Cách thành phố Nha Trang hơn 100km, huyện miền núi Khánh Sơn nằm về phía Tây Nam của tỉnh Khánh Hòa. Dân số của huyện hiện nay là trên 23.600 người. Có 8 dân tộc anh em đang sinh sống trên địa bàn huyện: Raglay, Kinh, Tày, Êđê, Chăm, Mường, Nùng, Hoa, nhưng chiếm đa số là đồng bào Raglay, với khoảng 75% dân số.
Những năm gần đây, an ninh trật tự ở Khánh Sơn gần đây có diễn biến phức tạp do tình trạng người dân từ các nơi đến khai thác trầm kỳ, khai thác quặng trái phép. Bên cạnh đó một số hủ tục, tệ nạn trong đồng bào dân tộc thiểu số, do trình độ nhận thức hạn chế: tự tử, “cầm đồ thuốc độc”, ăn nhậu dẫn đến vi phạm pháp luật vẫn còn khá phổ biến…
Nhằm giữ bình yên địa bàn, Công an huyện Khánh Sơn đã chủ động tham mưu cho cấp ủy - chính quyền xây dựng và phát động phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ.
Từ cuối năm 2011, ban chỉ đạo phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ ở 7 xã, 1 thị trấn được thành lập hoặc kiện toàn. Lực lượng nòng cốt tham gia phong trào ở cơ sở được củng cố, với 40 công an viên ở các xã thị trấn, có 8 hội đồng ANTT, 39 tổ ANND, 1 ban bảo vệ dân phố (thị trấn Tô Hạp), 40 tổ hòa giải; 8 đội PCCC cơ động các xã và thị trấn.
Công tác xây dựng mô hình, điển hình tiên tiến trong phong trào cũng được coi trọng. Hiện nay có 2 mô hình hoạt động rất hiệu quả trong phong trào là tổ ANND và tổ hòa giải.
Điều ghi nhận trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ ở Khánh Sơn là địa phương này đã huy động và phát huy vai trò các già làng, các CCB, và cán bộ, hội viên các đoàn thể. Ở đồng bào dân tộc thiểu số, tiếng nói, uy tín của già làng rất được nể trọng.
Chính vì vậy trong công tác giữ gìn ANTT, vai trò, vị trí của già làng cũng được phát huy. Các già làng đã không quản tuổi cao, sức yếu tích cực tham gia công tác ANTT, thường xuyên khuyên nhủ, vận động con cháu không vi phạm pháp luật.
Già làng Tro Nam Cao (ngoài cùng bên trái) ở xã Sơn Lâm có nhiều đóng góp trong công tác giữ gìn ANTT ở địa phương.
Năm 2012, các già làng đã tham gia hòa giải thành công hàng chục vụ va chạm, mâu thuẫn trong sinh hoạt; giúp Công an xã giải quyết nhiều vụ vi phạm pháp luật (chủ yếu là uống rượu say và gây rối ANTT). Tiêu biểu là già làng Tro Nam Cao ở xã Sơn Lâm, già làng Cao Già Ca ở xã Thành Sơn, già làng Bo Bo Nha ở xã Sơn Bình, già làng Bo Bo Xiêng ở xã Sơn Hiệp, già làng Mấu Hồng Thái ở xã Sơn Trung…
Năm 2012, các già làng đã tham gia hòa giải thành hàng chục vụ mâu thuẫn trong sinh hoạt kịp thời ngăn chặn nhiều vụ “cầm đồ thuốc độc”; giúp Công an xã giải quyết nhiều vụ vi phạm pháp luật (chủ yếu là uống rượu say và gây rối ANTT).
Già làng Tro Nam Cao, từng vận động các cháu thanh niên: Cao Minh, Cao Văn Tranh, Bo Bo Hải, Bo Bo Lực trong thôn Du Oai bỏ tụ tập uống rượu say, gây rối. Già làng Bo Bo Nha vận động đối tượng Mấu Hồng Văn không nghe theo luận điệu kẻ xấu chống lại quê hương…
Thượng tá Nguyễn Bá Đoàn, Trưởng Công an huyện trao đổi với chúng tôi: “Công an và Ban dân vận tổ chức động viên 73 già làng, người có uy tín trong đồng bào tích cực tham gia phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ.
Đây cũng là cụ thể hoá việc thực hiện Chỉ thị 06/CT - TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc “Phát huy vai trò người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”.
Nhờ phát huy vai trò của các già làng, ANTT ở các buôn làng ở Khánh Sơn được bình yên. Năm 2012, các cơ quan pháp luật ở Khánh Sơn chỉ phát hiện và xử lý 8 vụ, 25 đối tượng vi phạm pháp luật. Do làm tốt công tác phòng ngừa, tới nay, Khánh Sơn chưa phát hiện tội phạm ma túy, mại dâm, tội phạm buôn bán phụ nữ, trẻ em.
Qua nguồn tin của quần chúng, Công an huyện Khánh Sơn phối hợp với lực lượng Kiểm lâm, dân quân ra quân truy quét 11 đợt tại các xã Thành Sơn, Sơn Lâm, Sơn Bình, Sơn Hiệp, Sơn Trung, kết quả phát hiện thu giữ được 76 hộp gỗ và 21,46m3 gỗ các loại, 2 máy cày, 4 xe ôtô là phương tiện để vận chuyển gỗ trái phép.
Đặc biệt nhờ uy tín của các già làng và lực lượng chức năng, đã vận động ra khỏi rừng trên 600 người dân từ nơi khác đến địa bàn huyện khai thác quặng thiếc và trầm kỳ, kết quả thu giữ được 65kg quặng, phá dỡ trên 50 lán trại
