ngậm mút đồ chơi; không cho trẻ dùng chung khăn ăn, khăn tay, vật dụng ăn uống như cốc, bát, đĩa, thìa, đồ chơi chưa được khử trùng. Làm sạch đồ chơi, nơi sinh hoạt. Sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh, phân, chất thải của trẻ phải được thu gom, xử lý và đổ vào nhà tiêu hợp vệ sinh. Trẻ em phải được thường xuyên theo dõi sức khỏe để kịp thời phát hiện, tổ chức cách ly, điều trị các trường hợp mắc bệnh, tránh lây bệnh cho các trẻ khác... Bộ Y tế nhấn mạnh: Hiện vẫn chưa có vaccin và thuốc điều trị đặc hiệu bệnh TCM, vì thế, cần áp dụng các biện pháp phòng ngừa đối với bệnh lây qua đường tiêu hóa, đặc biệt chú ý tiếp xúc trực tiếp với nguồn lây. Với các trẻ bị TCM chỉ điều trị hỗ trợ (không dùng kháng sinh khi không có bội nhiễm). Theo dõi sát các bệnh nhi để phát hiện sớm và điều trị biến chứng. Đồng thời phải bảo đảm dinh dưỡng đầy đủ, nâng cao thể trạng... Thanh Hằng |