Sát thủ dưới nước
Dọc các con sông ở Quảng Ngãi, chúng ta dễ dàng bắt gặp 2 đến 3 người ngồi trên các chiếc xuồng ba lá dùng bộ kích điện châm cá. Ở nhiều vùng quê, chuyện nhà nhà sắm bộ đồ nghề kích điện trở nên bình thường. Người dân còn gọi những người này là “sát thủ dưới nước”. Chỉ cần bình ắc quy 9V, với bộ phận kích điện lên từ 220V- 500V; hai cái cần dài 2,5m – 3m: Cần 1, đầu là một que thép nhọn nối với cực dương có công tắc; cần 2 gắn vợt sắt nối với cực âm. Khi chọc cần xuống nước, bật công tắc sẽ xảy ra hiện tượng xung điện. Tất tật các loài thủy tộc to nhỏ, lớn bé nằm trong bán kính 2m sẽ bị điện giật chết.
Anh Trần Văn Hải (ở xã Tịnh Long, huyện Sơn Tịnh) – một ngư dân có thâm niên trên 20 năm hành nghề đánh bắt cá trên trên sông Trà Khúc cho biết: Chưa bao giờ ông thấy phương pháp đánh bắt nào khủng khiếp như bằng điện. Mỗi khi đi đến đâu thì các loài tôm, cua, cá, hến,... từ to đến nhỏ đều bị điện giật chết trắng đến đó.
Theo phản ánh của các ngư dân, từ khi nạn đánh bắt thủy sản bằng phương pháp xung điện, điện dây xuất hiện, nguồn lợi thủy sản ven bờ đã bị giảm sút nghiêm trọng. Trước đây, chỉ cần dùng tay đánh bằng phương pháp thủ công cũng bắt được hàng chục cân tôm cá, nhưng bây giờ ngâm dưới nước cả ngày cũng chỉ được vài ba lạng. Vì thế cuộc sống của ngư dân ngày càng khó khăn, tôm cá ven bờ đã bị các “sát thủ dưới nước” dùng phương pháp đánh bắt tận diệt khai thác kiệt quệ.
Chỉ vì mưu sinh kiếm thêm bát cơm, manh áo nên nhiều người bất chấp nguy hiểm tính mạng sắm kích điện đi châm cá. Thêm vào đó, nhiều người có thú vui kéo dây điện châm cá để mục đích kiếm “mồi” nhậu, hoặc thêm món đồng trong bữa ăn gia đình.
Nguyễn Văn Bình (ngụ huyện Đức Phổ) - một tay chuyên bắt cá bằng điện kể lại, lúc trước đi nhậu với các bậc đàn anh trong xóm, mỗi lần thiếu mồi, các ông anh dùng dây điện nối với điện lưới thả xuống các ao có cá. Chỉ chốc lát, đám thanh niên xuống ao hốt hàng cân cá đồng, tha hồ mà nhậu. “Từ đó, tôi thường rủ đám bạn kéo trộm lưới điện trần châm cá để nhậu, đem về cho vợ con. Hôm nào dư, tụi tôi đưa cho vợ ra chợ bán” - Bình tự hào kể lại.
Giỡn mặt tử thần
Việc ngoắc trộm điện lưới, hoặc kéo điện trong nhà châm cá rất nhanh gọn, đơn giản. Họ dùng từ 500- 1.000m dây, hễ gặp chỗ nào có điện là ngoắc xuống để bắt cá. Khi kéo điện từ trong nhà, hoặc nối điện lưới, lội xuống ao, đầm châm cá, lỡ sẩy chân thì cũng trở thành con cá dính điện. Chỉ vào cánh tay bị cháy sạm, người thanh niên tên Thành (ngụ huyện Đức Phổ) hãi hùng khi kể lại lần thoát trong gang tấc “diêm vương”: “Đem mớ dây điện nối điện trong nhà ra sông châm cá. Không ngờ một dây điện bị hở, vừa đụng vào đã giật tôi cháy cả da. Rất may tôi chân tôi đứng trên khúc gỗ, và được mọi người tới cứu, chứ không thì toi mạng”.
Ở Quảng Ngãi mấy năm trở lại đây liên tiếp xảy nhiều vụ chết người vì dùng điện lưới để bắt cá. Mới đây nhất vào chiều ngày 22/2/2011, ông Lê Văn Tin (45 tuổi, ngụ thôn 4, xã Đức Chánh, huyện Mộ Đức) đã dùng vỉ nướng cá cột với khúc cây làm phương tiện châm cá. Bắt trực tiếp điện nhà vào dây điện, kéo ra ngoài ao nối vào khúc cây châm cá. Trong lúc châm cá, ông Tin sơ sẩy bị điện giật chết tại chỗ. Đến trưa ngày hôm sau 23/2, bà Nguyễn Thị Hiếu (65 tuổi) ở gần nhà không thấy ông Tin, đã đi tìm và phát hiện ông Tin nằm chết dưới ao.
Trước đó vài ngày, chiều 18/2/2011, Đinh Văn Quân (21 tuổi, ở xã Sơn Tinh, huyện Sơn Tây) cùng 3 thanh niên trong xã tổ chức nhậu. Ngà ngà say lại hết mồi, Quân nảy ra ý định câu điện ra sông châm cá lên để nhậu tiếp. Các chiến hữu trong bàn nhậu hưởng ứng kịch liệt. Sau khi kéo dây điện nhà ra sông bắt được một số cá, Quân thu dọn dây điện vào. Do bất cẩn, Quân cùng cuộn dây rơi xuống nước và bị điện giật chết tại chỗ.
Liên tiếp những vụ tử nạn bởi do dùng điện châm cá, nhưng nhiều người vẫn dửng dưng, tiếp tục dùng điện châm cá hủy diệt tài nguyên thủy sản và diệt cả chính mình.
Một cán bộ làm ngành môi trường cho biết việc đánh bắt cá bằng xung điện là thảm hoạ của sự huỷ diệt. Khi dòng điện được phóng xuống nước thì tất cả các loài động vật đều chết. Nếu như không chết thì cũng bị tàn phế như hưởng đến sự phát triển và sinh sản. Nói chung các loài thuỷ sinh đều ảnh hưởng. Hàng triệu vi khuẩn có lợi sẽ chết. Điều đó nó dẫn đến thay đổi về điều kiện sống, tập quán sinh trưởng của các loài động thực vật theo chiều hướng bất lợi, làm giảm tính đa dạng sinh học, như hưởng tiêu cực đến cân bằng sinh thái,...
Riêng đối với con người, tưởng phạm vi an toàn của xung điện ở dưới nước bán kính là 2m. Đứng dưới dòng nước cách chỗ xung điện 10 - 15m vẫn ảnh hưởng đến thần kinh và huỷ diệt hồng cầu, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
Hơn bao giờ hết, chính quyền và các ngành chức năng khẩn trương vào cuộc ngăn chặn tình trạng sử dụng điện bắt cá đang từng ngày hủy diệt tài nguyên môi trường và ngăn chặn những cái chết tức tửi vì giỡn với “tử thần”
