Đừng vì cả giận mất khôn

Khi lực lượng điều tra trọng án xuống hiện trường, đập vào mắt là một cảnh tượng tang thương. Người đàn ông trạc 40 tuổi đang nằm giữa ruộng lúa, mắt nhắm nghiền, đầu bê bết máu cùng bùn đất. Cách đó không xa, 8 con gà đã chết được "trưng bày" ngay trên bờ ruộng, cạnh đống gậy gộc, gạch đá ngổn ngang.

Hàng trăm người dân đang đứng chỉ trỏ, bàn tán, nhìn đoàn khám nghiệm với vẻ dò xét thiếu thiện cảm. Lúc kết thúc công việc đi ngang qua đám đông, chợt có tiếng nói đập vào tai chúng tôi: "Đáng đời thằng ăn trộm, điều tra làm cái gì, mất thời gian!".

Ký ức từ vụ án đánh chết trộm

Cuộc điều tra thất bại ấy vẫn luôn ám ảnh tôi, dù đã nhiều năm trôi qua. Là người chịu trách nhiệm thư ký chuyên án, tổng hợp kết quả và vạch phương hướng điều tra, nên mọi diễn biến trong công tác truy xét thủ phạm gây ra vụ án ấy, đã hằn vào đầu tôi.

Xác định tính chất phức tạp của vụ án, lãnh đạo cơ quan điều tra đã huy động một lực lượng hùng hậu xuống hiện trường. Trong lúc các điều tra viên cùng kỹ thuật hình sự tiến hành hoạt động khám nghiệm hiện trường, tử thi, thì các trinh sát hình sự toả đi nắm tin tức trong dân. Cuối ngày, chúng tôi tổ chức họp án ngay hội trường thôn. Nguyên nhân chết của nạn nhân B. được xác định là do vỡ hộp sọ cùng đa chấn thương gây ra bởi vật tày, cứng.

Các đối tượng trộm cắp bị người dân bắt giữ, đánh đập
Các đối tượng trộm cắp bị người dân bắt giữ, đánh đập

Điều này phù hợp với "đống" vật chứng gồm gạch đá, gậy gộc…vất ngay tại hiện trường. Tuy nhiên khó khăn lớn đã xuất hiện. Đó là hiện trường vụ án đã xáo trộn hoàn toàn do tác động của con người, đồng thời không thu được những dấu vết, vật chứng giúp truy nguyên thủ phạm. Tổ nắm tình hình báo cáo về, B. là đối tượng nghiện ma tuý, không nghề nghiệp, sinh sống bằng "nghề" trộm cắp vặt. Dân trong làng nuôi được con chó, con gà…cứ sơ sảy ra là mất.

Vì chưa "bắt tận tay, day tận trán" nên không làm gì được anh ta, nhưng nỗi ngờ vực ngày càng lớn, đến mức có tin rằng dân làng đã cắt cử lực lượng thâu đêm rình rập, theo dõi hành tung của B. "Đi đêm lắm có ngày gặp ma", rất có thể B. đã chạm trán với nhóm người này khi đột nhập vào nhà dân bắt trộm gà, rồi xảy ra cuộc rượt đuổi, truy sát từ trong làng ra cánh đồng đêm ấy. Hậu quả là B. bị đánh nhừ tử bằng gậy gộc, gạch đá để xả nỗi uất hận, dẫn đến tử vong tại chỗ. Số gà trong bao tải được "trưng bày" cạnh xác nạn nhân đã nói lên tính chất của vụ án này...

Bạo lực "vô pháp, vô thiên"

Những năm gần đây, tình trạng người dân "tự xử" - (dùng bạo lực để giải quyết các sự cố, mâu thuẫn) diễn ra rất phức tạp trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Mới đây nhất là vụ một nhóm "anh em xã hội" đã tìm đánh Lê Tấn Thành - kẻ hành hung nữ sinh lớp 10 sau va chạm giao thông tại tỉnh Bình Dương. Hay là vụ hàng trăm người đã kéo đến phòng tập gym ở quận Bình Tân, TP Hồ Chí Minh để "hỏi tội" Duy Nguyễn - người có phát ngôn phản cảm về tang lễ cố nghệ sỹ Chí Tài trên mạng xã hội…

"Việc người dân chủ động, tích cực tham gia vào việc giải quyết các sự cố xảy ra trong đời sống là điều đáng biểu dương, thể hiện trách nhiệm công dân đối với xã hội. Tuy nhiên việc can thiệp đó phải đúng luật, chứ không được hành xử tuỳ tiện, nhất là sử dụng bạo lực bất hợp pháp. Không thể dùng hành vi phạm pháp để xử lý một hành vi phạm pháp khác. Đồng thời, không ai được tự cho mình cái quyền phán xử và quyết định số phận người khác, vì đó là công việc của Toà án. Mọi việc nhất nhất phải được giải quyết thông qua con đường pháp luật", Thượng tá Ngô Minh An (nguyên Phó trưởng Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao - Công an TP Hà Nội) bình luận.

Theo ông, tình trạng "tự xử" trong dân phản ánh xu hướng bạo lực trong ứng xử xã hội, là kết quả hình thành từ nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng chủ yếu là do nhận thức pháp luật, ý thức pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, yếu kém.

Với cách tiếp cận khác, luật sư Liêu Chí Trung nhìn nhận hiện tượng này là kết quả của sự suy thoái về văn hoá, đạo đức xã hội. Đó là nguyên nhân của mọi nguyên nhân dẫn đến tình trạng tội phạm gia tăng trong xã hội.

Làm gì để "thượng tôn pháp luật"?

Để ngăn chặn tình trạng người dân "tự xử", theo Thượng tá Ngô Minh An cần phải bắt đầu từ việc nâng cao hiệu quả công tác phổ biến, tuyên truyền, giáo dục pháp luật. Ông An cho rằng khi nhận thức pháp luật của người dân được nâng cao, hiểu rõ những điều pháp luật cấm cũng như những hậu quả pháp lý mà họ có thể phải gánh chịu nếu vi phạm, người ta sẽ tự điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với đòi hỏi của pháp luật, đồng thời biết tham gia như thế nào là đúng luật, không vượt quá phạm vi, thẩm quyền… khi tham gia giải quyết các vấn đề, sự việc xảy ra trong đời sống.

Bắt giữ đối tượng trộm cắp
Bắt giữ đối tượng trộm cắp 

"Một mặt, vừa khuyến khích người dân chủ động, tự giác tham gia vào việc giải quyết, giúp cơ quan chức năng giải quyết các vấn đề, sự việc xảy ra trong xã hội, mặt khác phải tuyên truyền để họ hiểu tham gia như thế nào để không vượt quá "vạch vôi" mà pháp luật quy định", ông An nói.

Cùng bàn luận về vấn đề này, Trung tá Lê Minh Hải - (Đội trưởng Đội điều tra trọng án, Phòng CSHS - Công an TP Hà Nội) cho rằng việc xử lý nghiêm minh những người dân có hành vi thái quá, vi phạm pháp luật khi tham gia giải quyết các sự việc xảy ra trong đời sống, sẽ có tác dụng răn đe sâu sắc. Về nguyên tắc sai phạm đến đâu, xử lý đến đó. Chẳng hạn như việc đánh chết trộm, người phạm tội bị xử lý về tội giết người. Thông qua việc xử lý tội phạm, thấy người khác phải gánh chịu hình phạt bởi hành vi tự phát, vượt quá, mỗi người tự rút ra bài học cho mình để không phạm phải sai lầm tương tự. Đây chính là tác dụng giáo dục, phòng ngừa chung của hình phạt.

Đào Trung Hiếu

Các tin khác

Xuất ngoại tham gia đường dây rửa tiền gần 565 tỷ đồng

Xuất ngoại tham gia đường dây rửa tiền gần 565 tỷ đồng

Sau khi giả danh cán bộ thuế, gọi điện cho nhiều doanh nghiệp yêu cầu cài đặt kê khai thuế qua mạng; các đối tượng đã chiếm quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng của các bị hại. Từ đó, các đối tượng sử dụng tài khoản bị hại để chuyển tiền đến nhiều tài khoản khác nhau… Cơ quan điều tra xác định, các đối tượng trong đường dây “Rửa tiền” có giao dịch bất thường phát sinh là 43.510 lượt giao dịch, với tổng số tiền giao dịch lên đến gần 565 tỷ đồng…

Thị trường ngầm mua bán thiết bị gian lận cước taxi công nghệ

Phanh phui thị trường ngầm gian lận cước taxi

Hành khách vẫn lên xe, chuyến đi vẫn diễn ra, tiền cước vẫn được thanh toán đầy đủ, nhưng trên hệ thống quản lý của doanh nghiệp, những cuốc xe ấy chưa từng tồn tại. Những vụ án gần đây đã hé lộ một phương thức gian lận mới trong ngành vận tải công nghệ, nơi các thiết bị điện tử được chế tạo riêng để vô hiệu hóa hệ thống giám sát, giúp tài xế chiếm đoạt doanh thu và hình thành cả một thị trường ngầm trên phạm vi nhiều tỉnh, thành phố.

Ngọc “Sủi”: Từ "Idol tóp tóp" đến vòng lao lý

Ngọc “Sủi”: Từ "Idol tóp tóp" đến vòng lao lý

Từng thu hút hàng trăm nghìn người theo dõi bằng những "bài giảng" về chữ tín, nghĩa khí và cách làm người, TikToker Ngọc "Sủi" xây dựng hình ảnh một đàn anh từng trải trên mạng xã hội. Nhưng phía sau những video triệu lượt xem ấy, cơ quan điều tra lại phác họa một chân dung khác, gắn với cáo buộc cưỡng đoạt 6,8 tỷ đồng và một vụ án đang gây nhiều chú ý.

Lật tẩy băng nhóm núp bóng doanh nghiệp cưỡng đoạt tài sản

Lật tẩy băng nhóm núp bóng doanh nghiệp cưỡng đoạt tài sản

Dưới cái mác một doanh nghiệp trung chuyển, kiểm đếm thủy hải sản hoạt động nhộn nhịp tại phường Minh Phụng, TP Hồ Chí Minh, “Chành cua 46” thực chất là đại bản doanh của một băng nhóm giang hồ hoạt động theo kiểu “xã hội đen”. Bằng các thủ đoạn khủng bố tinh thần, phá hoại tài sản và áp đặt “luật ngầm” tàn nhẫn, băng nhóm do nữ quái Lâm Bích Dung cầm đầu đã cưỡng đoạt của các chủ vựa, tài xế miền Tây số tiền bất chính khổng lồ lên đến hơn 40 tỷ đồng.

Lập khống nhiều chứng từ truyền thông, chiếm đoạt hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước

Lập khống nhiều chứng từ truyền thông, chiếm đoạt hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước

Trần Thị Cẩm Nhung, nguyên là kế toán viên Phòng Tài chính - Dịch vụ quảng cáo của Đài Phát thanh Truyền hình Thừa Thiên Huế cũ (Đài TRT cũ) đã cấu kết với một số đối tượng lập khống các chứng nhận phát sóng, các chứng từ liên quan đến việc truyền thông, tuyên truyền để chiếm đoạt số tiền hơn 1,7 tỷ đồng của Nhà nước tại Văn phòng Điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia nông thôn mới TP Huế (viết tắt Văn phòng Điều phối nông thôn mới TP Huế)…

Lỗ hổng nghiêm trọng từ chứng nhận hợp quy

Lỗ hổng nghiêm trọng từ chứng nhận hợp quy

Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an vừa kết luận vụ án “Giả mạo trong công tác” xảy ra tại Văn phòng Chứng nhận chất lượng (BQC) và các đơn vị liên quan trên phạm vi toàn quốc. Các đối tượng đã lập khống hồ sơ, sử dụng phiếu kết quả thử nghiệm giả để cấp giấy chứng nhận hợp quy cho các doanh nghiệp trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là sản xuất thức ăn chăn nuôi, thủy sản.

Phá đường dây sản xuất và buôn bán vũ khí quân dụng liên tỉnh

Phá đường dây sản xuất và buôn bán vũ khí quân dụng liên tỉnh

Quá trình triển khai công tác trinh sát trên không gian mạng, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm (ANM&PCTP) sử dụng công nghệ cao Công an TP Huế vừa xác minh, làm rõ 10 đối tượng có hành vi sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí quân dụng liên tỉnh. Cơ quan Công an thu giữ 10 khẩu súng nén hơi bắn đạn chì, gần 20.000 viên đạn cùng nhiều dụng cụ để sản xuất vũ khí quân dụng…

Cẩn trọng sập bẫy hàng hiệu giá rẻ

Cẩn trọng sập bẫy hàng hiệu giá rẻ

Không cần cửa hàng sang trọng, không cần quầy kệ xa hoa, chỉ với một chiếc điện thoại và vài câu quảng cáo “xả kho hàng hiệu”, “sale sốc”, “hàng chính hãng 100%”, nhiều tài khoản livestream trên mạng xã hội đang thu hút hàng nghìn lượt xem, chốt đơn liên tục. Phía sau những phiên livestream tưởng như “săn được món hời” ấy lại tiềm ẩn nguy cơ lớn về hàng giả, hàng nhái, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Vụ án “giết người không thấy xác” thách thức cảnh sát Australia

Vụ án “giết người không thấy xác” thách thức cảnh sát Australia

Giữa vùng sa mạc mênh mông của Australia, một tiếng súng vang lên trong đêm tối, mở ra vụ án khiến cảnh sát mất hơn 20 năm điều tra mà vẫn chưa thể đóng hồ sơ. Lý do là hung thủ đã chết trong tù, nhưng thi thể nạn nhân vẫn biến mất đâu đó giữa sa mạc rộng lớn.

Thần tượng hóa tội phạm - căn bệnh trầm kha của mạng xã hội

Thần tượng hóa tội phạm - căn bệnh trầm kha của mạng xã hội

Ra tòa với một thái độ không thể ngông nghênh hơn, Bùi Đình Khánh - kẻ cầm đầu đường dây tội phạm ma túy ở Quảng Ninh, kẻ đã chống trả quyết liệt khi bị truy bắt khiến một chiến sĩ Công an hy sinh, với những clip ngông nghênh đang trở nên viral trên mạng xã hội. Chỉ vài câu nói trước tòa, một thái độ bình tĩnh hay cái gọi là “thần thái” cũng đủ để một kẻ phạm tội đặc biệt nghiêm trọng được tung hô như một người “bản lĩnh”, “nghĩa khí”, coi cái chết nhẹ tựa lông hồng.

Những đứa trẻ bị bỏ quên

Những đứa trẻ bị bỏ quên

Những vụ bạo hành trẻ em liên tiếp xảy ra thời gian gần đây không chỉ khiến dư luận phẫn nộ bởi sự tàn nhẫn của những kẻ mang danh “cha dượng”, người tình của mẹ, mà còn bởi một sự thật đau đớn hơn: rất nhiều đứa trẻ đã bị bỏ lại ngay trong chính gia đình mình.

Ly kỳ vụ bán thiên thạch giả ở Bắc Ninh

Ly kỳ vụ bán thiên thạch giả ở Bắc Ninh

Công an tỉnh Bắc Ninh vừa bắt giữ 4 đối tượng có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng thủ đoạn bán thiên thạch giả với giá 11 tỷ đồng. “Thiên thạch” chỉ là một viên đá được chế tác bằng than chì và một số nguyên liệu khác, được rao bán tới hàng chục tỷ đồng, nhưng vẫn có người mắc bẫy. Vì sao?

Những thủ đoạn “thời kỳ đồ đá” khiến an ninh hiện đại lúng túng

Những thủ đoạn “thời kỳ đồ đá” khiến an ninh hiện đại lúng túng

Tháng 1/2026, cảnh sát Tây Ban Nha triệt phá một đường dây buôn cocaine sử dụng phương thức tưởng như rất đơn giản: thuê thợ lặn bí mật gắn ma túy vào thân tàu vận tải để vận chuyển xuyên Đại Tây Dương. Khi tàu cập cảng, số hàng này được thu hồi trước khi lực lượng chức năng kịp phát hiện.

Chiếc “vòi bạch tuộc” của gã trùm 9X

Chiếc “vòi bạch tuộc” của gã trùm 9X

Dưới vỏ bọc là những cư dân trí thức, người nước ngoài sinh sống tại các căn hộ chung cư cao cấp, một đường dây mua bán, tàng trữ và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy quy mô lớn đã bị lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về ma túy Công an TP Hồ Chí Minh triệt phá thành công.

Cạm bẫy sau lớp vỏ hào nhoáng

Cạm bẫy sau lớp vỏ hào nhoáng

Những hình ảnh giàu có, cuộc sống sang trọng và các mối quan hệ được dàn dựng trên mạng xã hội đang trở thành công cụ để xây dựng niềm tin giả tạo và chiếm đoạt tài sản thật.

Đường dây dẫn dụ kiếm tiền online trên ứng dụng thương mại điện tử

Đường dây dẫn dụ kiếm tiền online trên ứng dụng thương mại điện tử

Sau gần 5 tháng kiên trì lần theo dấu vết trên không gian mạng, thu thập chứng cứ, giữa tháng 2/2026, các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Đồng Nai phối hợp với Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Bộ Công an, Công an TP Hồ Chí Minh và tỉnh Tây Ninh đã triệt phá thành công đường dây lừa đảo trên không gian mạng với quy mô lớn do Nguyễn Thị Vân, sinh năm 1996 tại tỉnh Đồng Nai cầm đầu.

16 giờ truy bắt 2 tên cướp tiệm vàng đêm Giao thừa

16 giờ truy bắt 2 tên cướp tiệm vàng đêm Giao thừa

Khi những cành mai trước hiên nhà vừa kịp bung nở, mùi nhang trầm bắt đầu len nhẹ trong gió lạnh cao nguyên, mọi nhà chuẩn bị đón thời khắc giao thừa Tết Bính Ngọ 2026 thì tại Trung tâm chỉ huy của Công an tỉnh Lâm Đồng, bầu không khí lại căng như dây đàn.

Bắt “ông trùm” chuyên mua bán trái phép súng đạn

Bắt “ông trùm” chuyên mua bán trái phép súng đạn

Sau thời gian áp dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ tiến hành theo dõi, đầu tháng 2/2026, cơ quan An ninh điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam đối với Nguyễn Thanh Hiếu, sinh năm 1988, ngụ phường An Lạc, TP Hồ Chí Minh về hành vi tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng.

Vạch trần kẻ tà dâm mạo danh "Phật sống"

Vạch trần kẻ tà dâm mạo danh "Phật sống"

Từ một thầy dạy khí công, Vương Hưng Phu đã dựng lên vỏ bọc “Phật sống” để thao túng niềm tin của hàng nghìn tín đồ. Dưới vỏ bọc tu hành khổ hạnh, hắn đã thu lợi gần 200 triệu NDT, thậm chí, lạm dụng tình dục hàng trăm nữ đệ tử.

Xóa sổ nhiều tụ điểm ma túy ở Đồng Nai

Xóa sổ nhiều tụ điểm ma túy ở Đồng Nai

Nằm trong vùng trọng điểm kinh tế phía Nam với nhiều khu công nghiệp, chế xuất thu hút hàng triệu người từ khắp nơi trên cả nước đến lưu trú dài hạn để làm công nhân và lao động tự do nên Đồng Nai thường được các đối tượng tội phạm chọn làm nơi tiêu thụ và trung chuyển ma túy từ khu vực biên giới Tây Nam, các tỉnh phía Bắc, miền Trung vào TP Hồ Chí Minh tiêu thụ.